II SAB/Wa 65/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 września 2019 r. sprawy ze skargi B. Z. na bezczynność Dyrektora Domu Emeryta Wojskowego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2018 r. o ustalenie wysokości i składników opłaty za pobyt w Domu Emeryta Wojskowego oraz zwrotu nadpłaconej kwoty oddala skargę B. Z., reprezentowany przez radcę prawnego, pismem z dnia 10 grudnia 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora Domu [...] w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2018 r. We wniosku tym wnioskodawca zamieszkały w Domu [...] w [...], reprezentowany przez radcę prawnego, zwrócił się o wszczęcie postępowania administracyjnego i zakończenie go wydaniem decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości i składników za pobyt w Domu [...] wraz z jego małżonką J. Z. oraz zwrotu nadpłaconej kwoty w wysokości 2629,04 zł za rok 2016 oraz w wysokości 6688,45 zł za rok 2017. W skardze do Sądu pełnomocnik skarżącego wskazał, że wyczerpał tryb ponaglenia. Zwrócił się o zobowiązanie Dyrektora Domu [...] w [...] do wydania decyzji w terminie 30 dni od dnia rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, stwierdzenie, że bezczynność Dyrektora Domu [...] w [...] miała charakter rażącego naruszenia prawa, orzeczenie o grzywnie dla organu oraz zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...] września 2018 r. B. Z. za pośrednictwem pełnomocnika złożył do organu wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej, co do meritum sprawy stanowiącej wykonanie wniosków zawartych w powyższym wniosku. Organ kolejno pismami z dnia [...] i [...] października 2018 r. informował pełnomocnika wnioskodawcy o przebiegu postępowania administracyjnego, lecz dotychczas nie zakończył go wydaniem decyzji rozstrzygającej określone kwestie prawne (tzw. decyzji merytorycznej), pomimo wyznaczenia przez organ jako krańcowej daty wydania decyzji [...] października 2018 r. Pełnomocnik stwierdził, że za decyzję tą nie sposób uznać decyzji, którą organ wydał w dniu [...] października 2018 r. nr [...] o odmowie wydania decyzji administracyjnej. Wskazał, że jednocześnie, w dniu [...] listopada 2018 r. Minister Obrony Narodowej w [...] wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił stwierdzenia bezczynności organu w niniejszej sprawie. Pełnomocnik skarżącego stwierdził, że zwłoka i bezczynność dyrektora Domu [...] w [...] nie znajduje uzasadnienia. Przepis art. 6 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że w sytuacji, gdy konkretny przepis prawa w sposób określony reguluje obowiązki organu - to brak jest możliwości, aby obowiązek ten został wykonany w sposób niezgodny z tym przepisem. W niniejszej sprawie organ działa z rażącym naruszeniem prawa. Dyrektor Domu [...] w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz [...] kosztów postępowania według norm przepisanych. Poinformował, że w sprawie żądania przez skarżącego wydania przez dyrektora [...] decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości i składników opłaty za pobyt w [...] oraz zwrotu nadpłaconej kwoty w wysokości 2629,04 zł za 2016 r. oraz kwoty 6688,45 zł za 2017 r., a także za 2018 r. organ - Dyrektor [...] - wydał w dniu [...] października 2018 r. stosowną decyzję administracyjną (nr [...]), od której skarżący odwołał się do Ministra Obrony Narodowej. Organ II instancji wydał w dniu [...] grudnia 2018 r. decyzję administracyjną (nr [...]). Dyrektor wskazał, że po wpłynięciu wniosku B. Z. z dnia [...] września 2018 r. pismem z dnia [...] października 2018 r. poinformował pełnomocnika wnioskodawcy o wszczęciu postępowania administracyjnego z wniosku zainteresowanego. W dniu [...] października 2018 r. Dyrektor [...] poinformował zainteresowanego, że sprawa z wniosku z dnia [...] września 2018 r. wymaga szczegółowego wyjaśnienia i z tych względów zostanie rozpatrzona do dnia [...] października 2018 r. Decyzja została wydana [...] października 2018 r. Dyrektor Domu [...] w [...] wskazał, że [...] pozostaje na zaopatrzeniu finansowo-logistycznym Jednostki Wojskowej Nr [...] w [...], która w zakresie rozliczenia mieszkańców [...] z tytułu opłat za pobyt w [...] pobiera od nich opłaty (zarówno poprzez wpłaty do kasy, jak i na rachunek bankowy). [...] nie jest jednostką organizacyjną resortu obrony narodowej uprawnioną do poboru opłat za pobyt w [...]. Wszelkie rozliczenia z tytułu opłat w [...] muszą być zatem uzgodnione z ww. jednostką wojskową, co wymaga dodatkowego czasu i zaangażowania pracowników [...] i jednostki. Zwrócił uwagę, że wszelkie zaległości lub nadpłaty w opłatach za pobyt w [...] wymagają sprawdzenia i uzgodnienia w wymienionej jednostce wojskowej. Dyrektor [...] podał, że decyzją administracyjną nr [...] z dnia [...] października 2018 r. odmówił wydania decyzji w sprawie ustalenia wysokości i składników opłaty za pobyt w [...] oraz stwierdził brak po stronie B. Z. nadpłaty w opłatach za pobyt w [...] w wysokości ustalonej przez zainteresowanego za 2016 i 2017 r. oraz za 2018 r. W decyzji organ odniósł się do oznaczonych przez wnioskodawcę we wniosku okoliczności, w tym ustalonych "nadpłat" w opłatach za pobyt w [...] za lata 2016-2018. Tym samym organ uczynił zadość wymogom formalnym i zakończył postępowanie w terminie, trybie i na zasadach opisanych w Kodeksie postępowania administracyjnego (kpa). Skarżący za pośrednictwem pełnomocnika złożył do Ministra Obrony Narodowej odwołanie od ww. decyzji administracyjnej dyrektora [...]. Odwołanie z dnia [...] listopada 2018 r. wpłynęło do MON w dniu [...] listopada 2018 r. Jednocześnie w dniu [...] listopada 2018 r. do MON wpłynęło - wystosowane przez pełnomocnika zainteresowanego - ponaglenie (również datowane na dzień [...] listopada 2018 r.) do załatwienia sprawy z wniosku z dnia [...] października 2018 r. o wydanie decyzji administracyjnej. Dyrektor [...] wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. Minister Obrony Narodowej uchylił zaskarżoną decyzję dyrektora [...] Nr [...] z dnia [...] października 2018 r. w całości oraz umorzył w całości postępowanie organu pierwszej instancji. Organ II instancji uznał, iż w świetle obowiązujących przepisów art. 29 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2225 ze zm.) brak jest podstaw do wydawania przez dyrektora [...] decyzji administracyjnej ustalającej wysokość opłat za pobyt w [...]. Jednocześnie w wymienionej decyzji MON, odnośnie nadpłaty, jaką ustalił w drodze własnych wyliczeń B. Z., stwierdził, iż zagadnienie ma charter cywilnoprawny, a zatem rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy nie mieści się w regułach postępowania administracyjnego. W ocenie Dyrektora [...] nie można zarzucić mu bezczynności w rozpatrzeniu wniosku B. Z. z dnia [...] września 2018 r. Wprawdzie nie rozpoznał sprawy niezwłocznie, jednakże z uwagi na szczególny charakter sprawy poinformował pełnomocnika strony oraz przekazał samemu zainteresowanemu (do wiadomości) pismo z dnia [...] października 2018 r. o załatwieniu sprawy z wniosku B. Z. do dnia [...] października 2018 r., a następnie wydał w dniu [...] października 2018 r. własną decyzję administracyjną. W sprawie nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia bezczynności organu. Tym bardziej nie ma przesłanek do orzekania o - zarzucanym przez stronę - "rażącym naruszeniu prawa". Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia 9 lipca 2019 r., na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów potwierdzających słuszność i zasadność wniesionej skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez dyrektora Domu [...] w [...]. Wskazał, że po wniesieniu skargi uzyskał kopię Decyzji Nr [...] Departamentu Spraw Socjalnych z dnia [...] czerwca 2017 r. w sprawie nadania Szczegółowego Zakresu Działania Domu [...] – stanowiącego załącznik nr [...]. Pełnomocnik podał, że w w/w dokumencie o nazwie "Szczegółowego Zakresu Działania Domu [...]" w § 14 ust. 1 pkt 2 Minister Obrony Narodowej ustalił, że do zadań dyrektora Domu [...] należy wydawanie decyzji administracyjnych ustalających wysokość opłat za pobyt w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarga jest dopuszczalna, albowiem skarżący wyczerpał bowiem przed jej wniesieniem środek zaskarżenia, jednakże nie jest zasadna. W ocenie Sądu Dyrektor Domu [...] w [...] nie był w sprawie wniosku skarżącego z dnia [...] września 2018 r. bezczynny. Dyrektor Domu [...] rozstrzygnął wniosek B. Z. decyzją już w dniu [...] października 2018 r., a zatem nie upłynął nawet miesiąc od jego złożenia. Brak jest podstaw, aby stwierdzić, że działania podjęte przez Dyrektora Domu [...] miały na celu nieuzasadnione wydłużenie postępowania w sprawie wniosku. Podmiot ten zmierzał do jak najszybszego załatwienia wniosku, przyjął nadto, że wniosek ten wymaga rozpatrzenia w formie decyzji administracyjnej. Okoliczność, że po uchyleniu przez Ministra Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. decyzji Dyrektora Domu [...] w całości i umorzeniu w całości postępowania przed Dyrektorem Domu [...] w [...], strona będąc niezadowolona z takiego rozstrzygnięcia nadal domaga się rozpoznania wniosku skarżącego z [...] września 2018 r. poprzez wydanie decyzji merytorycznej nie stanowi o pozostawaniu przez Dyrektora Domu [...] w [...] w bezczynności. Nie świadczy też o przewlekłym prowadzeniu postępowania. Nadto, Sądowi z urzędu wiadome jest, że pismem z dnia 7 stycznia 2019 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Wa 297/19). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 września 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 297/19 skargę oddalił. W świetle powyższego, tym bardziej nie może być mowy o bezczynności Dyrektora Domu [...] w [...], jak też o przewlekłym prowadzeniu przez tegoż Dyrektora postępowania z wniosku skarżącego z dnia [...] września 2018 r. W sytuacji, gdy brak jest w wojskowym systemie emerytalnym podstawy prawnej do określenia w formie decyzji administracyjnej kwoty wysokości opłaty za pobyt w Domu [...], jak również określenia zwrotu dokonanej nadpłaty z tego tytułu w formie decyzji administracyjnej, skargę na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) należało uznać za niezasadną. Przywołany w piśmie procesowym skarżącego z dnia 9 lipca 2019 r. dokument w postaci kopii fragmentu załącznika do Decyzji Nr [...] Departamentu Spraw Socjalnych z dnia [...] czerwca 2017 r. w sprawie nadania Szczegółowego Zakresu Działania Domu [...], znany Sądowi ze wskazanej już wyżej sprawy o sygn. akt II SA/Wa 297/19, nie ma wpływu na wynik niniejszej sprawy ze skargi na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) orzekł, jak w wyroku. W sprawie tej brak było podstaw do rozstrzygania o zwrocie kosztów postępowania, albowiem zgodnie z art. 200 ustawy, zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu od organu w razie uwzględnienia skargi. Skarga skarżącego nie została uwzględniona. Nie było także podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz Dyrektora Domu [...] w [...], o co wnoszono w odpowiedzi na skargę, albowiem przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie przewidują możliwości zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz podmiotu, którego bezczynność jest przedmiotem skargi. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w wyroku.