II SAB/Wa 985/14
WyrokWSA w Warszawie2015-06-26
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Ewa Pisula-Dąbrowska, Iwona Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, gdy w odpowiedzi na wniosek wskazuje, że wnioskowane dokumenty znajdują się w archiwum zakładowym i podlegają udostępnieniu na zasadach ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, zamiast wydać decyzję administracyjną lub udostępnić informację?Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, gdy nie załatwi wniosku o udostępnienie informacji publicznej w prawem przewidzianej formie (decyzja lub udostępnienie informacji). Samo wskazanie na inny tryb dostępu (np. ustawa o narodowym zasobie archiwalnym) bez wykazania, że wnioskowane dokumenty stanowią materiał archiwalny i bez wydania stosownej decyzji, nie jest równoznaczne z załatwieniem wniosku. W przypadku bezczynności organu sąd zobowiązuje go do rozpoznania wniosku w określonym terminie.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej podziału nieruchomości, w tym o wskazanie, kiedy i na czyj wniosek doszło do podziału oraz kto wydał decyzje zatwierdzające podział, a także o przesłanie kopii dokumentów. Wójt Gminy odpowiedział, że wnioskowana informacja nie znajduje się w bieżącej dokumentacji urzędu i nie ma możliwości jej przekazania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazując na archiwum zakładowe i ustawę o narodowym zasobie archiwalnym. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, domagając się zobowiązania organu do rozpoznania wniosku, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa i wymierzenia grzywny.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązano Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego W. S. z dnia [...] października 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalono skargę w zakresie wniosku o wymierzenie organowi grzywny; 4. zasądzono od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego W. S. kwotę 100 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Iwona Dąbrowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego W. S. z dnia [...] października 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w zakresie wniosku o wymierzenie organowi grzywny; 4. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego W. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W. S. pismem z dnia [...] października 2014 r., skierowanym pocztą elektroniczną, powołując się na ustawę z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782), dalej jako u.d.i.p., zwrócił się do Wójta Gminy [...] o pilne poinformowanie go, kiedy i na czyj wniosek doszło do podziału nieruchomości o nr ew .[...], położonych w obrębie [...], gmina [...] oraz kto wydał decyzje zatwierdzające ich podział. W. S. wniósł również o przesłanie mu kopii ww. dokumentów.
Wójt Gminy [...] w odpowiedzi w piśmie z dnia [...] października 2014 r. nr [....] wyjaśnił, że wnioskowana informacja nie znajduje się w bieżącej dokumentacji urzędu oraz że nie ma możliwości przekazania jej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W związku z otrzymanym pismem W. S. wniósł, za pośrednictwem Wójta Gminy [...], skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu, polegającą na nieudzieleniu mu informacji publicznej na wniosek z dnia [...] października 2014 r.
Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do niezwłocznego rozpoznania jego wniosku i załatwienia go zgodnie z przepisami u.d.i.p. oraz o stwierdzenie, że organ celowo rażąco naruszył przepisy art. 13, 14, 16 ust. 1 u.d.i.p. i art. 61 Konstytucji RP oraz o wymierzenie organowi grzywny w trybie przepisu art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy.
W uzasadnieniu skargi zaznaczył, że w jego ocenie żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Zdaniem skarżącego, Wójt Gminy [...], jako organ władzy samorządowej, jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na wniosek, jeśli nie została ona udostępniona w BIP. Skarżący uważa, że została spełniona zarówno przesłanka przedmiotowa, jak i podmiotowa do udzielenia informacji w trybie wnioskowym u.d.i.p. Zdaniem W. S., skoro wnioskowana informacja jest informacją publiczną, to właściwy organ powinien załatwić jego wniosek, zgodnie z u.d.i.p., udzielając informacji albo jej odmawiając, w formie decyzji administracyjnej, albo wnieść o jego sprecyzowanie. W. S. podkreślił, że organ nie zaprzeczył, że posiada wnioskowaną informację. Oświadczył jedynie wymijająco, że nie ma jej w bieżącej dokumentacji urzędu, cokolwiek miałoby to znaczyć. Nie sprecyzował w jakiej swojej "niebieżącej" dokumentacji informację przechowuje i jak można ją uzyskać. Ani nie wydał informacji, ani nie wskazał innego trybu dostępu. Jednocześnie, nie odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji, w przepisowej formie decyzji administracyjnej, zamykając mu drogę polemiki w postępowaniu odwoławczym. Skarżący uważa, że przedstawienie informacji zupełnie innej, niż ta na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też informacji wymijającej czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Właściwa realizacja wniosku o dostęp do informacji publicznej wymaga zatem precyzyjnego udzielenia informacji na temat zawartych w nim kwestii. Nie chodzi o udzielenie jakiejkolwiek informacji, ale
o przedstawienie jej w takim zakresie i w taki sposób, jaki odpowiada treści żądania. Skarżący uważa, że zachowanie organu nie jest przypadkowe. Skarżący wyliczył również orzeczenia sądów administracyjnych w których stwierdzono bezczynność organu i ukarano go grzywnami za niewykonywanie prawomocnych wyroków lub za nieprzekazywanie skarg do Sądu w ustawowym terminie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że skarga jest bezzasadna. Odnosząc się do zarzutów organ wyjaśnił, że konstytucyjne prawo do informacji publicznej zostało ukształtowane jako "prawo", a nie jako "wolność", czego praktyczną konsekwencją jest m.in. dopuszczalność ścisłej wykładni przepisów odnoszących się do jego realizacji, mniej restryktywnej wobec ograniczeń, niż gdyby chodziło o obywatelską wolność. Z tych względów nie można przyjąć, że każda informacja związana z działaniem podmiotów wymienionych w art. 61 ust. 1 Konstytucji jest informacją publiczną. Potwierdza to również linia orzecznicza sądów administracyjnych. Powszechnie jest też wyrażany pogląd, że u.d.i.p. nie może być
i nie jest środkiem do wykorzystywania jej w celu występowania z wnioskiem
o udzielenie każdej informacji. Wójt Gminy [...] zaznaczył, że zgodnie
z zaistniałym stanem faktycznym poinformował skarżącego, iż żądana przezeń dokumentacja nie znajduje się w bieżącej dokumentacji urzędu, a zatem brak jest możliwości przekazania jej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W związku z miejscem przechowywania informacji, tj. w archiwum zakładowym, jej udostępnianie odbywa się na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 lipca 1983 r.
o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698 ze zm). Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 2 u.d.i.p., jej przepisy nie naruszają przepisów innych ustaw określających zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Ponadto, tryb i sposób udostępnienia materiałów archiwalnych znajdujących się w archiwach zakładowych został szczegółowo określony w akcie wykonawczym do ustawy - rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych.
Wójt Gminy [...] uważa, że skarżący nadużywa prawa do informacji, gdyż jego celem jest wyłącznie próba przysporzenia organowi pracy. Korespondencja ze skarżącym obciąża środki budżetowe i utrudnia sytuację innych obywateli, którzy liczą na rozpoznawanie ich spraw w możliwie szybkich terminach. Skarżący nadaje kierowanym na adres Urzędu pismom tylko zewnętrzne pozory wniosku o udzielenie informacji publicznej, a w rzeczywistości sprowadza się do żądania udzielania informacji, które są jednoznaczne z dokonywaniem przez organ wykładni prawa, czy wręcz udzielaniem porad prawnych. Wielokrotnie zwracano uwagę skarżącemu, że wniosek o udzielenie informacji nie może być postulatem wszczęcia postępowania, dotyczyć przyszłych działań organu w sprawach indywidualnych, ani stanowić środka kwestionowania decyzji organu. Tryb przewidziany w ustawie nie może również zastępować postępowania skargowego. Wójt Gminy [...] znaczył, że W. i J. S. z przysługującego im prawa do uzyskania informacji publicznej korzystają w sposób nadmierny, zasypując między innymi Wójta Gminy [...] setkami wniosków dotyczących informacji, które niejednokrotnie mają wprawdzie charakter informacji publicznej, ale dla wnioskodawcy nie mają innego znaczenia poza satysfakcją ich uzyskania lub asumptem do podejmowania dalszych kroków prawnych w razie niesatysfakcjonującego sposobu załatwienia wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwana jako "P.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.
W ocenie Sądu skarga w niniejszej sprawie na bezczynność Wójta Gminy [...] zasługuje na uwzględnienie.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
Oczywiście zakres stosowania ustawy wytycza tylko dostęp do informacji publicznej, nie zaś publiczny dostęp do wszelkich informacji. Oznacza to, że ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy, jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy.
Uwzględniając te wszystkie aspekty, można zatem przyjąć, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.
Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich. Są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Informacją publiczną jest również informacja o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach.
Artykuł 4 ust. 1 ustawy stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Mając na uwadze treść powyższego przepisu, nie ulega wątpliwości, że Wójt Gminy [...] jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia informacji mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.
Trzeba również dodać, że dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia, gdy informacja publiczna nie została udostępniona i nie funkcjonuje w obiegu publicznym tak, by wnioskodawca mógł zapoznać się z jej treścią, np. poprzez bezpośredni do niej wgląd, czy też sięgając do publikatora.
W sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że żądana przez skarżącego informacja jest informacją publiczną. Nie budzi bowiem wątpliwości, że decyzje administracyjne stanowią informację publiczną. W rozpoznawanej sprawie organ wystosował do skarżącego pismo z dnia [...] października 2014 r., w którym wskazał, że żądane przez niego informacje nie znajdują się w bieżącej dokumentacji urzędu. W odpowiedzi zaś na skargę organ wskazał, że w związku z miejscem przechowywania informacji, tj. w archiwum zakładowym, jej udostępnianie odbywa się na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 lipca 1983 r.
o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698 ze zm). Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 2 u.d.i.p., jej przepisy nie naruszają przepisów innych ustaw określających zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Ponadto, tryb i sposób udostępnienia materiałów archiwalnych znajdujących się w archiwach zakładowych został szczegółowo określony w akcie wykonawczym do ustawy - rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych.
Takie postępowanie organu nie może być uznane za realizację wniosku skarżącego z dnia [...] października 2014 r. Wnioskiem tym skarżący dąży do uzyskania wiadomości o tym, kiedy i na czyj wniosek doszło do podziału nieruchomości o nr ew.[...], położonych w obrębie [...], gmina [...] oraz kto wydał decyzje zatwierdzające ich podział. Organ nie tylko nie wskazał numeru tych decyzji ale również daty ich wydania. Nie wskazał również dlaczego nie dysponuje tymi decyzjami i co oznacza bieżąca dokumentacja.
Na tak sformułowany wniosek skarżący nie uzyskał odpowiedzi, co oznacza, że organ w tym zakresie pozostaje w bezczynności. Stwierdzenie zaś organu, ujęte w odpowiedzi na skargę, o innym trybie dostępu, nie odpowiada rzeczywistemu stanowi rzeczy.
Organ nie udzielił skarżącemu informacji określonej we wniosku. Reasumując, Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego, uznając, że pismo organu z dnia [...] października 2014 r. nie jest udzieleniem wnioskowanej informacji.
Sąd w tej sprawie nie podziela także stanowiska organu zajętego w odpowiedzi na skargę, w którym Wójt podnosi, że w tej sprawie w ogóle nie mogło nastąpić udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ wnioskowane w piśmie z dnia [...] października 2014 r. dokumenty stanowią zakładowy zasób archiwalny i powołał się przy tym na przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowych zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698 z późn. zm.).
Sąd nie neguje możliwości udostępniania informacji na podstawie ustawy o narodowych zasobie archiwalnym i archiwach, jak i to, że w przypadku, gdy wnioskodawca domaga się udostępnienia danych dokumentów, które stanowią materiały archiwalne, wchodzące do narodowego zasoby archiwalnego to przepisy tej ustawy (ustawy o narodowych zasobie archiwalnym i archiwach), będą miały pierwszeństwo przed przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z jej art. 1 ust. 2. Nie oznacza to jednak, że w tej sprawie taka sytuacja ma miejsce.
Przede wszystkim organ nie wykazał, aby wnioskowane przez skarżącego dokumenty stanowiły materiał archiwalny. Zgodnie z art. 1 ustawy o narodowych zasobie archiwalnym i archiwach, pod pojęciem materiału archiwalnego wchodzącego do narodowego zasobu archiwalnego, należy rozumieć wszelkiego rodzaju akta i dokumenty, korespondencję, dokumentację finansową, techniczną i statystyczną, mapy i plany, fotografie, filmy i mikrofilmy, nagrania dźwiękowe i wideofonowe, dokumenty elektroniczne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 z późn. zm.) oraz inną dokumentację, bez względu na sposób jej wytworzenia, mającą znaczenie jako źródło informacji o wartości historycznej o działalności Państwa Polskiego (podkreślenie Sądu), jego poszczególnych organów i innych państwowych jednostek organizacyjnych (podkreślenie Sądu) oraz o jego stosunkach z innymi państwami, o rozwoju życia społecznego i gospodarczego (podkreślenie Sądu), o działalności organizacji o charakterze politycznym, społecznym i gospodarczym, zawodowym i wyznaniowym, o organizacji i rozwoju nauki, kultury i sztuki, a także o działalności jednostek samorządu terytorialnego i innych samorządowych jednostek organizacyjnych – jaka powstała w przeszłości i powstająca współcześnie.
Sam organ w żadnym zakresie nawet nie wyjaśnia, że żądane dokumenty zostały np. przekazane do narodowego zasobu archiwalnego, ani tej okoliczności nie stara się chociażby uwiarygodnić. Nie można przyjmować założenia, że wszystkie dokumenty wytworzone czy to przez organy administracji czy też przedsiębiorców wykonujących zadania publiczne, znajdują się w narodowym zasobie archiwalnym. Ta okoliczność wymagałaby uzasadnienia przez organ.
Powołanie się przez organ na ustawę o narodowych zasobie archiwalnym i archiwach nie stanowi samo przez się, że wnioskowane w tej sprawie dokumenty w tym archiwum się znajdują. Art. 15 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. ustawy stanowi, że państwowy zasób archiwalny tworzą materiały archiwalne powstałe i powstające w wyniku działalności organów państwowych oraz innych państwowych jednostek organizacyjnych oraz obcych organów władzy i administracji państwowej i innych organów, jednostek organizacyjnych i organizacji, związków wyznaniowych, a także okupacyjnych jednostek wojskowych, jeżeli materiały te znajdują się w Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis ten tylko wskazuje podmiotowo, jakie organy państwa i inne jeszcze podmioty mogą wytwarzać tzw. materiał archiwalny, co nie oznacza, że każdy np. dokument pochodzący od podmiotu określonego w art. 15 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach będzie stanowił owy materiał archiwalny.
Nie stanowi ponadto podstawy do przyjęcia, że żądane przez skarżącego informacje nie mogą zostać udostępnione w trybie u.d.i.p. Art. 35 ust. 3 i art. 36 ust. 3 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach stanowią bowiem, że zasób archiwalny archiwów zakładowych oraz dokumentacja przechowywana w składnicach akt służy potrzebom jednostek, w których archiwa te i takie składnice akt zostały utworzone, a do korzystania z których przez osoby trzecie konieczne jest zezwolenie kierownika tej jednostki organizacyjnej, w której istnieje archiwum zakładowe lub składnica akt.
W ocenie Sądu dostęp do dokumentów zgromadzonych w archiwach zakładowych lub składnicach akt nie może stanowi ograniczenia w dostępie do informacji publicznej. Jak wynika z art. 35 ust. 2 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, zasób archiwalny archiwów zakładowych stanowią materiały archiwalne powstałe i powstające w związku z działalnością jednostek organizacyjnych, w których zostały utworzone. Oznacza to, że w istocie nie tylko wszystko to, co już powstało w związku z działalnością danego podmiotu wykonującego zadania publiczne stanowi archiwum zakładowe, ale także i to, co powstaje w związku z taką działalnością jest objęte pojęciem zasobu archiwalnego archiwów zakładowych. Stanowiłoby to wystarczającą formę w istocie do całkowitego lub prawie całkowitego uniemożliwienia realizacji ustawy o dostępie do informacji publicznej i konstytucyjnej zasady gwarantującej taki dostęp.
O ile zasady dostępu do narodowego zasobu archiwalnego stanowią lex specialis wobec zasad dostępu zawartych w ustawie o dostępie do informacji publicznej, o tyle takiej zależności nie ma w stosunku do archiwów zakładowych. Tym samym art. 35 ust. 3 i 36 ust. 3 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach nie stanowią lex specialis wobec art. 1 i następne ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie można bowiem dokonywać wykładni przepisów ustaw w ten sposób, aby pominąć stosowanie konstytucyjnej zasady.
Sąd rozpoznając tą sprawę na tym etapie nie może w sposób jednoznaczny przesądzić, czy organ ma udostępnić wnioskowaną informację, czy też wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, jeżeli istniałyby ku temu podstawy prawne. Kierowane do skarżącego pismo nie spełnia tego wymogu, a zwłaszcza nie ma charakteru decyzji administracyjnej.
Oznacza to, że Wójt Gminy [...], do dnia rozprawy przed sądem administracyjnym nie zakończył postępowania zainicjowanego wnioskiem z dnia [...] października 2014 r. w żadnej z prawem przewidzianych form. Należy zatem stwierdzić, że podmiot ten pozostaje w bezczynności w kwestii rozpatrzenia wniosku z dnia [...] października 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Skoro wniosek skarżącego nie został załatwiony w sposób wskazany w ustawie, zaś bezczynność nie ustała także po wniesieniu skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 149 § 1 P.p.s.a., tj. uwzględnił skargę zobowiązując organ do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni.
Jednocześnie Sąd uznał, biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Organ w zakreślonym przez ustawę terminie wyraził swoje stanowisko, które ostatecznie okazało się nieprawidłowe. Nie świadczy to jednak o rażącym naruszeniu prawa przez organ, z tych też względów Sąd nie wymierzył organowi grzywny. Nie stanowi również podstawy do nałożenia na organ grzywny, a także skorzystania z przewidzianej art. 155 P.p.s.a. możliwości sygnalizacji.
Mając powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 149 § 1 i art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związki z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło