II SO/Wa 17/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Fundacji [...] z siedzibą w [...] o wymierzenie Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia [...] lutego 2024 r. na bezczynność Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1) wymierzyć Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych grzywnę w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych); 2) zasądzić od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz wnioskodawcy – Fundacji [...] z siedzibą w [...], kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2024 r. Fundacja [...] z siedzibą w [...] (dalej: "wnioskodawca"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 5 lutego 2024 r. na bezczynność Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskodawca dołączył do wniosku kopię skargi z dnia 5 lutego 2024 r., kopię wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] stycznia 2024 r. oraz kopię odpowiedzi na wniosek z dnia [...] stycznia 2024 r. Pismem z dnia 25 kwietnia 2024 r. Sąd przesłał organowi odpis wniosku z dnia [...] kwietnia 2024 r. o wymierzenie organowi grzywny i zobowiązał do nadesłania odpowiedzi na wniosek w terminie 14 dni. Wezwanie Sądu doręczone zostało organowi w dniu 25 kwietnia 2024 r. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych, reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego, pismem z dnia 10 maja 2024 r. udzielił odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny wskazując, że stanowi ono też odpowiedź na skargę. W uzasadnieniu wskazał, że istotnie Dyrektor Generalny Lasów Państwowych nie przekazał w terminie skargi strony na bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, które to uchybienie "naprawione zostaje przy niniejszym piśmie". Wyjaśnił, że nieprzekazanie skargi było skutkiem zmian organizacyjnych następujących w Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych i nie było celowym działaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) - dalej p.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2024 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2023 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2023 r. wyniosło 7155,48 zł (Monitor Polski z dnia 9 lutego 2024 r., poz. 110). Przepis art. 64 § 3 p.p.s.a. stanowi, że do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Mając na uwadze, że przedmiotem niniejszej sprawy jest nieprzekazanie skargi z zakresu dostępu do informacji publicznej, należało wziąć pod uwagę treść art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.), będącego przepisem szczególnym w odniesieniu do p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w ww. przepisie (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie na stronie internetowej NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). W uchwale z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, NSA wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, tak przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a.; czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (vide T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z nadesłanych przez wnioskodawcę załączników wynika, że skarga Fundacji [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. doręczona została Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych tego samego dnia za pośrednictwem platformy e-PUAP. Do dnia rozstrzygania w niniejszej sprawie przez Sąd organ nie wykonał ciążącego na nim obowiązku i nie przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oryginału skargi, mimo, zawartej w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, informacji, że "uchybienie naprawione zostaje przy niniejszym piśmie". Przekazana dokumentacja nie zawiera skargi. Nie ulega zatem wątpliwości, że przewidziany w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej termin 15 dni upłynął bezskutecznie. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych udzielił odpowiedzi na wezwanie Sądu na wniosek o wymierzenie grzywny, jednakże wbrew twierdzeniom pisma nie dołączył skargi z dnia 5 lutego 2024 r. W tych okolicznościach konieczne stało się wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi. Sąd uznał, że grzywna w kwocie 500 zł będzie adekwatna do stwierdzonego naruszenia prawa przez organ. Orzekając o jej wysokości Sąd wziął pod uwagę okres opóźnienia w przekazaniu skargi, a także fakt że do dnia wydania niniejszego postanowienia organ wciąż nie przekazał do Sądu oryginału skargi. Z całości akt nie wynika, aby działanie organu polegające na nieprzekazaniu skargi w terminie było celowe. Wymierzona kwota 500 zł zawiera się w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., gdyż wysokość przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim wynosi 7155,48 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2024 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2023 r., M.P z 2024 r., poz. 110) i zdaniem Sądu przyczyni się do wypełnienia obowiązku przez organ, tj. przekazania oryginału skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami do Sądu. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. orzekł jak w sentencji postanowienia. O kosztach postępowania, na które składa się wpis w kwocie 100 zł orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., art. 205 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. (punkt 2 sentencji postanowienia).