II SAB/Wa 680/21
WyrokWSA w Warszawie2022-01-26
Skład orzekający: Tomasz Szmydt, Ewa Marcinkowska, Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeśli udostępnił żądane orzeczenie dyscyplinarne w formie zanonimizowanej, a wnioskodawca domagał się ujawnienia danych, które jego zdaniem stanowią informację publiczną?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie dopuszcza się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeśli udostępni żądane orzeczenie w formie zanonimizowanej, pod warunkiem, że anonimizacja nie niweczy celu wniosku i nie pozbawia dokumentu waloru informacyjnego. Anonimizacja jest dopuszczalną, bezdecyzyjną formą ograniczenia dostępu do części danych, jeśli nie prowadzi do udostępnienia informacji niepełnej lub nieadekwatnej do treści wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie orzeczenia wraz z uzasadnieniem Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli dotyczącego byłego dyrektora szkoły. Organ udostępnił zanonimizowane orzeczenie. Skarżący zarzucił zbyt daleko idącą anonimizację i zażądał jej usunięcia lub wydania decyzji. Organ podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na ochronę dóbr osobistych i fakt, że obwiniony jest emerytem. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie prawa do informacji publicznej i brak wydania decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi G. M. na bezczynność Ministra Edukacji i Nauki w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę
Pismem z [...] lutego 2021 r. G. M. (dalej zwany "skarżącym") złożonym drogą elektroniczną zwrócił się do Przewodniczącej Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki (dalej jako "organ") z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie udostępnienia orzeczenia wraz z uzasadnieniem ww. Komisji z [...] lutego 2021 r. w sprawie uchylonego przez [...] Sąd Apelacyjny orzeczenia dotyczącego obwinionego A. M., byłego dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...].
W dniu [...] marca 2021 r. drogą elektroniczną organ udostępnił żądaną przez skarżącego informację publiczną, tj. zanonimizowane orzeczenie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki z [...] lutego 2021 r. wraz z uzasadnieniem.
W kolejnym piśmie wysłanym drogą elektroniczną [...] czerwca 2021 r. skarżący wskazał, że otrzymana przez niego odpowiedź organu z [...] marca 2021 r. zawiera błąd polegający na zbyt daleko idącej anonimizacji osób biorących udział w posiedzeniu ww. Komisji, w szczególności uznanego winnym postawionych zarzutów, byłego dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...], A. M.. W związku z powyższym, skarżący zażądał usunięcia, wadliwej i bezprawnej według niego anonimizacji udostępnionego mu orzeczenia. Jednocześnie skarżący zażądał w przypadku odmowy usunięcia anonimizacji wydania decyzji w sprawie zakresu wprowadzonej anonimizacji dokonanej w otrzymanym przez niego [...] marca 2021 r. orzeczeniu.
W odpowiedzi na powyższe, organ w piśmie z [...] lipca 2021 r. wskazał, że proces anonimizacji jest stosowany przez sądy powszechne oraz administracyjne jako akceptowany sposób udostępnienia informacji publicznej, przy jednoczesnym poszanowaniu dóbr objętych ochroną. W związku z tym, zarzut skarżącego, że anonimizacja przesłanego orzeczenia jest bezprawna i wadliwa jest nieuzasadniony. Zgodnie z ustalonym stanem faktycznym przedmiotowej sprawy, obwiniony, którego sprawa dotyczyła jest obecnie na emeryturze, a zatem nie pełni już funkcji publicznych. Dlatego też, organ mając na uwadze m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 20 czerwca 2018 r. sygn. akt II SAB/Ke 24/18,
z ostrożności przekazał orzeczenie dyscyplinarne w ramach informacji publicznej
w zaanonimizowanej formie. Za podjęciem takiej decyzji przemawiał również fakt wyłączenia jawności rozpraw dyscyplinarnych w przedmiotowym postępowaniu.
W przypadku udzielania informacji publicznej przy poszanowaniu danych osobowych nie zachodzi potrzeba wydawania oddzielnej decyzji na podstawie art. 16 ustawy
o dostępie do informacji publicznej. Przepis ten bowiem może mieć zastosowanie tylko w wypadku odmowy udostępnienia informacji, a nie w przypadku jej udzielenia
z zachowaniem zasady dóbr chronionych.
W dniu [...] lipca 2021 r. skarżący ponowił wniosek o wydanie decyzji w zakresie przeprowadzonej w udostępnionym orzeczeniu dyscyplinarnym anonimizacji.
W odpowiedzi na powyższe, organ pismem z [...] sierpnia 2021 r. podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z [...] lipca 2021 r. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że do osób pełniących funkcje publiczne w żadnym wypadku nie można zaliczyć pracowników obsługi, czy też emerytów, gdyż osoby te nie wykonują żadnych zadań publicznych. Obwiniony którego sprawa dotyczyła jest na emeryturze, nie pełni już funkcji publicznych, a zatem jego dane osobowe nie podlegają udostępnieniu. W sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia go, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym ustawą o dostępie do informacji publicznej. O powyższym, skarżący został zawiadomiony pismem z [...] lipca 2021 r.
Pismem z [...] września 2021 r. skarżący wniósł skargę na bezczynność organu
w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wskutek bezczynności organu zarzucił naruszenie:
- art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.), w zakresie, w jakim przepis ten stanowi normatywną gwarancję prawa do informacji publicznej, poprzez nieuprawnione ograniczenie tego prawa,
- art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r., poz. 782 ze zm., dalej jako: "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez brak udostępnienia informacji publicznej we wskazanym terminie w zakresie wskazanym we wniosku.
W związku z powyższym skarżący wniósł o:
1. zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z [...] lutego 2021 r. w pełnym zakresie wynikającym z przepisów prawa
2. w oparciu o art. 149 ust. 1b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dokonanie rozstrzygnięcia merytorycznego: czy organ w tym zakresie powinien wydać decyzję odmowną czy udostępnić wnioskowane informacje,
3. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych,
4. stwierdzenie rażącego naruszenia prawa,
5. ukaranie organu grzywną lub orzeczenie sumy pieniężnej na rzecz skarżącego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że postępowanie dyscyplinarne jest przedmiotem oceny przez komisję dyscyplinarną zarzutów związanych z pracą zawodową i sferą etyczną stawianych nauczycielowi przez rzecznika dyscypliny zawodowej. W rozpatrywanym przypadku pracy chodzi o nauczyciela, dyrektora szkoły.
Dyrektor szkoły podstawowej zarządza placówką publiczną na zasadach zawartych
w ustawie Prawo Oświatowe oraz Karta Nauczyciela, jest więc to organ wykonujący zadania publiczne. Zajmowanie powyższego stanowiska wiąże się niewątpliwie ze statusem osoby pełniącej funkcje publiczne. W przedmiotowej sprawie wnioskowane orzeczenie dyscyplinarne dotyczy dyrektora który dopuścił się deliktu dyscyplinarnego
w czasie pełnienia funkcji dyrektora szkoły podstawowej, tj. w roku szkolnym 2016/2017. Bezprawny jest więc fakt objęcia anonimizacją nazwy i adresu placówki publicznej (szkoły podstawowej) zarządzanej przez dyrektora którego dotyczy orzeczenie dyscyplinarne.
Skarżący wskazał, że istota sporu sprowadza się do oceny charakteru danych
w udostępnianych na wniosek skarżącego w prawomocnych orzeczeniach Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki które wynikają ze statusu byłego dyrektora szkoły w postępowaniu dyscyplinarnym za czyn popełniony w trakcie pełnienia powyższej funkcji zarządczej w roku szkolnym 2016/2017. Począwszy od roku szkolnego 2017/2018 obwiniony przeszedł na emeryturę, co zdaniem organu wiąże się z wyłączoną jawnością w przedmiotowej sprawie imienia i nazwiska obwinionego oraz informacji dotyczących zawodowego charakteru danych o obwinionym, takich jak wykształcenie, stopień awansu zawodowego i staż pracy pedagogicznej. W udostępnianych dokumentach bezpodstawnie wprowadzono także wyłączenie jawności nazwy szkoły publicznej
i adresu tej placówki.
W ocenie skarżącego z negatywną oceną organu co do jawności powyższych danych i związaną z tym wprowadzoną anonimizacją nie sposób się zgodzić. Organ powinien udostępnić skarżącemu sporne informacje, chyba że zachodzi okoliczność
o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. zgodnie z którym prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. W sytuacji zatem, gdyby w treści żądanej informacji publicznej zawarte były dane chronione w taki sposób, to prawo skarżącego do informacji publicznej będzie podlegało ograniczeniu, organ jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej odmownej lub ich udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Organ
w przepisanym czasie ani nie udostępnił wnioskowanych danych, ani nie wydał decyzji odmownej w tym zakresie. Nie ma zaś wątpliwości, że wnioskowane dane, w zakresie imienia i nazwiska, numeru szkoły, adresu stanowią informację publiczną. Tymczasem organ zajął stanowisko, że dane te podlegają ochronie. W takiej sytuacji powinien wydać decyzję odmowną, czego jednak nie uczynił pomimo żądań skarżącego. Tym samym, organ uniemożliwił skarżącemu skorzystanie z drogi sądowej, gdzie sąd mógłby ocenić czy dostęp do wnioskowanych informacji powinien być ograniczony czy nie. Takie zachowanie stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż organ mając do wyboru: udostępnić informację lub ograniczyć do niej dostęp w drodze decyzji nie podjął żadnego z tych działań, pomimo żądań wnioskodawcy w tym zakresie.
Autor skargi podniósł, że mając na uwadze czas poświęcony na wyegzekwowanie od organu informacji publicznych domaga się orzeczenia sumy pieniężnej na rzecz skarżącego, alternatywnie grzywny od organu. Czas poświęcony
ze strony skarżącego na prowadzenie tego postępowania wyniósł 40 godzin, jednocześnie całe postępowanie trwało kilka miesięcy. Tymczasem przepisy gwarantowały skarżącemu uzyskanie wnioskowanej informacji bez zbędnej zwłoki, co powinno być zrealizowane po wysłaniu pierwszego wniosku. Organ nie realizował jednak swoich obowiązków, nawet pomimo przesłania ze strony skarżącego jego żądania. Przyznana stronie na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kwota pieniężna ma służyć nie tylko zdyscyplinowaniu organu administracji publicznej, ale przede wszystkim niejako wynagrodzić stronie wadliwe działanie organu. Art. 149 ust. 1b ww. ustawy pozwala wydać sądowi rozstrzygnięcie merytoryczne. Mając na uwadze, że materiał zgromadzony w sprawie sposób wystarczający wskazuje na charakter osoby, której dane zostały zanimizowane, Sąd może tą kwestię rozstrzygnąć. Za rozstrzygnięciem takim stoi przesłanka szybkości postępowania. Zdaniem skarżącego wnioskowane informacje bezsprzecznie powinny zostać ujawnione, ponieważ dotyczą osoby pełniącej funkcje publiczne, w związku ze sprawowaniem tej funkcji (w trakcie jej piastowania). Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w dniu [...] marca 2021 r. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie przekazał informacji, o której udostępnienie zwrócił się skarżący, bowiem została udostępniona informacja
o bezprawnie ograniczonej treści. W związku z tym organ, nie zrealizował
w sposób prawidłowy wniosku o udostępnienie informacji publicznej, co sprawia, że pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. To zaś czyni niniejszą skargę zasadną i konieczną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując co do zasady swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał, że udzielił odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej zgodnie z posiadaną wiedzą o stanie faktycznym
w jakim się znalazł obwiniony, tj. o fakcie przebywania na emeryturze osoby, której postępowanie dyscyplinarne dotyczyło. Organ przekazał skarżącemu żądane przez niego informacje publiczne w postaci orzeczenia dyscyplinarnego w takim zakresie, aby przekazane dane były adekwatne do zrealizowania celu udostępnienia informacji publicznej. Pomimo anonimizacji imienia i nazwiska obwinionego, cel ustawy został osiągnięty, gdyż skarżący znał imię i nazwisko obwinionego, bowiem swoim wnioskiem zwrócił się o udostępnienia orzeczenia zapadłego w sprawie konkretnej osoby. Skarżący uczestniczył też we wszystkich rozprawach prowadzonych przez Odwoławczą Komisję Dyscyplinarną dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki. Komisje dyscyplinarne umożliwiały skarżącemu każdorazowo wysłuchanie treści zapadłego orzeczenia wraz z ustnymi motywami tegoż rozstrzygnięcia nawet w czasie ograniczonej jej działalności podczas pandemii. W związku z powyższym, skarżący posiada pełną wiedzę na temat danych osobowych obwinionego. Pozostałe dane, które zostały zanonimizowane nie miały związku z pełnieniem przez obwinionego nauczyciela funkcji publicznej. Natomiast udostępnienie zanonimizowanych danych prowadziłoby do ujawnienia jego sfery prywatności i mogłoby prowadzić do naruszenia prywatności osoby trzeciej. Dlatego też, w ocenie organu, zakres anonimizacji nie zniweczył istoty żądania skarżącego. Organ nie był zobowiązany do wydania decyzji odmownej, ponieważ anonimizacja nie spowodowała, że cel wniosku o dostęp do informacji publicznej nie został osiągnięty. Organ udzielał odpowiedzi na wnioski skarżącego
w ustawowym terminie i w związku z powyższym uznaje wniesioną skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej za niezasadną. Jednakże nawet, gdyby Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności, to
w ocenie organu bezczynność ta nie nosiłaby cech rażącego naruszenia prawa. Organ w ustawowym terminie odpowiedział bowiem na złożony wniosek oraz prowadził ze skarżącym korespondencję, przedstawiając swoje stanowisko uzasadniające dokonaną anonimizację orzeczenia dyscyplinarnego. W ocenie organu nie zaistniały również przesłanki do zasądzenia od organu wnioskowanej sumy pieniężnej oraz wymierzenia organowi grzywny, tym bardziej, że art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dopuszcza jedynie taką możliwość a nie statuuje obowiązku wydania takiego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności
z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), dalej zwana jako "p.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Stosownie do art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana
w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429), zwanej dalej także jako "u.d.i.p.", która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania (art. 1-2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność
w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.
Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat działalności organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, organów samorządu gospodarczego i zawodowego,
a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).
Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca doprecyzował zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępniane.
Ustawa określa również podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że należą do nich władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Wobec treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., stwierdzić należy, że Minister Edukacji i Nauki jest takim podmiotem. Na podstawie bowiem tego przepisu, obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na organy władzy publicznej.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu. Przepis art. 6 u.d.i.p. wymienia zaś kategorie informacji publicznej, które na mocy prawa podlegają udostępnieniu. Wyliczenie to ma jedynie charakter przykładowy, co prowadzi do wniosku, że - co do zasady - wszystko co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., stanowi informację publiczną.
W świetle powyższych regulacji, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej, co wiąże się z upowszechnieniem zasady transparentności życia publicznego i podwyższenia świadomości prawnej społeczeństwa. Definiuje się ją jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Podkreśla się, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 8/13, CBOSA). Podkreślenia wymaga, że o zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu u.d.i.p. decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie skarżący uczynił bezczynność organu
w zakresie udostępnienia informacji publicznej w załatwianiu jego wniosku z [...] lutego 2021 r. W swoim wniosku skarżący zażądał udostępnienia orzeczenia wraz
Edukacji i Nauki z [...] lutego 2021 r. w sprawie uchylonego przez [...] Sąd Apelacyjny orzeczenia dotyczącego obwinionego A. M., byłego dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...]. Spełniony został zatem zakres przedmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem żądane przez skarżącego orzeczenie dyscyplinarne wraz z uzasadnieniem stanowi informację publiczną.
Nauczyciel w czasie wykonywania swoich obowiązków pełni funkcję publiczną
i podlega wówczas przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej. Niemniej jednak, w czasie udostępnienia żądanej informacji, obwiniony nauczyciel - dyrektor szkoły był już jednak emerytem, nie pełnił więc już funkcji publicznych.
Poza sporem w niniejszej sprawie jest, że w dniu [...] marca 2021 r. organ przekazał skarżącemu informację publiczną, tj. zanonimizowane orzeczenie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki
z [...] lutego 2021 r.
Sporne zaś pozostaje, czy organ przekazując skarżącemu przedmiotowe orzeczenie jedynie w formie zanonimizowanej, pozostaje w niniejszej sprawie
w bezczynności.
Z bezczynnością organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej mamy do czynienia w przypadku, gdy podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie udostępnienia żądanej informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje bądź nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia.
Wskazać należy, że zanonimizowanie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji, nie jest niezgodne z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Udzielenie zaś zanonimizowanej informacji publicznej przesądza
o braku bezczynności po stronie organu, o ile ten sposób przetworzenia treści udostępnianego dokumentu nie niweczy pożądanego przez stronę rezultatu w postaci uzyskania informacji o konkretnie wskazanych sprawach. Dopiero bowiem przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co uchybia regulacji zawartej w art. 13 u.d.i.p.
Anonimizacja jest czynnością o charakterze technicznym, dokonywaną
w dokumencie stanowiącym informację publiczną, polegającą na zasłonięciu części tego dokumentu, zawierającej dane niepodlegające udostępnieniu. Anonimizacja nie może jednak prowadzić do udostępnienia tylko części wnioskowanych dokumentów.
W pewnych sytuacjach stopień anonimizacji dokumentu może bowiem spowodować, że mamy do czynienia z odmową dostępu, ponieważ dokument poddany anonimizacji staje się nieczytelny, a przez to traci przymiot informacyjny, będący podstawą wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Racjonalne jest przyjęcie, że zasłonięcie określonych danych składających się na treść dokumentu można uznać za uzasadnioną anonimizację, gdy czynność ta nie pozbawi dokumentu waloru informacyjnego, jaki wynika ze złożonego wniosku.
Podsumowując, anonimizacja danych zawartych w żądanych dokumentach, jako dopuszczalna bezdecyzyjna forma ograniczenia dostępu do części żądanych danych, jest wypełnieniem obowiązków wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej, tylko w sytuacji gdy czynność ta nie pozbawi dokumentu waloru informacyjnego, jaki wynika ze złożonego wniosku. Innymi słowy nie może niweczyć rezultatu, do którego dążył wnioskodawca, przedkładając swój wniosek.
W ocenie Sądu, zanonimizowanie przez organ udostępnionej informacji
w postaci żądanego przez skarżącego orzeczenia dyscyplinarnego, w szczególności
w realiach niniejszej sprawy, nie jest niezgodne z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie musiało przybrać formy decyzji przewidzianej w art. 16 u.d.i.p.
Przede wszystkim zauważyć należy, że jak wynika z akt sprawy, zakres zanonimizowania przekazanego wnioskodawcy orzeczenia dyscyplinarnego nie uniemożliwia poznania przez skarżącego motywów tego rozstrzygnięcia. Pomimo anonimizacji imienia i nazwiska obwinionego, cel ustawy o dostępie do informacji publicznej został osiągnięty, bowiem skarżący znał imię i nazwisko obwinionego.
W swoim wniosku skarżący zwrócił się przecież o udostępnienie orzeczenia zapadłego
w sprawie konkretnej osoby - byłego dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...]. Jak wynika z odpowiedzi na skargę, skarżący uczestniczył też we wszystkich rozprawach prowadzonych przez Odwoławczą Komisję Dyscyplinarną dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki. Komisje dyscyplinarne umożliwiały skarżącemu każdorazowo wysłuchanie treści zapadłego orzeczenia wraz z ustnymi motywami tegoż rozstrzygnięcia nawet w czasie ograniczonej jej działalności podczas pandemii.
W związku z powyższym, uznać należy, że skarżący posiada pełną wiedzę na temat danych osobowych obwinionego. Wnioskowane więc dane, takie jak imię i nazwisko obwinionego, jak również numer, rodzaj i adres szkoły, której dyrektorem był obwiniony, stanowią informację publiczną, która jest znana skarżącemu. Udostępnienie zaś zanonimizowanych danych mogłoby prowadzić do naruszenia prywatności osób trzecich o których mowa w przedmiotowym orzeczeniu dyscyplinarnym, w tym osób nie pełniących funkcji publicznych (np. woźny szkoły).
Dlatego też, w ocenie Sądu, zakres anonimizacji nie zniweczył istoty żądania skarżącego. Organ nie był zobowiązany do wydania decyzji odmownej, o której mowa
w art. 16 u.d.i.p. ponieważ anonimizacja ww. danych, nie spowodowała, że cel wniosku o dostęp do informacji publicznej nie został osiągnięty. Organ zaś udzielał odpowiedzi na wnioski skarżącego w ustawowym terminie i w związku z tym wniesioną przez skarżącego należy uznać za niezasadną.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak
w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło