II SAB/Wa 97/19
WyrokWSA w Warszawie2019-08-28
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk, Agnieszka Góra - Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, która trwała od momentu zwrotu akt sprawy przez organ odwoławczy do dnia wniesienia skargi na bezczynność. Bezczynność tę uznano za mającą miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jednakże sąd nie orzekł grzywny, uznając, że po wniesieniu skargi organ podjął czynności i rozpoznał wniosek.Stan faktyczny
B. P. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący spraw rozwodowych, w których orzekano zagrożenie grzywną za nierealizowanie kontaktów z dzieckiem. Prezes Sądu Okręgowego odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną i wymagającą wykazania szczególnego interesu publicznego. Po uchyleniu tej decyzji przez Prezesa Sądu Apelacyjnego, organ przez ponad 3 miesiące pozostawał w bezczynności. Dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność, organ podjął pewne czynności, ale skarżąca nadal kwestionowała sposób załatwienia sprawy i domagała się nałożenia grzywny.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku B. P. z dnia [...] marca 2018 r.; 2. Stwierdzono, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. Oddalono skargę w pozostałym zakresie (nie orzeczono grzywny).Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi B. P. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] marca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Prezes Sądu Okręgowego [...] w [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku B. P. z dnia [...] marca 2018 r.; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie.
B. P. wnioskiem z dnia [...] marca 2018 r., (który wpłynął do organu w dniu [...] kwietnia 2018 r.) wystąpiła do Prezesa do Sądu Okręgowego [...] o udzielenie w trybie informacji publicznej odpowiedzi na pytania:
1. w ilu sprawach z repertorium [...] rozpoznawanych przez SSO [...] w [...] Wydziale [...] SO [...] w okresie od 2016 r. do chwili obecnej o rozwód/separację/unieważnienie małżeństwa sędzia nałożyła na rodzica, u którego ustalono miejsce zamieszkania dziecka bądź któremu powierzono pieczę nad dzieckiem lub przyznano władzę rodzicielską zagrożenie grzywną na wypadek nierealizowania kontaktów z dzieckiem w trybie zabezpieczenia w wyroku końcowym;
2. jakie są sygnatury ww. spraw;
3. w jakiej wysokości ww. sprawach SSO [...] orzekła zagrożenie grzywną w poszczególnych sprawach za jedno spotkanie;
4. w jakiej wysokości nałożono na rodzica, u którego ustalono miejsce zamieszkania bądź któremu powierzono pieczę nad dzieckiem lub przyznano władzę rodzicielką zagrożenie grzywną za niezrealizowanie kontaktów z podziałem na postanowienia wydane w trybie zabezpieczenia i wyroki końcowe w innych sprawach z tego okresu przez innych sędziów Wydziału [...] SO [...] (wniosła o wskazanie sygnatur tych spraw, rodzaju rozstrzygnięcia, kwoty grzywny za jeden kontakt, imion i nazwisk sędziów wydających rozstrzygnięcie);
5. w jakiej wysokości były wnioski o zagrożenie grzywną za niezrealizowanie kontaktów w poszczególnych ww. sprawach w odniesieniu do każdego rozstrzygnięcia;
6. w ilu sprawach i pod jakimi sygnaturami z repertorium [...] [...] Wydziału [...] SO [...] prowadzonych przez SSO [...] występowała jako pełnomocnik [...][...], albo inne osoby lub pełnomocnicy z [...] dawniej Stowarzyszenia [...] i jakie zagrożenia za niezrealizowanie kontaktów orzeczono z tych spraw z ich udziałem.
Prezes Sądu Okręgowego [...] pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. poinformował wnioskodawczynię, że zakres wnioskowanej informacji obejmuje obowiązek przetworzenia, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy
o dostępie do informacji publicznej. Zachodzi bowiem konieczność dokonania po stronie Sądu wielu czynności dla realizacji wniosku, co w istocie prowadzi do wytworzenia żądanej informacji, zatem jest informacją publiczną przetworzoną. W związku z powyższym wnioskodawczyni został wyznaczony siedmiodniowy termin do wykazania, w jakim zakresie występuje szczególna istotność dla interesu publicznego (w tym możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji publicznej i lepszej ochrony interesu publicznego), by dokonać przetworzenia żądanych informacji publicznych.
W związku z powyższym wezwaniem wnioskodawczyni pismem z dnia [...] maja 2018 r. wezwała Prezes Sądu Okręgowego [...] do udostępnienia pełnej informacji publicznej w zakresie odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku z dnia [...] marca 2018 r. Nie zgodziła się z twierdzeniem organu, że żądana informacja stanowi informację przetworzoną. Wskazała, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie definiuje pojęcia informacja publiczna przetworzona, zatem na organie zobowiązanym spoczywa obowiązek wykazania,
że żądana informacja jest informacją wymagającą przetworzenia. W piśmie organu z dnia [...] kwietnia 2018 r. taki charakter informacji nie został wykazany. W ocenie wnioskodawczyni, postawione pytania nie wymagają szczególnego nakładu pracy,
w tym środków finansowych i osobowych, albowiem wystarczające jest wpisanie
do posiadanego systemu odpowiednich kryteriów wyszukiwania, zatem oczekiwane informacje są informacjami prostymi, a nie przetworzonymi.
Wnioskodawczyni wskazała dodatkowo, że udzielenie żądanych informacji ma szczególne znaczenie dla interesu publicznego, albowiem Sąd jako organ władzy publicznej zobowiązany jest do działania zgodnie z prawem, a każdy sędzia ma być bezstronny i niezawisły. Podała, że znane są jej przypadki, bez ich sprecyzowania, że w sprawach, gdzie strona reprezentowana jest przez [...] [...] – [...] (poprzednio [...]), dochodzi do naruszenia przepisów prawa na korzyść tej strony, strona
ta jest wyraźnie faworyzowana, a w sprawie zachodzą uzasadnione wątpliwości
co do bezstronności sędziego i w sprawach tych są orzekane zagrożenia grzywną, za niezrealizowanie postanowień w zakresie kontaktów z dzieckiem, niespotykane
w innych orzeczeniach.
Podniosła także, że sposób załatwienia spraw przez Sąd musi być oparty
na klarownych kryteriach dostępnych dla każdego obywatela. Żądane informacje mają zmierzać do poznania tych kryteriów, aby w przypadku jakichkolwiek nieprawidłowości – do ochrony prawa każdego obywatela do rozpoznania jego sprawy przez niezależny i niezawisły sąd, co ma zagwarantować m.in. brak możliwości wpływania na sędziego przez wybór pełnomocnika ze stowarzyszenia cieszącego się w SO [...] szczególnymi względami.
Prezes Sądu Okręgowego [...] decyzją z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] odmówił udostępnienia informacji publicznej wskazując,
że sposób sformułowania pytań przez wnioskodawczynię nie daje możliwości prostego wpisania do systemu kryteriów wyszukiwania, a na podstawie uzyskanych danych wymaga dalszej analizy i wytworzenia nowej informacji, zgodnie
z oczekiwaniami wnioskodawczyni. W konsekwencji informacja, która miałaby zostać udzielona jest informacją przetworzoną. Wobec niewykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego oraz w jaki sposób wnioskodawczyni zamierza wykorzystać żądane informacje dla ochrony tego interesu, organ odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji.
Decyzja Prezesa Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] maja 2018 r. stała się przedmiotem odwołania B. P.
Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] w wyniku rozpoznania powyższego odwołania decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że uzasadnienie decyzji organu I instancji nie jest wystarczające do uznania, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z informacją publiczną przetworzoną. Zaznaczył, że organ obowiązany jest wykazać konkretne okoliczności, z których wywodzi swoje stanowisko o przetworzonym charakterze, a nie powielać w tym zakresie stanowisko doktryny, czy piśmiennictwa, bez szczegółowego odniesienia do realiów konkretnego wniosku i prowadzonych zasad gromadzenia informacji. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynikają jakiekolwiek konkretne, tzn. wskazujące na określony choćby przybliżonymi szacunkami nakład pracy konieczny do sporządzenia informacji żądanej przez skarżącą.
Akta sprawy zostały zwrócone do organu I instancji w dniu [...] sierpnia 2018 r.
B. P. pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. wniosła
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżąca wniosła o zobowiązanie Prezesa Sądu Okręgowego [...] do niezwłocznego udzielenia żądanych we wniosku informacji, uznanie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także o nałożenie grzywny w wysokości 42.720 zł, tj. dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.
W uzasadnieniu skargi przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie podniosła, że od dnia zwrotu akt przez organ II instancji do chwili obecnej tj. przez 3,5 miesiąca Prezes Sądu Okręgowego [...] nie udzielił informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia [...] marca 2018 r.
Prezes Sądu Okręgowego [...] w odpowiedzi
na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że bezczynność ma miejsce od [...] sierpnia 2018 r. ,tj. od chwili przekazania akt wraz z decyzją kasatoryjną organu drugiej instancji, do podjęcia czynności w sprawie po zorganizowaniu nowej obsługi prawnej spraw z wniosków w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, a więc najpóźniej uzyskania pierwszej opinii prawnej w sprawie dalszego prawidłowego prowadzenia postępowania w sprawie z tego wniosku – w połowie grudnia 2018 r. Stan bezczynności wyniósł więc najwyżej około 3,5 miesiąca i był spowodowany przyczynami natury organizacyjno-technicznej związanymi ze zmianą obsługi prawnej w zakresie udostępniania informacji publicznej. W ocenie organu, w zaistniałej sytuacji nie ma postaw do uznania, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz do wymierzenia grzywny. Organ poinformował jednocześnie, że podjął decyzję o próbie załatwienia sprawy z wniosku skarżącej, jednocześnie przesyłając skargę wraz z aktami sprawy do sądu.
W odpowiedzi na wniosek z dnia [...] marca 2018 r. organ pismem z dnia [...] lutego 2019 r. przesłał skarżącej następujące informacje pozyskane z informatycznego systemu biurowości [...] prowadzonego w SO [...]:
ad. 1 i 2 - listę spraw ([...] pozycji) wraz z sygnaturami, w których SSO [...] wydała postanowienia dot. zabezpieczenia (przy czym zabezpieczenie może odnosić się nie tylko do zagrożenia grzywną w przypadku niezrealizowania kontaktów z dzieckiem); sprawy oznaczone ręcznie znakiem "-" nie należą
do kategorii spraw o rozwód/separację/unieważnienie małżeństwa;
ad 6. - w 2 sprawach o sygn. [...] i [...] – z referatu SSO [...] – [...][...] występowała jako pełnomocnik;
Organ wskazał jednocześnie, że udostępnienie informacji w pozostałym zakresie nie jest możliwe w sposób prosty, tzn. poprzez wprowadzenie wskazanych kryteriów i wygenerowanie danych z informatycznego systemu biurowości [...]. Udzielenie tych informacji w formie określonej we wniosku obejmuje zatem obowiązek przetworzenia informacji, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem organ w momencie złożenia wniosku informacji tej nie posiada i która, przy użyciu dodatkowych sił i środków, na podstawie posiadanych danych i na podstawie kryteriów wskazanych we wniosku zostanie dopiero opracowana (wytworzona). W związku z powyższym wnioskodawczyni została wezwania do wykazania, w jakim zakresie występuje i na czym polega szczególna istotność dla interesu publicznego, by dokonać przetworzenia żądanych informacji publicznych.
Skarżąca w piśmie z dnia [...] marca 2019 r. ponownie wezwała organ
do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem. Wnioskodawczyni powołała się na dotychczasową argumentację w zakresie rodzaju wnioskowanej informacji, jak i istnienia szczególnego interesu publicznego zawartą w swoim wcześniejszym piśmie z dnia [...] maja 2018 r.
Prezes Sądu Okręgowego [...] decyzją z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm.) odmówił udostępnienia informacji publicznej.
Skarżąca w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2019 r., ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę organu podniosła, iż w okresie od [...] sierpnia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r. organ nie wykonał żadnej czynności zmierzającej do udzielenia żądanej informacji publicznej. Czynności w sprawie podjął dopiero po wniesieniu przez nią skargi na bezczynność.
Podniosła ponadto, że skierowane do niej pismo z dnia [...] lutego 2019 r. nie zawiera informacji, o które wnioskowała. Zakwestionowała też zasadność ponownego wzywania jej przez organ do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a także argumentację organu zawartą w ww. piśmie, co do przetworzonego charakteru żądanej informacji publicznej. Zaznaczyła też, że problemy organizacyjno-techniczne oraz braki kadrowe nie mogą być uznane za obiektywne przyczyny nieudzielenia informacji w terminie. W ocenie skarżącej nieudzielenie informacji jest celowe i umyślne, aby nie potwierdzić jej przypuszczeń, co do orzeczenia horrendalnej i niespotykanej grzywny tylko wobec niej lub wobec innych matek, w których to sprawach pełnomocnikiem ojca jest ktoś z [...], co powodowałoby nierówne traktowanie stron przez Sąd Okręgowy [...]. Zatem wymierzenie organowi grzywny jest w tych okolicznościach konieczne, aby powstrzymać go od unikania udzielenie informacji w przyszłości. Podobnie, jak ukaranie organu za nieudzielenie odpowiedzi na skargę w wyznaczonym terminie, bo nie ma na to żadnego racjonalnego usprawiedliwienia.
W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2019 r. skarżąca poinformowała, że Prezes Sądu Okręgowego [...] wydał w dniu [...] marca 2019 r. decyzję odmawiającą udzielenia informacji publicznej. W piśmie tym podtrzymała wszystkie dotychczasowe twierdzenia i wnioski zawarte w skardze, w tym o nałożenie na organ grzywny.
W kolejnym piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2019 r. skarżąca podkreśliła, że zwłoka organu w udzieleniu informacji jest ewidentna, co powinno skutkować wymierzeniem grzywny. Zaznaczyła też, że do chwili obecnej nie udzielono żądane informacji publicznej i wydano ponownie decyzję odmowną. Zatem wymierzenie grzywny w celu przymuszenia organu do respektowania przepisów prawa jest uzasadnione i konieczne na przyszłość zwłaszcza, że organ zatrudnił lub oddelegował nowych pracowników tylko do udzielania odpowiedzi na informacje publiczne.
W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2019 r. skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z akt postępowania karnego prowadzonego z jej zawiadomienia o art. 231 K.k. o nieudzielenie informacji publicznej prowadzonej w sprawie [...] na okoliczność, że zachodzi rażąca bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego [...] w udzieleniu informacji publicznej na jej wniosek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej zwana jako "P.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.
Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).
Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1429, dalej jako u.d.i.p.) terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej.
Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy samorządów gospodarczych i zawodowych (art. 4 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p.). Przykładowy katalog informacji publicznych, podlegających udostępnieniu wymienia przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p.
W orzecznictwie przyjmuje się, że informacją publiczną w rozumieniu powyższego przepisu będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Bliższa analiza powołanego przepisu wskazuje, że wnioskiem objęte może być pytanie o określone fakty, o stan określonych zjawisk na dzień udzielania odpowiedzi. Informacje publiczne odnoszą się do pewnych danych, a nie są środkami do ich kwestionowania (por. wyrok z 7 marca 2012 r., I OSK 2445/11, dostępny w internetowej bazie orzeczeń pod adresem cbois.nsa.gov.pl).
W sprawie niniejszej nie było kwestią sporną, że spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Prezes Sądu Okręgowego [...] jest bowiem podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia posiadanej informacji, mającej walor informacji publicznej, jak również wnioskowana przez skarżącą informacja dotycząca działalności orzeczniczej Sądu, mieści się w pojęciu informacji publicznej.
Udostępnienie informacji publicznej dokonywane jest w formie czynności materialno - technicznej, w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust.1 u.d.i.p.). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 ustawy). Jedynie odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Przenosząc powyższe uwagi natury ogólnej na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż po uchyleniu przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] decyzji Prezesa Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] odmawiającej udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem organu I instancji było ponowne rozpoznanie wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od zwrotu akt sprawy przez organ odwoławczy.
Akta sprawy zostały zwrócone do organu I instancji w dniu [...] sierpnia 2018 r., jednak do dnia przekazania Prezesowi Sądu Okręgowego [...] skargi na bezczynność wniesionej przez B. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (tj. 17 grudnia 2018 r.) organ nie podjął żadnych czynności w celu ponownego rozpoznania wniosku.
Dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organ podjął czynności w sprawie i zwrócił się o opinię prawną, co do dalszego trybu procedowania wniosku.
Następnie w piśmie z dnia [...] lutego 2019 r. przekazał skarżącej pewne informacje pozyskane z informatycznego systemu biurowości [...] prowadzonego w Sądzie Okręgowym [...] dotyczące spraw, w których SSO [...] wydała postanowienia dotyczące zabezpieczenia oraz spraw z jej referatu, w których występowała jako pełnomocnik [...] [...] Jednocześnie poinformował wnioskodawczynię, że udostępnienie informacji w pozostałym zakresie nie jest możliwe w sposób prosty, tzn. poprzez wprowadzenie wskazanych kryteriów i wygenerowanie danych z informatycznego systemu biurowości [...]. W związku z powyższym wnioskodawczyni została wezwana ponownie do wykazania, w jakim zakresie występuje i na czym polega szczególna istotność dla interesu publicznego, by dokonać przetworzenia żądanych informacji publicznych.
Skarżąca w odpowiedzi na to wezwanie w piśmie z dnia [...] marca 2019 r. ponownie wezwała organ do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem powołując się na swoją dotychczasową argumentację co do rodzaju wnioskowanej informacji, jak i istnienia szczególnego interesu publicznego, zawartą w jej wcześniejszym piśmie z dnia [...] maja 2018 r.
Decyzją z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Prezes Sądu Okręgowego [...] odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej jako informacji przetworzonej.
Powyższe oznacza, że w momencie rozpoznawania skargi, organ nie pozostawał już w bezczynności, gdyż rozpatrzył wniosek skarżącej z dnia [...] marca 2018 r. W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy Sąd nie mógł uwzględnić skargi stosownie do uprawnień, jakie posiada na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Należy jednocześnie zaznaczyć, że Sąd w ramach niniejszego postepowania ze skargi na bezczynność nie był uprawniony do poddania kontroli decyzji Prezesa Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.
Nie oznacza to jednak, że Sąd nie był uprawniony do zbadania i stwierdzenia, czy w sprawie wystąpiła bezczynność stosownie do art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie Prezes Sądu Okręgowego [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej z [...] marca 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, po uchyleniu jego wcześniejszej decyzji odmawiającej udostepnienia wnioskowanej informacji publicznej i bezczynność ta trwała w dacie wystąpienia przez skarżącą ze skargą do Sądu. Organ winien bowiem przedłożony wniosek rozpoznać bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od zwrotu akt sprawy przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...], co w sposób jednoznaczny wynika z treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p., ewentualnie poinformować o innym terminie rozpoznania wniosku zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p.
Bezczynność organu trwała od [...] sierpnia 2018 r. do [...] lutego 2019 r., kiedy to organ przesłał skarżącej pewne informacje pozyskane z informatycznego systemu biurowości [...] prowadzonego w Sądzie Okręgowym [...] informując ją jednocześnie, że udostępnienie informacji w pozostałym zakresie nie jest możliwe w sposób prosty, tzn. poprzez wprowadzenie wskazanych kryteriów i wygenerowanie danych z informatycznego systemu biurowości [...].
Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie aspekty sprawy, w tym brak działań ze strony Prezesa Sądu Okręgowego w celu ponownego rozpoznania wniosku aż do dnia wniesienia skargi na bezczynność. Kwestie związane z trudnościami organizacyjno-technicznymi w zakresie rozpoznawania wniosków o udostępnienie informacji publicznej nie zwalniają organu z zarzutu bezczynności.
Sąd nie uznał jednak za zasadne wymierzenie organowi grzywny. Grzywna, o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-represyjny. Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Przepis ten nie obliguje zatem Sądu do wymierzenia grzywny, lecz daje mu takie uprawnienie w razie stwierdzenia, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. W opinii składu orzekającego okoliczności rozpoznawanej sprawy nie wymagają dyscyplinowania Prezesa Sądu Okręgowego [...] poprzez wymierzenie grzywny, gdyż po wniesieniu skargi na bezczynność podjął niezwłocznie czynności w sprawie i następnie rozpoznał wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej.
Odnosząc się natomiast do wniosku dowodowego zgłoszonego przez skarżącą w piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2019 r. należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a., sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W niniejszej sprawie zgromadzony w sprawie materiał dowodowy odzwierciedlał w pełni przebieg postępowania o udostępnienie informacji publicznej, a zatem był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i nie wymagał uzupełnienia.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a oraz art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło