II SO/Wa 15/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy Beata Gibzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych powinien zostać umorzony, jeśli ustawa przewiduje ustawowe zwolnienie od tych kosztów?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich uiszczenia. Jednakże, prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu może zostać przyznane, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
A.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa KRUS odmawiającą przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku. Wnioskodawca wskazał na trudną sytuację materialną (zasiłek z pomocy społecznej ok. 600 zł, samotność, kalectwo) jako podstawę do zwolnienia z kosztów i ustanowienia pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano A.C. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. 2. Umorzono postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Beata Gibzińska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi A.C. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku postanawia 1. przyznać A.C. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, 2. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. A.C. wnioskiem z dnia 24 kwietnia 2018 r. (data wpływu do tut. Sądu) złożonym na urzędowym formularzu PPF, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca podał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania się. Oświadczył, że pobiera zasiłek z pomocy społecznej w wysokości ok. 600 zł, który w całości jest przeznaczany na wyżywienie i lekarstwa. Wskazał, że jest osobą samotną, korzysta z pomocy osób trzecich, a z uwagi na kalectwo (amputacji kończyn dolnych) nie jest w stanie sam stawić się przed sądem. Ponadto zaznaczył, że nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości, oszczędności i przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy, co wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.); zwanej dalej P.p.s.a., zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a P.p.s.a. Natomiast zgodnie z art. 262 P.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W myśl art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować np. tylko ustanowienie radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego, sytuacja materialna i zdrowotna wnioskodawcy jest trudna. Wnioskodawca jest osobą samotną, po amputacji obu kończyn dolnych i potrzebuje opieki osób trzecich. Utrzymuje się z zasiłku pobieranego z pomocy społecznej w wysokości ok. 600 zł, który, jak oświadczył wnioskodawca, jest w całości przeznaczony na wyżywienie i zakup lekarstw. W związku z powyższym w niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Nie jest on bowiem w stanie ponieść we własnym zakresie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262, art. 249a w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło