II SAB/Wa 738/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-05
Skład orzekający: Janusz Walawski, Sławomir Antoniuk, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Krajowej Izby Biegłych Rewidentów dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Prezes Krajowej Izby Biegłych Rewidentów dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ nie udostępnił jej w ustawowym terminie. Jednakże, bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z błędnej oceny wniosku i nieznajomości zagadnienia, a nie z lekceważenia skarżącego. W związku z tym sąd stwierdził bezczynność, ale nie uznał jej za rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej rozliczeń certyfikatów inwestycyjnych. Organ poinformował o przedłużeniu terminu, a następnie wezwał do wykazania istotności informacji dla interesu publicznego, uznając ją za przetworzoną. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko. Po upływie ustawowych terminów, skarżący złożył skargę na bezczynność organu. Organ ostatecznie udostępnił informację, ale wniósł o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
1. stwierdza, że Prezes Krajowej Izby Biegłych Rewidentów dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku J.K. z dnia [...] lipca 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prezesa Krajowej Izby Biegłych Rewidentów na rzecz J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Janusz Walawski Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Prezesa Krajowej Izby Biegłych Rewidentów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Prezes Krajowej Izby Biegłych Rewidentów dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku J.K. z dnia [...] lipca 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prezesa Krajowej Izby Biegłych Rewidentów na rzecz J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skarżący J. K. pismem z dnia [...] lipca 2016 r. wystąpił do Prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z wnioskiem o udostępnienie w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, rozliczenia certyfikatów inwestycyjnych – subfunduszy wierzytelności i subfunduszy obligacji – w formie przepływów pieniężnych, ujmując każdy wydatek i wpływ z tych tytułów uzasadniając, że brał udział w zakupie tych certyfikatów, a wśród biegłych rewidentów w całej Polsce rozpowszechniane są informacje, że na tych operacjach są duże straty, co w jego ocenie jest niezgodne z prawdą.
Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów pismem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] poinformował skarżącego, że nie będzie w stanie udostępnić żądanej informacji w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z uwagi na zakres oraz ilość żądanych informacji i stosownie do treści art. 13 ust. 2 ustawy, przedłużył termin odpowiedzi na wniosek do dnia [...] września 2016 r.
Następnie Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów poinformował skarżącego, że dane o które wnioskowano, stanowią informację publiczną przetworzoną, których udostępnienie uzależnione jest od wykazania, iż żądane informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego i o wykazanie powyższego wezwał skarżącego.
Pismem z dnia [...] września 2016 r. skarżący poinformował organ, że już we wniosku z dnia [...] lipca 2016 r. podał powody do udostępnienia informacji i powtórzył, że w trakcie Krajowego Zjazdu oraz w ramach spotkań z biegłymi, rozpowszechniane były wiadomości o dużych stratach na tych transakcjach i poznanie prawdy leży w interesie wszystkich biegłych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] października 2016 r., skarżący J. K. zarzucił bezczynność Krajowej Izbie Biegłych Rewidentów w rozpatrzeniu jego wniosku z dnia [...] lipca 2016 r. poprzez naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej i wniósł o zobowiązanie Krajowej Izby Biegłych Rewidentów do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, stwierdzenie, że bezczynność Krajowej Izby Biegłych Rewidentów w W. nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie od Krajowej Izby Biegłych Rewidentów w W. na rzecz skarżącego wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że od momentu złożenia wniosku minęły 4 miesiące, a Krajowa Rada Biegłych Rewidentów nadal nie udostępniła żadnej z informacji publicznych o które wnioskował, jak również nie wydała decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Zatem oczywiste jest, że doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa i dopuszczono się bezczynności w tym zakresie.
Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów udostępnił skarżącemu wnioskowaną informację, a następnie w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że skarżącemu została już udostępniona żądana informacja publiczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod kątem bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego J. K. z dnia [...] lipca 2016 r., zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718)), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności ogłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego;
8 bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 – 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).
Mówiąc natomiast o dostępie do informacji publicznej i ewentualnej bezczynności w tym zakresie, stwierdzić na samym początku należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).
Konkretyzacją natomiast tego prawa zajmuje się m.in. ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) i bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje z kolei wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 terminie, zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej.
Ponadto w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Niezależnie od powyższego, na podstawie art. 2 ust. 1, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.) oraz partie polityczne (ust. 2).
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że Prezes Krajowej Izby Biegłych Rewidentów jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Wobec powyższego została spełniona przesłanka podmiotowa z ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wskazać dalej należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. W dalszej części stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl – co już wyżej wykazano – art. 2 ust. 1 ustawy, prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest przy tym wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana. Jedynie w przypadku informacji przetworzonej, stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy, ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dodać również należy, że według art. 13 ust. 1 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Zatem w świetle powyższego, żądana przez skarżącego informacja, jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy, bowiem odnosi się do sfery faktów oraz J. K. zarówno we wniosku z dnia [...] lipca 2016 r., jak i w piśmie z dnia [...] września 2016 r. wskazał, że jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W tej sytuacji więc została wyczerpana przesłanka przedmiotowa z ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Mając powyższe rozważania na uwadze stwierdzić należy, że nieudostępnienie żądanej informacji publicznej w ustawowym terminie, a dopiero w dniu [...] listopada 2016 r., bezspornie świadczy o bezczynności organu w zakresie udzielenia informacji publicznej.
Ponadto bezczynność organu nie miała – w ocenie Sądu – charakteru kwalifikowanego, bowiem wynikała raczej z błędnej oceny wniosku skarżącego i nieznajomości zagadnienia, a zatem nie nastąpiła ona z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ nic nie świadczy o lekceważeniu, bądź też ignorowaniu skarżącego.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 149 § 1 pkt 3) i § 1a) w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i art. 209 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło