II SAB/Wa 95/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi L. D. na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu RP w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] grudnia 2009 r. w zakresie ustalenia pełnomocnictw do działania w imieniu Marszałka Sejmu RP postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 września 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 95/10 oddalił skargę L. D. na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu RP w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] grudnia 2009 r. w zakresie ustalenia pełnomocnictw do działania w imieniu Marszałka Sejmu RP. W dniu 30 września 2010 r. L. D. złożył do WSA w Warszawie wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 29 września 2010 r., w którym wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem Sądu z dnia 06 października 2010 r. wnioskodawca został wezwany do przedstawienia, w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania, dokumentów i oświadczeń, niezbędnych do dokonania rzeczywistej oceny jego możliwości płatniczych, tj. kserokopii wyciągu z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, kserokopii dokumentu wskazującego wysokość uzyskiwanej przez wnioskodawcę renty, zaświadczenia pracodawcy (zleceniodawcy) o wysokości średniego miesięcznego wynagrodzenia brutto żony z okresu ostatnich 3 miesięcy, kserokopii dokumentów (rachunków) wskazujących wysokość stałych miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym (z miesiąca września 2010 r.). W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie L. D., przesłał do Sądu, przy piśmie z dnia 05 listopada 2010 r., kserokopie dokumentów dotyczących kosztów i wydatków, oświadczając jednocześnie, że pozostaje z żoną w separacji i prowadzi z nią odrębne gospodarstwo domowe, a żona odmówiła partycypowania w wydatkach wnioskodawcy. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 18 listopada 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 95/10 odmówiono L. D. przyznania prawa pomocy, z uwagi na to, że wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia ustawową przesłankę przyznania prawa pomocy. Odpis przedmiotowego postanowienia skarżący otrzymał w dniu 03 grudnia 2010 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki w aktach sprawy). Pismem z dnia 09 grudnia 2010 r. (data prezentaty Biura Podawczego WSA w Warszawie - 10 grudnia 2010 r.) (karta nr 108), uzupełnionym następnie pismem z dnia 15 grudnia 2010 r., wnioskodawca złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 listopada 2010 r., uzasadniając go interesem państwa i prawa (występowanie przez stronę z wnioskami o udostępnienie informacji publicznej podyktowane interesem Polski), stanem swojego zdrowia, zawiłością stanu prawnego rozpoznawanej sprawy. Wskazał również na inne koszty, które jest zmuszony ponosić, takie jak koszty spraw w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, np. koszty kserograficzne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 254 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: ppsa, rozpoznawanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym sprawa ma się toczyć lub już się toczy. Natomiast zgodnie z treścią art. 260 ww. ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stwierdzenie zawarte w powołanym przepisie: "gdy osoba ta wykaże", oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Tym samym rozstrzygnięcie Sądu w tym przedmiocie będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. W sytuacji, gdy oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości sąd (referendarz sądowy) może wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego. Analiza dokumentów przedstawionych przez wnioskodawcę pozwala stwierdzić, że uzyskuje on miesięczny dochód w wysokości [...] zł netto (dochód z tytułu pobieranego świadczenia), miesięczny dochód jego żony stanowi kwotę [...] zł netto (dochód z tytułu pracy – [...] zł netto oraz pobierane świadczenie – [...] zł netto) (kserokopia wyciągu z rachunku bankowego żony z miesiąca października 2010 r.). Powyższe pozwala stwierdzić, że w dwuosobowym gospodarstwie domowym łączny dochód małżonków wynosi [...] zł netto. Stałe wydatki w gospodarstwie domowym wynoszą: opłata na rzecz [...] zł, opłata na rzecz [...] zł, opłata za mieszkanie [...] zł, opłata za energię elektryczną [...] zł (nie wskazano okresu za jaki opłatę naliczono), opłata za wodę (za okres 99 dni) [...] zł, opłata za gaz z miesiąca sierpnia 2010 r. [...] zł (nie wskazano okresu za jaki opłatę naliczono), opłata roczna z tytułu [...] zł, koszt [...] zł, co daje łącznie kwotę wydatków miesięcznych [...] zł. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód. Powyższe prowadzi do wniosku, iż nawet przy uwzględnieniu twierdzenia wnioskodawcy, że pozostaje on z żoną w separacji i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego, nie można przyjąć, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, albowiem nawet gdyby wnioskodawca ponosił połowę wykazanych kosztów ([...] zł), to nadal pozostaje mu do dyspozycji kwota [...] zł netto. Dodatkowo wyjaśnić należy, iż koszty ponoszone przez skarżącego w związku z prowadzeniem przez niego spraw administracyjnych i sądowych w przedmiocie informacji publicznej (koszty kserograficzne) pozostają bez znaczenia dla oceny sytuacji materialnej strony, albowiem nie mają one charakteru koniecznych kosztów utrzymania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.