II SO/Wa 10/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-02-25
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania renty specjalnej powinien zostać oddalony, jeśli skarżący jest z mocy prawa zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a.?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania renty specjalnej podlega oddaleniu, ponieważ skarżący jest z mocy prawa zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. Wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony, gdyż strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
A. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie odmowy przyznania renty specjalnej. Strona wskazała na trudną sytuację materialną, utrzymując się z zasiłków i dodatku mieszkaniowego, nie posiadając majątku. Wnioskodawca jest całkowicie niezdolny do pracy i sam prowadzi gospodarstwo domowe.Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla A. H. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Prezesa Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania renty specjalnej postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. H. adwokata.
A. H. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia
od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W piśmie poprzedzającym złożenie wniosku na urzędowym formularzu wskazał, że ze względu na stan zdrowia nie jest
w stanie sam sporządzić skargi do sądu.
Na podstawie informacji przedstawionych przez stronę w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz kserokopii nadesłanych dokumentów ustalono, co następuje.
Wnioskodawca jest osobą całkowicie niezdolną do pracy. Sam prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z zasiłku stałego w wysokości 173,35 zł i zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł. Strona uzyskuje również dodatek mieszkaniowy
w wysokości 166,81 zł. Wnioskodawca nie ma żadnego majątku, w tym oszczędności.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych.
Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu skarżący
z mocy prawa zwolniony jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych
w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek określonych w ustawie i winien być oddalony.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt
7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia.
Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, iż prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżący spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca utrzymuje się w chwili obecnej jedynie z zasiłku stałego w wysokości 173,35 zł. i zasiłku pielęgnacyjnego – 153 zł. Sytuacja finansowa strony jest zatem niezwykle trudna. Potwierdza to również fakt uzyskiwania dodatku mieszkaniowego. Z przedstawionych danych wynika, że wnioskodawca nie dysponuje środkami umożliwiającymi ustanowienie adwokata z wyboru, zaś przy wnoszeniu środka odwoławczego od orzeczenia sądu I instancji obowiązuje przymus adwokacko – radcowski.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz
art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w pkt. 2 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło