II SO/Wa 166/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-03
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że żyje wraz z rodziną w ubóstwie i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, w szczególności wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Przy ujawnionej kwocie dochodu, nawet przy wykazanych wydatkach, jest on w stanie samodzielnie opłacić koszty sądowe. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, odmówiono przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca W. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na nieprzekazanie przez Wójta Gminy K. skargi w ustawowym terminie. Wnioskodawca przedstawił szczegółowe dane dotyczące dochodów i wydatków swojej wieloosobowej rodziny, a także posiadany majątek (dom, gospodarstwo rolne, las). Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Lucyna Picho po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. S. o wymierzenie Wójtowi Gminy K. grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia [...] lipca 2015 r., oraz odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
W. S. po otrzymaniu w niniejszej sprawie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi, w wysokości 100 zł (k-4), złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (k-13), który następnie sprecyzował
w urzędowym formularzu PPF jako wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i przyznanie radcy prawnego.
Postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 r., starszy referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy.
Kolejnym wnioskiem z dnia 23 lutego 2016 r., W. S. zwrócił się o częściowe zwolnienie go od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe
z żoną, czwórką dzieci oraz rodzicami. Oświadczył, że na dochody rodziny składają się miesięcznie: emerytura rolnicze jego rodziców w kwocie [...]zł ojca oraz [...] zł matki i zasiłki rodzinne na dzieci – w łącznej wysokości [...] zł, i dochód z gospodarstwa w wysokości [...] zł. Łączny dochód w gospodarstwie domowym wynosi zatem [...] zł brutto miesięcznie. Wskazał, że posiada dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego na potrzeby podatku gruntowego, w tym [...] ha lasu). Jednocześnie stwierdził, że gospodarstwo rolne nie przynosi dochodu, a uzyskiwane plony przeznaczane są w całości na potrzeby rodziny. Również posiadany las nie zapewnia dodatkowych dochodów, ale jest z niego pozyskiwane drewno na opał. Wyjaśnił, że jego żona, jako jedyna z rodziny, posiada konto w banku, w celu otrzymywania zasiłków na dzieci. Podniósł też, że rodzina ponosi następujące wydatki: ubezpieczenie budynków – [...] zł rocznie, opłata za telefon ok. [...] zł miesięcznie, zakup węgla ok. [...] zł rocznie, wywóz nieczystości ok. [...] zł rocznie, wywóz śmieci ok. [...] zł miesięcznie, opłacenie podatków od gruntów i budynków – [...] zł rocznie, sczepienie psów [...] zł rocznie, przegląd kominiarski ok. [...] zł rocznie, dojazdy do szkoły ok. [...] zł miesięcznie.
Do wniosku skarżący dołączył dokumentację dotyczącą stanu majątkowego rodziny w tym decyzję potwierdzającą pobieranie zasiłków, decyzję w sprawie wymiaru podatku rolnego, dokumenty potwierdzające wydatki na opłaty, oraz dokumentację medyczną w związku z przebytym zawałem serca.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej powołana jako p.p.s.a, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny.
Należy podkreślić, iż przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i być uzasadnione sytuacją majątkową strony żyjącej w ubóstwie. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowymi wykaże to w sposób przekonywujący. Instytucja prawa pomocy jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Prawo dostępu do sądu nie oznacza jednocześnie konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej, ani do zwolnienia od kosztów sądowych.
W niniejszej sprawie deklarowany dochód rodziny skarżącego wynosi [...] zł, jest on właścicielem domu, w którym mieszka, o powierzchni 200 m² oraz nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego na potrzeby podatku gruntowego, w tym [...] ha lasu), która, jak wynika z oświadczenia, zaspakaja bieżące potrzeby rodziny.
W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek należy stwierdzać, że wnioskodawca nie wykazał, iż żyje wraz z rodziną w ubóstwie (ma zabezpieczone potrzeby bytowe jak również co miesiąc uzyskuje stały dochód) i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w sprawie, w szczególności wpisu od skargi, który
w niniejszej sprawie z uwagi na jej charakter wyniesie 100 zł.
Przy ujawnionej kwocie dochodu – nawet przy wykazanych wydatkach - jest on
w stanie samodzielnie opłacić koszty sądowe.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło