II SAB/Wa 706/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania zażalenia z dnia [...] lutego 2024 r. p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Pismem z 27 października 2024 r. K. J. (dalej: "skarżący") wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (korzystając z platformy komunikacji elektronicznej ePUAP) skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ") w przedmiocie rozpoznania zażalenia wniesionego [...] lutego 2024 r. od postanowienia Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Dyrektor ZER MSWiA") z [...] stycznia 2024 r. nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści. W skardze skarżący zarzucił organowi, że dotychczas ww. zażalenie nie zostało załatwione w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej: "k.p.a."). W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej odrzucenie jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie - w przypadku niepodzielenia tego stanowiska - o jej oddalanie. Organ podkreślił, iż postanowieniem z [...] marca 2024 r. nr [...] rozpoznał zażalenie skarżącego z [...] lutego 2024 r. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Dyrektora ZER MSWiA z [...] stycznia 2024 r. nr [...]. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 547/24, oddalił skargę skarżącego wniesioną na ww. postanowienie Ministra, przy czym orzeczenie to nie jest prawomocne. Organ zwrócił też uwagę na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA") z 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl), wskazując, że w myśl tej uchwały skarga skarżącego podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") jako wniesiona po zakończeniu postępowania z wniosku o wydanie zaświadczenia o żądanej treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, jednakże nie z powodu braku kognicji sądu administracyjnego. O tym, że sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na postanowienie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści, świadczy nie tylko powołany przez Ministra w odpowiedzi na skargę wyrok tutejszego Sądu z 24 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 547/24 (już prawomocny), ale także treść pouczenia zamieszczonego przez organ w postanowieniu z [...] marca 2024 r. nr [...]. Skoro sam akt o odmowie wydania zaświadczenia podlega kognicji sądu administracyjnego, to także zaskarżalna jest bezczynność (lub przewlekłość) organu w przypadku nierozpoznania wniosku o wydanie zaświadczenia lub - jak w niniejszej sprawie - zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji. Według art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przepis art. 58 § 3 p.p.s.a. stanowi, iż sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia bądź też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). W przedmiotowej sprawie kluczowy jest fakt, iż przed wniesieniem skargi do tutejszego Sądu – co nastąpiło 27 października 2024 r. – Minister rozpoznał zażalenie skarżącego z [...] lutego 2024 r., wydając w dniu [...] marca 2024 r. postanowienie nr [...] o utrzymaniu w mocy postanowienia Dyrektora ZER MSWiA z [...] stycznia 2024 r. nr [...]. Tym samym organ – przed wywiedzeniem skargi na jego bezczynność do Sądu - zakończył postępowanie zainicjowane zażaleniem skarżącego z [...] lutego 2024 r. W tym miejscu podkreślić należy, że w świetle uchwały NSA z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W ww. uchwale bezczynność została zdefiniowana jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych bądź w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeżeli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. NSA zaznaczył również, że skarga na bezczynność organu ma zmierzać do usunięcia stanu bezczynności, a dążenie do zdobycia prejudykatu w postępowaniu odszkodowawczym powinno stanowić jedynie cel subsydiarny. Zatem skargę wniesioną już po wydaniu przez organ aktu administracyjnego należy uznać za niedopuszczalną, bowiem w chwili wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności. Co więcej, w dacie wniesienia skargi w rozpoznawanej sprawie (tj. [...] października 2024 r.), wydane w drugiej instancji postanowienie Ministra z [...] marca 2024 r. nr [...] było już także poddane kontroli tutejszego Sądu, gdyż 24 października 2024 r. zapadł (obecnie prawomocny) wyrok oddalający skargę skarżącego na ww. postanowienie. Podobnie NSA wypowiedział się w nadmienionej przez Ministra uchwale z 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21, odnośnie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, wniesionej już po zakończeniu postępowania. Okoliczność, iż skarżący wniósł do tutejszego Sądu skargę na bezczynność organu już po wydaniu przez Ministra odmownego postanowienia kończącego postępowanie w drugiej instancji, wszczęte zażaleniem, stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi, która to przeszkoda mieści się w kategorii "innych przyczyn" wskazanych w wyżej cytowanym art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Ponadto z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby skarżący poprzedził niniejszą skargę na bezczynność ponagleniem, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Brak ponaglenia również należy zakwalifikować jako "inną przyczynę" niedopuszczalności skargi (vide art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.). Uwzględniając wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.