II SAB/Wa 641/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-10
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla radcy prawnego wyznaczonego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w szczególności w kontekście zmiany przepisów rozporządzenia w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu przyznano wynagrodzenie w kwocie 240 zł plus 23% VAT (55,20 zł), co stanowi połowę stawki maksymalnej. Sąd uznał, że sprawa nie była skomplikowana i nie wymagała znacznego nakładu pracy, a zastosowanie miało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. ze względu na przepis przejściowy.Stan faktyczny
Radca prawny J. B. została wyznaczona z urzędu do reprezentowania skarżącego B. B. w sprawie dotyczącej bezczynności organu w przedmiocie przydziału lokalu socjalnego. Pełnomocnik uzupełniła skargę i wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie tych kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu J. B. kwotę 240 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, powiększoną o 55,20 zł tytułem 23% podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi B. B. na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] października 2014 r. o przydział lokalu socjalnego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. B. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Radca prawny J. B. została wyznaczona przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie w postępowaniu przed sądem I instancji (pismo OIRP w [...] z dnia [...] października 2016 r., k-30 akt).
Wyznaczona pełnomocnik pismem z dnia 2 listopada 2016 r. uzupełniła wniesioną przez B. B. skargę. Jednocześnie wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, oświadczając, że nie zostały opłacone.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Wcześniej obowiązujące rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.
Jak wynika z akt sprawy, niniejsza sprawa została wszczęta w dniu 10 sierpnia 2016 r. (przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r.) i została zakończona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 7 lutego 2017 r. (po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r.). Dlatego do rozpoznania przedmiotowego wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu.
Z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 480 zł.
Stosownie do treści § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2).
Ponadto w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Należy stwierdzić, że rozpoznana sprawa nie była obszerna, a podjęte przez pełnomocnika czynności – wniesienie pisma procesowego popierającego wniesioną skargę - nie wymagały znacznego nakładu pracy. Z tego względu za adekwatne do udziału radcy prawnego w tym postępowaniu uznano wynagrodzenie w wysokości 1/2 opłaty maksymalnej, tj. 240 zł.
Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie powinno być podwyższone o podatek od towarów i usług, wynoszący na dzień wydania niniejszego postanowienia 23%.
Oznacza to, że kwota podatku wynosi 55,20 zł.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 4 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, postanowiono, jak w sentencji.
Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło