II SAB/Wa 638/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] na bezczynność [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z 1 stycznia 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącego drogi na nieruchomości na [...] obręb [...] 1. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala skargę w pozostałym zakresie, 4. zasądza od [...] na rzecz skarżącego [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W. S. (dalej: Skarżący) pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. złożył do Rady Powiatu [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: "1. Czy, a jeśli tak to kto i kiedy urządził drogę na działce o nr ew. [...] obręb [...] gm. [...]? 2. Czy, a jeżeli tak, to kiedy zaliczono ww. działkę/drogę do dróg powiatowych" oraz wniosek o przesłanie kopii uchwały w tej sprawie. W dniu [...] października 2018r. skarżący wniósł skargę na bezczynność organu do tutejszego Sądu, wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania jego wniosku i załatwienia go zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.); stwierdzenie, że organ rażąco naruszył art.13, 14, 16 ust.1 u.d.i.p. i art. 61 Konstytucji RP; na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. wniósł o przyznanie sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty, określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi zarzucając, że wniosek został skierowany do niewłaściwego organu, czynności w sprawie wniosku prowadził Starosta [...]. W ocenie organu załatwienie wniosku przez Starostę jest wystarczające i prawidłowe. Nie sposób oczekiwać, że na jeden wniosek odpowiedzi będą udzielać dwa podmioty (organy), znajdujące się w tej samej w strukturze jednego organu władzy publicznej w szczególności, gdy skarżony organ nie ma wiedzy w tym zakresie. Nadto organ podkreślił, że kwestia prawidłowości załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej przez Starostę [...] jest przedmiotem odrębnego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1 - 4, tj. w sprawach skarg na decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 - 2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., a potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W orzecznictwie sądów administracyjnych, za literaturą przedmiotu, przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich przyczyn określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie W. S. pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. złożył do Rady Powiatu [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: "1. Czy, a jeśli tak to kto i kiedy urządził drogę na działce o nr ew. [...] obręb [...] gm. [...]? 2. czy a jeżeli tak to kiedy zaliczono ww. działkę/drogę do dróg powiatowych" oraz wniosek o przesłanie kopii uchwały w tej sprawie. Organ nie udzielił wnioskowanej informacji, w odpowiedzi na skargę stwierdził, że nie był właściwy do rozpoznania wniosku, czynności w sprawie wniosku prowadził Starosta [...]. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji, przewidzianej w ust. 2 i art. 15 ust. 2. W okolicznościach niniejszej sprawy zaistniały podstawy do stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności. Skoro uznał, że nie jest właściwy, że sprawę prowadzi Starosta, i (ewentualnie) że załatwienie wniosku przez Starostę jest wystarczające i prawidłowe, powinien takiej właśnie informacji udzielić skarżącemu. Wówczas organ nie pozostawałby w bezczynności, a ewentualna skarga na bezczynność nie byłaby uzasadniona. Skoro organ tego nie uczynił, całkowicie ignorując wniosek z przeświadczeniem, że załatwi go inny, właściwy, organ, to pozostaje w bezczynności, a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Skarga została oddalona w pozostałym zakresie, tj. w zakresie przyznania sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty, określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. w okolicznościach sprawy byłoby to zbyt restrykcyjne z uwagi na błędne co prawda, lecz istniejące, przeświadczenie organu, że z uwagi na rozpoznanie wniosku przez Starostę jako organ właściwy, zwolniony jest od dokonywania jakichkolwiek czynności w sprawie niniejszej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.