II SAB/Wa 69/13
WyrokWSA w Warszawie2013-04-22
Skład orzekający: Janusz Walawski, Danuta Kania, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej, która ustała przed datą orzekania sądu, uzasadnia uwzględnienie skargi na bezczynność i nałożenie grzywny?Ratio decidendi
Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi, gdy organ w prawnie określonym terminie nie podejmie żadnych czynności lub nie zakończy postępowania wydaniem aktu. Jednakże, sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania. Jeśli organ zakończył postępowanie przed wydaniem orzeczenia przez sąd, postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. W takiej sytuacji nie można uwzględnić skargi na bezczynność ani nałożyć grzywny, ponieważ te środki stosuje się do bezczynności kwalifikowanej, która nie miała miejsca w dacie orzekania.Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył skargę na bezczynność Komendanta Głównego Policji w sprawie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie o wznowieniu postępowania administracyjnego. Skarżący domagał się zobowiązania organu do wydania aktu, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, wymierzenia grzywny, zwrotu kosztów oraz ukarania pracownika. Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że wprawdzie doszło do 10-dniowego przekroczenia terminu, ale organ wydał postanowienie po rozpatrzeniu zażalenia przed wydaniem orzeczenia przez sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przekazał sprawę do WSA w Warszawie jako właściwego miejscowo.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a w pozostałym zakresie umorzył postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (sprawozdawca), Sędziowie WSA Danuta Kania, Eugeniusz Wasilewski, Protokolant spec. Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie bezczynności w sprawie rozpatrzenia zażalenia 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. w pozostałym zakresie umarza postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.
J. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu "skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji w przedmiocie niezakończenia postępowania wydaniem postanowienia procesowego po rozpatrzeniu zażalenia z dnia [...] września 2012 r. od postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] o sygn. akt [...] o wznowieniu postępowania administracyjnego".
Skarżący wniósł o:
← zobowiązanie Organu administracji do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi;
← stwierdzenie przez Sąd, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa;
← wymierzenie Organowi administracji grzywny w wysokości 5000 (pięć tysięcy) zł;
← zasądzenie od Organu administracji na jego rzecz kwoty 200 (dwieście) zł jakie poniósł celu dochodzenia praw;
← zobowiązanie Organu administracji do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie i oddalenie wniosku o nałożenie grzywny, ewentualnie o umorzenie postępowania. Organ podał, że w dniu [...] września 2012 r. skarżącemu doręczono postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy w dniu [...] października 2012 r. wydał postanowienie, po rozpatrzeniu zażalenia J. G. na postanowienie organu pierwszej instancji.
Zdaniem organu skarga na przewlekłość jest chybiona, chociaż w sprawie doszło do przekroczenia miesięcznego terminu do rozpoznania środka zaskarżenia. Jednakże uchybienie to było minimalne, tj. 10 dniowe.
W tym miejscu podać należy, ze Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w postanowieniu z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. akt IV SAB/Wr 118/12 uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jako właściwemu miejscowo do jej rozpoznania z uwagi na siedzibę organu, tj. Komendanta Głównego Policji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie stwierdzić należy, iż bezczynność organu zachodzi, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną zwłoka organu w jego podjęciu. Okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów będą miały natomiast znaczenie przy ocenie Sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1 zd. drugie ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), czy też nie.
Zgodnie z określona w art. 12 Kpa zasadą szybkości postępowania, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie. W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 Kpa). Artykuł 36 § 1 Kpa nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., a także o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w przepisie szczególnym, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia.
W rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przez organ powyżej określonych zasad.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stanie się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn, niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu.
Podkreślić należy, że o ile na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności, o tyle w dacie rozstrzygania przez Sąd takiego zarzutu organowi nie sposób już postawić.
W sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej sąd administracyjny orzeka bowiem według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania, niewątpliwie zaś w dacie orzekania organ nie pozostawał w bezczynności. W następstwie, sąd nie może uwzględnić skargi stosownie do uprawnień, jakie posiada na mocy art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż nie może zobowiązać organu do wydania aktu, który już wydał i wszedł do obrotu prawnego.
W sprawach skarg na bezczynność nie jest natomiast zadaniem Sądu dokonywanie oceny i kontroli aktów wydanych przez organy w toku prowadzonego postępowania.
Skoro Komendant Główny Policji, przed wydaniem orzeczenia przez Sąd, po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego wydał postanowienie, to postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 powołanej ustawy, Sąd nie mógł go uwzględnić, gdyż grzywnę wymierza się w przypadku kwalifikowanej bezczynności (przewlekłości), o której jednak nie można mówić w niniejszej sprawie.
Sąd nie posiada instrumentów prawnych do zobowiązania organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika, czy też funkcjonariusza.
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania, gdyż sprawa korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów, skarżący nie ustanowił w sprawie profesjonalnego pełnomocnika i nie stawił się na rozprawie, co wykluczyło możliwość przyznania mu zwrotu kosztów dojazdu do Sądu.
Z tych względów, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło