II SAB/Wa 910/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras po rozpoznaniu w dniu 28 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. M. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska wójta gminy postanawia -odrzucić skargę- Pismem z [...] października 2014 r. H. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...]. Wniosła o nakazanie organowi nadzoru odwołanie ze stanowiska wójta gminy C. A. K., bowiem "otrzymał wyrok w sprawie karnej". W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej odrzucenie wskazując, że kwestionowana skargą bezczynność nie należy do żadnej zaskarżalnych do sądu administracyjnego form działania administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwana dalej ppsa. Ponadto organ dodał, że legitymowanym do wniesienia skargi na rządzenie zastępcze jest tylko gmina lub wójt, którego mandatu zarządzenie zastępcze dotyczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta – według § 2 powołanego przepisu – sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W myśl zaś art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Nadto, wolą ustawodawcy, wyrażoną w pkt 8 tego przepisu, sąd administracyjny jest właściwy w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, ale tylko w wyżej wymienionych, ściśle określonych przypadkach. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 ppsa). Oznacza to, że w sprawie ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej sąd administracyjny zobowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy wniesiona skarga dotyczy jednego z przedmiotów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, a tym samym, czy sprawa należy do właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, a skarga jest dopuszczalna. W myśl bowiem art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Oceniając skargę pod tym kątem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga jest niedopuszczalna. H. M. przedmiotem skargi uczyniła bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska Wójta Gminy C. Przedmiot niniejszej skargi nie mieści się w przedstawionym powyżej katalogu spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne, jak również brak jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji sądową kontrolę. Na marginesie należy zauważyć, że Wojewoda [...] zarządzeniem zastępczym z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] na podstawie art. 98 a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm - zwana dalej usg) stwierdził wygaśnięcie mandatu Wójta Gminy C. Ponadto należy zaznaczyć, że zarządzenie zastępcze, uregulowane w art. 98 a usg, jest szczególnym aktem nadzoru podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 98 usg. W świetle tych przepisów, jedynie Wojewoda jako organ nadzoru może podjąć decyzję o wydaniu zarządzenia zastępczego, które następnie podlegać będzie kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 7 ppsa. Legitymowanym do wniesienia skargi na zarządzenie zastępcze jest tylko gmina lub wójt, którego mandatu zarządzenie zastępcze dotyczy. Wobec powyższego przedmiotem skargi do sądu administracyjnego może być jedynie akt nadzoru nad działalnością organu jednostki samorządu terytorialnego, a nie zaniechanie przez organ podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Brak reakcji organu nadzoru na pisma zawierające żądanie podjęcia działań w trybie nadzoru nie jest bezczynnością organu uzasadniającą dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 1994r., sygn. akt SA/Łd 703/94, ONSA 1995, nr 2, poz. 73; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 1991 r., sygn. akt SA/Ka 491/91, ONSA 1991, nr 3-4, poz. 68). W związku z powyższymi okolicznościami wniesiona skarga podlegała odrzuceniu z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego, o czym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.