II SO/Wa 152/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-10
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochody rodziny, w stosunku do stałych kosztów utrzymania, w tym kosztów rehabilitacji niepełnosprawnego dziecka, nie pozwalają na ustanowienie pełnomocnika z wyboru, należy przyznać prawo pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na decyzję Komendanta Głównego Policji o cofnięciu pozwolenia na broń palną sportową. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody rodziny i koszty utrzymania, w tym rehabilitacji niepełnosprawnego dziecka. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano A. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia A. S. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową postanawia: 1. przyznać A. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia A. S. od kosztów sądowych.
A. S. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i niepełnosprawnym dzieckiem żony (ur. w 2004 r.). Podał, że na dochód rodziny składa się jego emerytura w wysokości 1.400 zł, świadczenie pielęgnacyjne żony wraz zasiłkiem pielęgnacyjnym na dziecko w łącznej wysokości 1.353 zł oraz alimenty na dziecko w wysokości 620 zł. Oświadczył, że do stałych kosztów utrzymania należą opłaty za energię elektryczną, gaz, i wodę – 460 zł miesięcznie, koszty rehabilitacji dziecka - 320 zł, koszty zakupu opału – 3.420 zł rocznie, należności podatkowe – podatek rolny i od nieruchomości – 574 zł rocznie oraz spłata zaciągniętych kredytów – łącznie 530 zł miesięcznie.
Wskazał, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, natomiast żona posiada dom o powierzchni 80 m2, działkę przydomową o wielkości 40 arów, nieruchomość rolną o powierzchni 3,70 ha, budynek gospodarczy o powierzchni 95 m2.
Do wniosku dołączył kserokopię zaświadczenia z Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] maja 2015 r. o wysokości pobieranego zasiłku pielęgnacyjnego wraz ze świadczeniem pielęgnacyjnym, kserokopię decyzji ZUS o waloryzacji emerytury z dnia 12 marca 2015 r.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 i 2).
W myśl zaś art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Należy zauważyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu. Natomiast prawo pomocy wywodzi się z tzw. prawa ubogich, dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych.
W doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezdomnym, bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (granice ubóstwa).
Jak wynika ze złożonego wniosku PPF, załączonych dokumentów oraz akt sprawy II SA/Wa 474/15, obecnie wnioskodawca wraz żoną posiada stałe dochody w wysokości 3.373 zł miesięcznie, uiścił należny wpis od skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową (200 zł), reguluje na bieżąco spłaty rat zaciągniętych pożyczek.
Z uwagi na niewykazanie przez stronę przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, odmówiono stronie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Jednocześnie należało zbadać, czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając aktualną sytuację finansową wnioskodawcy należy uznać, że uzyskiwane przez rodzinę dochody, w stosunku do stałych kosztów utrzymania, w tym rehabilitacji niepełnosprawnego dziecka, nie pozwalają na ustanowienie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło