II SO/Wa 107/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy K. za nieprzekazanie sądowi skargi z dnia 26 września 2011 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia 1. wymierzyć Wójtowi Gminy K. grzywnę w wysokości 2 000 zł (słownie dwa tysiące złotych), 2. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. R. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu 13 grudnia 2011 r. W. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy K. za nieprzekazanie skargi z dnia 26 września 2011 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Podniósł, że termin na przekazania powyższej skargi upłynął w dniu 11 października 2011 r. W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie, wskazując, że przekazał skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami spawy w dniu 9 grudnia 2011 r. (nr pisma organu L. dz. [...]). Organ podniósł jednocześnie, że orzeczenie sądu w przedmiocie wymierzenia grzywny ma charakter uznaniowy i wymierzając grzywnę sąd winien brać pod uwagę wszystkie okoliczności opóźnienia. Wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie żądania skarżącego są bezprecedensowe i są przejawem jego pieniactwa. Podniósł, że skarżący wykorzystuje ustawy i postępowanie sądowadministracyjne, jako instrumenty osobistej kontroli nad organami i narzędzie w prywatnej wojnie z organami gminy. Wskazał, że ze względu na olbrzymią ilość wniosków, skargi i zażaleń skarżącego paraliżuje on funkcjonowanie Urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ustawy). Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Art. 55 § 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi zaś, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 powołanej ustawy ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ustawy, jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 259). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSA/WSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 powołanej ustawy pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W ocenie Sądu wniosek W. S. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy K. za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Sprawa ze skargi W. S. z dnia 26 września 2011 r. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 5 września 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydania odpisu Wójta Gminy K. nr [...] z dnia [...] października 2003 r. została zarejestrowana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pod sygnaturą akt II SAB/Wa 457/11. Z akt tej sprawy wynika, że skarga wpłynęła do organu w dniu 26 września 2011 r. Stosownie do treści art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej termin do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę upływał zatem w dniu 11 października 2011 r. Tymczasem organ przekazał do Sądu powyższą skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w dniu 13 grudnia 2011 r. (a nie jak błędnie wskazuje organ w odpowiedzi na wniosek w dniu 9 grudnia 2011 r.). W ocenie Sądu opóźnienie w przekazaniu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w niniejszej sprawie można określić jako znaczne – termin został przekroczony bowiem ponad czterokrotnie (63 dni). Jako usprawiedliwienie zaistniałego opóźnienia nie można zdaniem Sądu uznać podnoszonej przez organ okoliczności jaką jest duża ilość wnoszonych przez skarżącego wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzą na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Wewnętrzne problemy organizacyjne organu wynikające z ilości rozpoznawanych spraw nie mogą w żaden sposób wpływać na realizację tego obowiązku. Należy bowiem zauważyć, że opóźnienie w przekazaniu skargi do sądu wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a co za tym idzie oddalenie w czasie możliwości rozpoznania sprawy przez sąd, ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał wniosek W. S. za uzasadniony i nałożył na Wójta Gminy K. grzywnę w wysokości 2 000 zł (dwóch tysięcy złotych). Wyjaśnić przy tym należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2011 r., według obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 17 lutego 2012 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2011 r. i w drugim półroczu 2011 r. (M. P. z 2012 r. poz. 94) wynosiło 2 974, 69 zł. Wymierzając grzywnę we wskazanej wyżej wysokości Sąd wziął po uwagę skalę opóźnienia organu, brak wskazania okoliczności, które mogłyby usprawiedliwiać zaistniałe opóźnienie, a także fakt przekazania do Sądu skargi z dnia 26 września 2011 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Na podstawie art. 250 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i w związku z § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie w wysokości 240 zł powiększone o należny podatek od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.