II SAB/Wa 99/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. na bezczynność Polskiego Związku Badmintona w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia - odmówić zwolnienia od kosztów sądowych - Zarządzeniem z dnia 6 kwietnia 2010 r. skarżący wezwany został przez Przewodniczącą Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 złotych za doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W terminie wyznaczonym do uiszczenia opłaty przedłożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy zwracając się o zwolnienie od kosztów sądowych. Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy ustalono, co następuje. Skarżący w gospodarstwie domowym pozostaje z żoną. Wnioskodawca uzyskuje emeryturę w wysokości 2 172 zł brutto miesięcznie. Majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 35,6 m2. Według oświadczenia skarżącego, nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co wynika z niskich dochodów i wysokich kosztów leczenia. Podał, że średnie miesięczne koszty utrzymania i leczenia wynoszą 1 400 zł, zaś opłaty stałe wynoszą 450 zł. Z uwagi na to, że informacje podane w urzędowym formularzu nie pozwalały na pełną ocenę sytuacji materialnej strony, nie zawierały bowiem wszystkich danych potrzebnych do ustalenia, czy spełniona została ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, do skarżącego zwrócono się o złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów. Pismem z dnia 28 kwietnia 2010 r., doręczonym w dniu 5 maja 2010 r., wnioskodawca wezwany został do nadesłania: kserokopii wyciągu z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy; oświadczenia, czy żona jest zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. W przypadku pozytywnej odpowiedzi należało oświadczyć od jakiego dnia jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, czy uzyskuje zasiłek, jeśli uzyskiwała zasiłek – wskazać należało do kiedy przysługiwał i w jakiej wysokości; kserokopii rachunków wskazujących wysokość stałych miesięcznych wydatków (opłata za mieszkanie, gaz, energię elektryczną, telefon, wydatki na leki). W przypadku niemożności dostarczenia rachunków należało złożyć oświadczenie o dokładnej wysokości każdego ze stałych miesięcznych wydatków. Pomimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie nadesłał kserokopii żądanych dokumentów oraz oświadczeń. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. Sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzania z urzędu postępowania w celu uzyskania odpowiednich dokumentów poświadczających rzeczywistą sytuację i możliwości płatnicze osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż faktycznie znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Rzeczywista sytuacja rodzinna i majątkowa wnioskodawcy nie może budzić żadnych wątpliwości. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca nie złożył oświadczeń i dokumentów, które pozwoliłyby na stwierdzenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie nadesłał w szczególności kserokopii wyciągu z posiadanych rachunków bankowych, oświadczenia, czy żona jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna (w urzędowym formularzu nie zawarto oświadczenia, że żona nie pracuje i nie uzyskuje żadnych dochodów). Skarżący nie nadesłał też kserokopii rachunków potwierdzających wskazaną w formularzu łączną kwotę stałych wydatków, jak również samych tylko oświadczeń o dokładnej wysokości każdego ze stałych wydatków. Z tego względu, nie można dokonać pełnej oceny możliwości płatniczych strony, a tym samym uznać, że spełniona została przesłanka, na mocy której następuje przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.