II SO/Wa 19/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. C. o wymierzenie Stowarzyszeniu Wspólnota Mieszkańców Dzielnicy [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Stowarzyszeniu Wspólnota Mieszkańców Dzielnicy [...] grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych), 2. zasądzić od Stowarzyszenia Wspólnota Mieszkańców Dzielnicy [...] na rzecz K. C. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] maja 2024 r. K. C. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Stowarzyszeniu Wspólnota Mieszkańców Dzielnicy [...]; zwanym dalej "Stowarzyszeniem" grzywny, w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.); zwanej dalej P.p.s.a., za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi z dnia [...] kwietnia 2024 r. na bezczynność Stowarzyszenia w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania. Wnioskodawca wskazał, że [...] kwietnia 2024 r. (dowód nadania w załączeniu) przesłał do Stowarzyszenia Wspólnota Mieszkańców Dzielnicy [...] skargę, która jak wynika z rozmowy telefonicznej z pracownikiem Sądu nie została przekazana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przy piśmie z dnia [...] maja 2024 r. doręczył Stowarzyszeniu odpis wniosku o wymierzenie grzywny, wzywając do złożenia odpowiedzi na wniosek w terminie 7 dni. Powyższe wezwanie zostało doręczone organowi w dniu [...] czerwca 2024 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się w aktach sprawy). Stowarzyszenie nie udzieliło odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny. W piśmie z dnia [...] czerwca 2024 r. zatytułowanym "odpowiedź na skargę dotyczącą dostępu do informacji publicznej" wskazało, że w dniu [...] marca 2024 r. wpłynął wniosek K. C. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wysokości (zwłaszcza dotacji) jakie otrzymało od instytucji publicznych od 2018 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, wskazania wysokości poszczególnych kwot, instytucji je przekazujących celu i daty przekazania kwoty, sposobu w jaki kwoty zostały wydatkowane (wymienienie opisu usługi i kwoty) komu i jakie kwoty wypłacono w ramach wynagrodzenia z umów o pracę, zleceń, umów o dzieło itp., rodzaju pracy jaka została świadczona oraz jakie korzyści społeczne zostały przysporzone mieszkańcom [...]. Odnosząc się do skargi Stowarzyszenie podało, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został mu doręczony, gdyż K. C., nie dochowując należytej staranności, wysłał go listem zwykłym. Nie otrzymało także żadnej korespondencji mailowej. Stowarzyszenie oświadczyło, że przekazuje skargę oraz że skontaktuje się z wnioskodawcą celem udzielenia żądanej informacji najpóźniej do dnia [...] sierpnia 2024 r. Do odpowiedzi Stowarzyszenie dołączyło pismo Sądu z dnia [...] maja 2024 r. przesyłające odpis wniosku o wymierzenie organowi grzywny wraz z załącznikami przesłanymi przez K. C., tj. wniosek z dnia [...] lutego 2024 r. o udzielenie informacji publicznej warz z dowodem nadania, skargę z dnia [...] kwietnia 2024 r. wraz z dowodem jej nadania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Stosownie do treści art. 21 u.d.i.p. do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. (art. 55 § 1 P.p.s.a.). Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ustawy, jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (takie stanowisko przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156, które Sąd w tym składzie podziela i przyjmuje jako własny). Oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (tak też przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSA/WSA 2010/1/2). Sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. W przedmiotowej sprawie, jak wynika z oświadczenia K. C., skarga została przesłana do organu w dniu [...] kwietnia 2024 r. (dowód potwierdzenia nadania przesyłki poleconej dołączony jako załącznik do wniosku o wymierzenie grzywny) i doręczona organowi w dniu [...] kwietnia 2024 r. (wydruk ze śledzenia przesyłek pocztowych). Organ zatem był obowiązany nadesłać skargę wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy do dnia 8 maja 2024 r. Wbrew twierdzeniu Stowarzyszenia zawartemu w piśmie z dnia [...] czerwca 2024 r. do dnia rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny skarga (jej oryginał przesłany przez K. C. do organu) nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Przy piśmie z dnia [...] czerwca 2024 r. przesłano jedynie kserokopię (niepodpisanej) skargi z dnia [...] kwietnia 2024 r., będącej w istocie załącznikiem dołączonym przez wnioskodawcę do wniosku o wymierzenie grzywny i doręczonym przez Sąd Stowarzyszeniu przy piśmie z dnia [...] maja 2024 r. W ocenie Sądu pismo z dnia [...] czerwca 2024 r. nie stanowi odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, lecz odpowiedź na skargę, bowiem opisano w niej przyczyny nieudzielenia żądanej informacji publicznej, natomiast nie odniesiono się do wniosku o wymierzenie grzywny. Akt administracyjnych nie przesłano, bowiem według oświadczenia Stowarzyszenia wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został mu doręczony. Skoro zatem Stowarzyszenie dowiedziało się o nim dopiero z wniosku o wymierzenie grzywny to nie zostały one sporządzone. W świetle powyższego oraz z uwagi na to, że w sprawie nie zaszły żadne szczególne okoliczności, które uniemożliwiły przekazanie skargi w ustawowym terminie, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaistniała podstawa do wymierzenia grzywny. Przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Wymierzając grzywnę we wskazanej wyżej wysokości Sąd wziął pod uwagę okres zwłoki w przekazaniu skargi, skalę w dalszym ciągu trwającego opóźnienia, fakt nieudzielania, pomimo wezwania, odpowiedzi na rozpoznawany obecnie wniosek oraz przedmiot sprawy (udostępnienie informacji publicznej). Podkreślenia wymaga ponadto, że w sprawach z zakresu informacji publicznej szczególnie istotne jest przekazywanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy w ustawowym terminie, bowiem ustawodawca w art. 21 pkt 2 u.d.i.p. przewidział 30 – dniowy termin na rozpatrywanie tych skarg. W związku z powyższym Sąd uznał, że grzywną adekwatną w przypadku niniejszej sprawy jest kwota 500 zł. Przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim wyniosło 7.155,48 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2024 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2023 r. – M.P. z 2024 r. poz. 110). Podkreślić należy, że grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z przyczyn wskazanych wyżej, w ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w wysokości 500 zł pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w pkt 2 sentencji orzeczenia na mocy art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.