II SAB/Wa 75/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Asesor WSA Mateusz Rogala, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi T. T. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do rozpatrzenia wniosku skarżącego T. T. z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego T. T. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W piśmie z dnia [...] listopada 2023 r. T. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności organu oraz o zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że w dniu [...] lipca 2023 r. zwrócił się do Ministerstwa Sprawiedliwości o udostępnienie informacji publicznej. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. organ, na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, powoływanej dalej jako u.d.i.p.), poinformował, że ze względu na konieczność analizy, czy i w jakim zakresie żądania informacja stanowi informację publiczną, a także z uwagi na zakres informacji, których dotyczy wniosek przy uwzględnieniu realizowanych zadań związanych ze sprawozdawczością rachunkową, odpowiedź zostanie udzielona najpóźniej do dnia [...] września 2023 r. Skarżący podkreślił, że pomimo upływu wyznaczonego terminu nie została mu udzielona żadna odpowiedź. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu swojego stanowiska Minister wyjaśnił, że we wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. skarżący zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej w postaci imion i nazwisk oraz stanowiska służbowego osób/osoby, którzy/która w imieniu Dysponenta Funduszu Sprawiedliwości podejmuje decyzje w sprawie przyznania lub odmowy powierzenia realizacji zadań w ramach Priorytetu I — Ochotnicze Straże Pożarne. Pismem z dnia [...] sierpnia 2023 r. organ na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. poinformował wnioskodawcę o wydłużeniu terminu na udzielenie odpowiedzi do [...] września 2023 r. W dniu [...] stycznia 2024 r. przesłano skarżącemu pismo z dnia [...] stycznia 2024 r. stanowiące odpowiedź na wniosek z dnia [...] lipca 2023 r. W piśmie tym wskazano, że informacje, o udostępnienie których wnioskuje skarżący, tj. imiona, nazwiska oraz stanowiska służbowe osób wchodzących w skład komisji decydującej w imieniu Dysponenta Funduszu Sprawiedliwości w sprawie udzielenia dotacji jednostkom samorządu terytorialnego w zakresie dofinansowania na rzecz Ochotniczych Straży Pożarnych - nie mogą zostać udzielone w oczekiwanej przez skarżącego formie, ponieważ taka komisja nie istnieje. Pracownicy Departamentu Funduszu Sprawiedliwości dokonują wstępnej weryfikacji formalnej wniosku (m.in. kompletności dokumentacji), złożony wniosek jest następnie przedstawiany Dysponentowi. W piśmie wskazano, że przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2017 r. w sprawie Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej - Funduszu Sprawiedliwości (Dz. U. z 2019 r., poz. 683 ze zm.) w sprawach wniosków, o których mowa w § 11, tj. wniosków obejmujących m.in. zakup sprzętu i wyposażenia przeznaczonego dla Ochotniczych Straży Pożarnych, nie przewidują obowiązku powołania komisji oceniającej wniosek. Decyzje w sprawie zawarcia przedmiotowej umowy podejmuje Dysponent Funduszu. Poinformowano, że szczegółowe informacje dotyczące organizacji Ministerstwa Sprawiedliwości, w tym regulaminy organizacyjne oraz zakresy kompetencyjne członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości oraz Dyrektora Generalnego Urzędu są dostępne w Internecie pod wskazanym adresem. Organ zwrócił uwagę, że skarżący w kolejnych wnioskach o udostępnienie informacji publicznej powiela to samo pytanie, na które organ za każdym razem udziela mu odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na bezczynność Ministra Sprawiedliwości zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie budzi zatem wątpliwości, że Minister Sprawiedliwości jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Przechodząc z kolei do oceny, czy wnioskowane przez skarżącego we wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. informacje stanowią informację publiczną, należy podnieść, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. W art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d) u.d.i.p. wskazano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 w tym o sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, a także o organach i osobach sprawujących w podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p.). Wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2023 r. dotyczył wskazania imion i nazwisk oraz stanowiska służbowego osób/osoby, którzy/które w imieniu Dysponenta Funduszu Sprawiedliwości podejmują decyzje w sprawie przyznania lub odmowy powierzenia realizacji zadań w ramach Priorytetu I – Ochotnicze Straże Pożarne. W ocenie Sądu, w świetle przywołanej wyżej treści art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d) oraz pkt 3 lit. d) u.d.i.p. wnioskowane informacje, dotyczące identyfikacji osób podejmujących decyzje z zakresu działalności administracji publicznej i dysponowania publicznym majątkiem, stanowią informację publiczną. Wniosek skarżącego dotyczył zatem informacji publicznej i powinien zostać przez organ rozpatrzony w trybie i terminie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej, co jednak w tej sprawie nie nastąpiło. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2). W przypadkach przewidzianych w ustawie organ może również poinformować wnioskodawcę o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), powiadomić o wysokości opłaty związanej ze sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Jak wynika z akt sprawy, wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do Ministra Sprawiedliwości w dniu [...] lipca 2023 r. Organ był zatem zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji do dnia [...] lipca 2023 r., czego jednak, w ocenie Sądu, nie uczynił. Organ przedłużył wprawdzie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. termin do udostępnienia żądanej informacji do dnia [...] września 2023 r., jednak terminu tego nie dotrzymał, a pierwszej merytorycznej odpowiedzi udzielił skarżącemu dopiero w dniu [...] stycznia 2024 r., a więc po upływie 6 miesięcy od upływu ustawowego terminu i po wniesieniu skargi na bezczynność w niniejszej sprawie. Ponadto, co szczególnie istotne, w odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia [...] stycznia 2024 r. organ stwierdził, że informacje, "o udostępnienie których Pan wnioskuje (imiona, nazwiska oraz stanowiska służbowe) osób wchodzących w skład komisji decydującej w imieniu Dysponenta Funduszu Sprawiedliwości w sprawie udzielenia dotacji jednostkom samorządu terytorialnego w zakresie dofinansowania na rzecz Ochotniczych Straży Pożarnych - nie mogą zostać udzielone w oczekiwanej przez Pana formie, ponieważ taka komisja nie istnieje. Pracownicy Departamentu Funduszu Sprawiedliwości dokonują wstępnej weryfikacji formalnej wniosku (m. in. kompletności dokumentacji). Zgodnie ze wskazanym powyżej rozporządzeniem złożony wniosek jest następnie przedstawiany Dysponentowi." Należy zwrócić uwagę, że we wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. skarżący nie wspominał o komisji decydującej o udzieleniu dotacji, lecz domagał się wskazania imion, nazwisk i stanowisk służbowych osób, które takie decyzje podejmują. Odpowiedź organu nie dotyczy zatem faktycznie zadanego pytania i w związku z tym nie może być uznana za prawidłową realizację obowiązków nałożonych na organ przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jako oczywiście błędne jawi się przy tym stanowisko organu, zgodnie z którym nie pozostawał on w bezczynności bowiem podjął działania w związku z wnioskiem z dnia [...] lipca 2023 r. i odpowiedział skarżącemu w piśmie z dnia [...] stycznia 2024 r. Przytoczone wyżej przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej wskazują jednoznacznie, że organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji w terminie 14 dni, zaś odmowa takiego udostępnienia winna nastąpić w formie decyzji administracyjnej. Przesłanie pisma o treści niestanowiącej odpowiedzi na wniosek jest jedynie próbą obejścia wspomnianych przepisów i jako taka nie może odnieść zamierzonego przez organ skutku. Odnosząc się do stanowiska organu, że wniosek z dnia [...] lipca 2023 r. był tożsamy z poprzednimi wnioskami skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] lutego 2023 r. oraz [...] marca 2023 r., na które skarżącemu została udzielona odpowiedź, należy wyjaśnić, że analiza treści tych wniosków wskazuje, iż dotyczą one imion i nazwisk oraz stanowiska służbowego osób wchodzących w skład komisji lub innego organu, który podejmuje decyzje w sprawie przyznania lub odmowy powierzenia realizacji zadań w ramach priorytetu I – Ochotnicze Straże Pożarne. Tymczasem we wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. skarżący nie wskazywał, że wniosek dotyczy członków komisji lub innego organu, lecz zażądał wskazania danych osób podejmujących decyzję. Ta różnica nie została dostrzeżona przez organ, co spowodowało udzielenie odpowiedzi w sposób nieadekwatny do treści wniosku. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że Minister Sprawiedliwości pozostaje bezczynny w rozpoznaniu wniosku skarżącego. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2023 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Zgodnie z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych, organ po wpłynięciu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej początkowo – na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., przedłużył termin do udzielenia odpowiedzi, a następnie udzielił odpowiedzi na ten wniosek w dniu [...] stycznia 2024 r. Odpowiedź ta – jak już wskazano – nie stanowiła prawidłowej reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jednak zdaniem Sądu powyższe świadczy o tym, że bezczynność Ministra Sprawiedliwości nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącego do uzyskania żądanej informacji publicznej, lecz wynikała z mylnej oceny treści wniosku. W związku z powyższym Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał w pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. O kosztach w punkcie 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Zasądzoną od organu na rzecz skarżącego kwotę stanowi uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 zł. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.