II SAB/Wa 71/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-25

Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze. Brak wykazania przesłanek określonych w art. 246 § 1 ppsa, w tym niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
M. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jej dochody z umowy o dzieło są nieregularne i niewystarczające do pokrycia kosztów, a utrzymanie uzupełnia pomoc znajomych. Sąd wezwał ją do przedstawienia dokumentów potwierdzających dochody, stan majątkowy i wydatki, jednak wnioskodawczyni wezwania nie wykonała.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. z dnia 10 kwietnia 2014 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. B. na bezczynność Rektora Uniwersytetu [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 19 lipca 2013 r. o unieważnienie decyzji o skreśleniu z listy studentów postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W treści formularza wniosku M. B. oświadczyła, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a źródłem jej utrzymania pozostaje przede wszystkim dochód z tytułu umowy o dzieło (praca w nadzorze przyrodniczym) w wysokości ok. 600 zł. Powyższe źródło utrzymania, jak stwierdziła dalej, uzupełnia faktyczna pomoc ze strony znajomych w postaci żywności oraz pożyczek na bieżące utrzymanie. Skarżąca wyjaśniła przy tym, że dochód z umowy o dzieło ma charakter nieregularny, dotyczy sezonu letniego. Obecnie skarżąca otrzymuje wyłącznie zaliczki od pracodawcy na poczet realizacji przyszłych zleceń. Z tego powodu skarżąca opisała swoją sytuację majątkową jako trudną. Do wniosku skarżąca nie dołączyła jakichkolwiek dokumentów potwierdzających przywołane okoliczności. Wobec powyższego w piśmie z dnia 25 kwietnia 2014 r. skarżąca została wezwana do przedstawienia, w terminie 14 dni, dokumentów źródłowych poświadczających dochody, stan majątkowy oraz możliwości płatnicze, tj.: wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznych wydatków w prowadzonym gospodarstwie domowym, odpisów zeznań podatkowych za 2012 i 2013 r., a także zaświadczenia o wysokości osiągniętego dochodu z tytułu umowy o dzieło za okres ostatnich trzech miesięcy, względnie kopii umów o dzieło za ten okres. Mimo prawidłowego doręczenia wezwania w dniu 19 maja 2014 r., skarżąca wezwania tego nie wykonała. W tej sytuacji, oceniając złożone oświadczenia skarżącego należy mieć na względzie regulację art. 252 § 1 ppsa, w myśl którego osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Trzeba nadto podkreślić, że zgodnie z art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Tym samym, zgodnie z wolą ustawodawcy, wydanie prawidłowego orzeczenia w zakresie prawa pomocy możliwe jest tylko wówczas, gdy brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony. W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został jednak spełniony. Skarżąca nie uzupełniła bowiem niewystarczającego do oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych oświadczenia zawartego w formularzu wniosku. I tak, mimo, iż skarżąca, jako źródło utrzymania podała świadczenia z tytułu umowy o dzieło oraz zaliczki wypłacane na poczet przyszłych umów, a swoją sytuację majątkową określiła jako trudną, to ani nie przedstawiła dokumentów potwierdzających dokładną wysokość tych zaliczek ani też nie złożyła dokumentów, z których wynikałaby łączna wysokość wydatków w jej gospodarstwie domowym. Nie przedstawiła też wyciągów z rachunków bankowych, tj. tego rodzaju dokumentów, które, obok odpisów zeznań podatkowych, pozwoliłyby nie tylko na ustalenie wysokości osiąganego dochodu, ale także i możliwości poczynienia ewentualnych oszczędności. Wnioskodawczyni uniemożliwiła zatem dokonanie oceny swojej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych poprzez zestawienie i porównanie kwoty dochodu miesięcznego z kwotą rzeczywiście ponoszonych, miesięcznych wydatków W konsekwencji, odstępując od wykonania opisanego wezwania skarżąca uniemożliwiła ustalenie, czy rzeczywiście, a jeżeli tak, to w jakim zakresie jest w stanie ponieść koszty postępowania. W dalszej konsekwencji skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek określonych przez ustawodawcę w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ppsa. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 ppsa, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło