II SO/Wa 10/22
PostanowienieWSA w Warszawie2022-04-08
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy partii politycznej należy wymierzyć grzywnę za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego w ustawowym terminie, w sytuacji gdy dotyczy to sprawy o udzielenie informacji publicznej?Ratio decidendi
Partii politycznej należy wymierzyć grzywnę na podstawie art. 55 § 1 PPSA za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego w terminie, zwłaszcza w sprawach dotyczących informacji publicznej, gdzie terminowość jest kluczowa dla efektywnego rozpatrzenia sprawy. Grzywna ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny i prewencyjny, a jej wysokość powinna być adekwatna do wagi naruszenia i okoliczności sprawy.Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło wniosek o wymierzenie partii politycznej grzywny za nieprzekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargi na bezczynność partii w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Partia polityczna nie przekazała wymaganych dokumentów w ustawowym terminie, mimo że otrzymała skargę. Sąd uznał wniosek za zasadny i wymierzył partii grzywnę.Rozstrzygnięcie
Wymierzono partii politycznej grzywnę w wysokości 7.000 zł i zasądzono od niej na rzecz Stowarzyszenia kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] o wymierzenie grzywny partii politycznej KORWiN: Koalicja Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Nadzieja z siedzibą w [...] za nieprzekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy p o s t a n a w i a: 1. wymierzyć partii politycznej KORWiN: Konfederacja Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Nadzieja z siedzibą w [...] grzywnę w wysokości 7.000 zł (słownie: siedem tysięcy złotych); 2. zasądzić od partii politycznej KORWiN: Konfederacja Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Nadzieja z siedzibą w [...] na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z [...] lutego 2022 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w W. (dalej: "wnioskodawca", "stowarzyszenie") wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie partii politycznej [...] z siedzibą w W. (obecnie: [...] z siedzibą w W."; dalej: "partia polityczna") grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: "p.p.s.a.") za niezastosowanie się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. nieprzekazanie tut. Sądowi skargi stowarzyszenia z [...] grudnia 2021 r. na bezczynność partii politycznej w przedmiocie rozpoznania wniosku stowarzyszenia z [...] czerwca 2021 r. o udzielenie informacji publicznej wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.
W dniu 11 marca 2022 r. wnioskodawca uiścił wpis sądowy od wniosku o wymierzenie grzywny w kwocie 100 zł (vide karta nr 32 akt sądowych sprawy).
Partia polityczna nie udzieliła odpowiedzi na wniosek stowarzyszenia o wymierzenie jej grzywny. Nie przekazała również tut. Sądowi skargi stowarzyszenia z [...] grudnia 2021 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 54 § 2 p.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
Zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.; dalej: "u.d.i.p."), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.
W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2021 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2021 r. wyniosło 5662,53 zł (M.P. z 2022 r., poz. 175).
Przepis art. 64 § 3 p.p.s.a. stanowi, że do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w ww. przepisie (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
W uchwale z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, NSA wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy.
Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (vide T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381).
Jak wynika z akt sądowych niniejszej sprawy, a ściślej z dokumentów załączonych do wniosku o wymierzenie grzywny, wnioskodawca nadał [...] grudnia 2021 r. do tut. Sąd - za pośrednictwem partii politycznej - skargę na jej bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku stowarzyszenia z [...] czerwca 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej (vide potwierdzenie nadania przesyłki poleconej nr ([...]- karta nr [...] akt sądowych sprawy). Wydruk śledzenia ww. przesyłki poleconej ze strony operatora wyznaczonego do pełnienia powszechnych usług pocztowych na lata 2016–2025, tj. [...] S.A. z siedzibą w W. wskazuje, iż przedmiotowa przesyłka została doręczona partii politycznej 20 grudnia 2021 r. Zatem, zgodnie z art. 21 pkt 1 u.d.i.p., partia polityczna powinna tę skargę - wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy - przekazać do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie najpóźniej 4 stycznia 2022 r. Tymczasem do dnia wydania niniejszego postanowienia powyższa skarga nie wpłynęła do tut. Sądu, a tym samym nie została przekazana adresatowi.
W konsekwencji przekroczenie terminu do przekazania skargi sięgające ponad trzech miesięcy należy uznać za rażące. W sprawach z zakresu informacji publicznej szczególnie istotne jest przekazywanie sądowi administracyjnemu skargi (wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy) w ustawowym terminie, bowiem ustawodawca w art. 21 pkt 2 u.d.i.p. przewidział trzydziestodniowy termin na rozpatrywanie tych skarg.
Tut. Sądowi z urzędu znany jest fakt lekceważenia przez partię polityczną obowiązku określonego w ww. przepisie. Za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie już kilkakrotnie wymierzał grzywnę partii politycznej - vide prawomocne postanowienia tut. Sądu: z 6 września 2018 r., sygn. akt I SO/Wa 7/18 (wymierzono grzywnę w wysokości 1.000 zł); z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SO/Wa 12/19 (wymierzono grzywnę w wysokości 1.000 zł); z 29 listopada 2019 r., sygn. akt II SO/Wa 41/19 (wymierzono grzywnę w wysokości 5.000 zł); z 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SO/Wa 62/19 (wymierzono grzywnę w wysokości 1.000 zł). Dostrzec wypada, iż partia polityczna odbiera korespondencję, którą kwituje jej upoważniony pracownik. Pomimo tego nie wywiodła żadnego wniosku z dotychczasowych prawomocnych orzeczeń. Nie złożyła także odpowiedzi na wniosek stowarzyszenia o wymierzenie jej grzywny.
Naruszenie omawianego obowiązku tym bardziej zasługuje na dezaprobatę, że dopuścił się go podmiot uczestniczący w życiu publicznym poprzez wywieranie wpływu na kształtowanie polityki państwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał wniosek o wymierzenie grzywny za wszech miar zasadny. Zdaniem Sądu grzywna w kwocie 7.000 zł jest adekwatna do okoliczności kolejnego uchybienia partii politycznej, a nadto spełni rolę prewencyjną, aby w przyszłości podmiot aspirujący do sprawowania władzy publicznej nie dopuszczał się tego rodzaju zaniedbań, zwłaszcza w sprawach z zakresu informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia.
O zwrocie kosztów postępowania (obejmujących wpis sądowy od wniosku w kwocie 100 zł) rozstrzygnięto w punkcie drugim sentencji postanowienia w oparciu o art. 209 w związku z art. 64 § 3, a także art. 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło