II SO/Wa 21/07

PostanowienieWSA w Warszawie2007-05-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które nie posiada żadnych środków finansowych, ma skromny majątek, nie prowadzi działalności gospodarczej, a jego statutowa działalność opiera się na pracy społecznej członków, może zostać zwolnione od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego radcę prawnego w ramach prawa pomocy?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie, które wykaże, że nie posiada żadnych środków finansowych ani dochodów, a istniejące zobowiązania pieniężne uniemożliwiają mu pokrycie kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolnione od tych kosztów i otrzymać ustanowionego profesjonalnego pełnomocnika w ramach prawa pomocy. Odmowa przyznania prawa pomocy w takiej sytuacji oznaczałaby pozbawienie strony możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Stowarzyszenie argumentowało, że nie posiada środków finansowych, ma skromny majątek i nie prowadzi działalności gospodarczej, a jego działalność opiera się na pracy społecznej. Stowarzyszenie posiada jednak znaczące zobowiązania finansowe. Sąd, opierając się na złożonych oświadczeniach i dokumentach z wcześniejszych postępowań, uznał, że Stowarzyszenie spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił zwolnić Stowarzyszenie Klub [...] z siedzibą w K. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Referendarz sądowy Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia Klub [...] z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi Stowarzyszenia Klub [...] z siedzibą w K. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2006r. nr [...] w przedmiocie przekazania odwołania Ministrowi Budownictwa według właściwości postanawia: 1. zwolnić Stowarzyszenie Klub [...] z siedzibą w K. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Stowarzyszenia Klub [...] z siedziba w K. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. Skarżący wnioskiem z dnia [...] marca 2007r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W treści wniosku podano, iż Stowarzyszenie nie posiada żadnych środków finansowych, posiada bardzo skromny majątek, nie prowadzi działalności gospodarczej, a swoją statutową działalność prowadzi dzięki pracy społecznej swoich członków. Jednocześnie według oświadczenia złożonego przez Przewodniczącego na Stowarzyszeniu ciążą wysokie kwoty zobowiązań pieniężnych, w tym wierzytelności przysługujące przedsiębiorcy telekomunikacyjnemu (ok. 1.900 zł) oraz zakładowi energetycznemu (ok. 4000 zł) – rubryka 5 formularza wniosku. Do wniosku dołączono kopię wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] czerwca 2006r., tekst statutu, w którym przypisano Przewodniczącemu uprawnienie do jednoosobowej reprezentacji Stowarzyszenia (Klubu) na zewnątrz– w tym przed sądami i organami administracji publicznej – i podejmowania w jego imieniu czynności prawnych - stanowiący załącznik nr 1 do uchwały Walnego Zebrania Klubu [...] z dnia [...] maja 2006r.. Trzeba także podkreślić, że Sąd z urzędu zna treść dokumentów źródłowych złożonych do innych, wcześniej prowadzonych postępowań w sprawie przyznania prawa pomocy, które to dokumenty miały poświadczać istniejący stan majątkowy Stowarzyszenia oraz dowodzić istniejącego po stronie Przewodniczącego uprawnienia do jednoosobowego reprezentacji Stowarzyszenia (sprawy o sygn. akt II SO/Wa 151/06 – 153/06, II SO/Wa 155/06). Jednocześnie Przewodniczący w sprawie o sygn. akt II SO/Wa 5/07 oświadczył, że od ponad pół roku nie zaszły żadne zmiany w wysokości podanych zobowiązań pieniężnych, a ewentualne zmiany mogą wynikać tylko z rosnących odsetek - podlegają one zwiększeniu. Dodał także, że Stowarzyszenie nie może przedstawić żądanych przez Sąd, w tejże sprawie, rachunków, ponieważ nie dokonuje żadnych płatności, a jedyne wydatki Stowarzyszenia za okres ostatnich trzech miesięcy sprowadzają się do kosztów korespondencji, które pokrywane są z dobrowolnych wpłat Przewodniczącego. Oznacza to, że będąca przedmiotem wątpliwości Sądu we wcześniejszych sprawach kwestia reprezentacji Stowarzyszenia została wykazana, a ocenę możliwości płatniczych Stowarzyszenia należy przeprowadzić w oparciu o złożone we wniosku oświadczenie i znane Sądowi z urzędu dokumenty. Otóż, w myśl art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej powoływana jako ppsa), osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Tym samym należy uznać, że skarżący, pozbawiony jakichkolwiek dochodów, nie ma żadnych środków finansowych, a istniejące zobowiązania pieniężne uniemożliwiają mu wygospodarowanie odpowiednich kwot na pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Odmowa zaś przyznania prawa pomocy oznaczałaby w istocie pozbawienie skarżącego prawa do dochodzenia przed sądem gwarantowanych mu ustawowo praw. Z tych względów na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło