II SO/Wa 100/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA - Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Komendanta Głównego Policji o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2012 r. sygn. akt II SO/Wa 100/11 wydane w sprawie z wniosku J. K. o wymierzenie Komendantowi Głównemu Policji grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych sprawy postanawia - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 czerwca 2012 r. wymierzył Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości 7000 zł za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych sprawy w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 97/12 ze skargi J. K. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia kontrolnego postępowania sprawdzającego. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi organu w dniu 18 czerwca 2012 r. W dniu 26 czerwca 2012 r. nadano w Urzędzie Pocztowym [...] zażalenie na powyższe postanowienie, sporządzone przez pełnomocnika organu – r. pr. M. S., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik organu wskazał, że w dniu 25 czerwca 2012 r. wracając z wyjazdu służbowego utknął w wielogodzinnym korku z powodu wywrócenia dźwigu na trasie [...] w miejscowości B. pod T. i z tego powodu nie zdążył odebrać z miejsca pracy i nadać zażalenia, co jest okolicznością niezależną od pełnomocnika, a której to okoliczności nie mógł przewidzieć. Ponadto pełnomocnik Komendanta Głównego Policji podkreślił, że Sąd, przesyłając pełnomocnikowi postanowienie o wymierzeniu grzywny nie pouczył go o terminie i prawie do złożenia zażalenia, składanego w krótszym, siedmiodniowym terminie niż 30 dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem pełnomocnika, strona nie powinna ponosić ujemnych konsekwencji za błędne pouczenie wystosowane przez Sąd czy też jego brak, nawet wtedy gdy jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika i dlatego, niezależnie od przyczyny wskazanej powyżej, należy uznać, że nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - powoływanej dalej jako "ppsa"), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do treści przepisu art. 87 § 1, § 2 i § 4 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Sąd, badając w pierwszej kolejności, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 ppsa, stwierdził, że należy przyjąć, iż przyczyna uchybienia terminu ustała po uzyskaniu możliwości nadania zażalenia przez pełnomocnika organu, tj. w dniu 26 czerwca 2012 r. Skoro zatem wniosek o przywrócenie terminu złożono w dniu 26 czerwca 2012 r., to należy uznać, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 ppsa, został zachowany. Przechodząc do merytorycznej oceny wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, należy zauważyć, że kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem dochowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przez brak winy, o jakim mowa w art. 86 § 1 cytowanej ustawy, należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności skarżący nie miał możliwości dochowania ustawowego terminu. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Tymczasem okoliczności wskazane przez pełnomocnika organu we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, tj. utknięcie w korku oraz niepouczenie przez Sąd o terminie do wniesienia zażalenia, nie mogą stanowić o braku winy pełnomocnika organu w uchybieniu terminu. Zauważyć należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Lex nr 55832). Tymczasem w niniejszej sprawie pełnomocnik wskazał, że w związku z korkiem, który znacząco opóźnił jego podróż służbową (dokonywaną w ostatnim dniu terminu do złożenia zażalenia), nie miał możliwości odebrania z miejsca pracy i nadania zażalenia. W tym miejscu wypada zauważyć, że zażalenie, jak wynika z treści wniosku o przywrócenie terminu, zostało już uprzednio przygotowane. Nie musiało ono natomiast być złożone osobiście przez pełnomocnika organu. Czynności tej bowiem mogła dokonać osoba trzecia, szczególnie jeśli weźmie się pod uwagę, że obsługi prawnej Komendanta Głównego Policji nie zapewnia wyłącznie jedna osoba. Trudno sobie bowiem wyobrazić, że w przypadku nieobecności pełnomocnika organu nie nadaje się biegu żadnej sprawie związanej z obsługą prawną organu. Rolą profesjonalnego pełnomocnika było zadbanie o to, aby we właściwym czasie zażalenie mogło być nadane na poczcie. Na uwzględnienie nie zasługuje również argument dotyczący braku pouczenia przez Sąd o terminie do złożenia zażalenia. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 140 § 3 ppsa, jeżeli sąd doręcza odpis sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, poucza ją o terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego. Zgodnie zaś z treścią art. 166 ppsa, do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Powyższe oznacza a contrario, że doręczając odpis postanowienia o wymierzeniu grzywny, sąd poucza o terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego jedynie strony działające bez adwokata lub radcy prawnego. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie, bowiem Komendant Główny Policji był reprezentowany w postępowaniu przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego, któremu doręczono odpis postanowienia z dnia 5 czerwca 2012 r. Reasumując, wskazać należy, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia jest nieuzasadniony, gdyż dokonanie czynności procesowej z uchybieniem terminu nastąpiło z przyczyn obciążających pełnomocnika, działającego w imieniu organu – Komendanta Głównego Policji. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 86 § 1 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak w sentencji.