II SO/Wa 25/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. O. o wymierzenie Komendantowi [...] Policji za nieprzekazanie sądowi skargi z dnia 15 grudnia 2013 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia -wymierzyć Komendantowi [...] Policji grzywnę w wysokości 4 000 zł (słownie cztery tysiące złotych)- W dniu 9 kwietnia 2014 r. S. O. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Komendantowi [...] Policji za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że w dniu 6 grudnia 2013 r. złożył osobiście w Punkcie Obsługi Interesanta Komendy [...] Policji skargę na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku w sprawie wysokości odprawy po zwolnieniu ze służby. Podniósł, że do dnia dzisiejszego organ nie przekazał skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na wniosek Komendant [...] Policji wyjaśnił, że w dniu 13 marca 2013 r. S. O. zwrócił się do Komendanta [...] Policji z prośbą o wyjaśnienie sposobu naliczenia odprawy z tytułu zwolnienia ze służby oraz o ponowne jej naliczenie. Następnie, że w dniu 24 kwietnia 2013 r. S. O. wniósł skargę skierowaną do Komendanta Głównego Policji na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie załatwienia jego sprawy dotyczącej odprawy. Skarga ta została przekazana Komendantowi Głównemu Policji w dniu 9 maja 2013 r. W dalszej części odpowiedzi na wniosek organ wyjaśnił, że skarga S. O. wniesiona w dniu 6 grudnia 2013 r. na bezczynność Komendanta [...] Policji skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie została przekazana Komendantowi Głównemu Policji w dniu 13 grudnia 2013 r. Do odpowiedzi na wniosek organ dołączył kserokopie opisanej wyżej korespondencji, łącznie z kserokopią skargi S. O. opatrzonej datą 5 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ustawy). Art. 55 § 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi zaś, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 powołanej ustawy ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ustawy, jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSA/WSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 powołanej ustawy pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W ocenie Sądu wniosek S. O. o wymierzenie grzywny Komendantowi [...] Policji za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Skarga S. O. na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie rozpatrzenia wniosku w sprawie wysokości odprawy po zwolnieniu ze służby wpłynęła do organu w dniu 6 grudnia 2013 r. i do dnia dzisiejszego nie została przekazana do Sądu. Wyjaśnić należy, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Opóźnienie w przekazaniu skargi do sądu wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a co za tym idzie oddalenie w czasie możliwości rozpoznania sprawy przez sąd, ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Należy również zauważyć, że organ w istocie nie wyjaśnił dlaczego do tej pory nie przekazał przedmiotowej skargi do Sądu. Z odpowiedzi na wniosek nie wynika, aby istniały jakiekolwiek trudności w przekazaniu skargi do Sądu. Treść odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny wskazuje ponadto, że organ w istocie nie jest świadomy istnienia obowiązku o jakim mowa w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Komendant [...] Policji potraktował bowiem jako część korespondencji związanej z wcześniejszą skargą S. O. i przekazał ją organowi wyższego stopnia – Komendantowi Głównemu Policji. Wyjaśnić należy, że skarga S. O. z dnia 24 kwietnia 2013 r. stanowiła w istocie zażalenie o jakim mowa w art. 37 § 1 k.p.a., tj. zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. Tego typu zażalenie rozpatrywane jest przez organ wyższego stopnia w stosunku do organu, którego bezczynność jest jej przedmiotem. Skarga ta nie jest rozpatrywana przez sąd administracyjny i podlega rozpoznaniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Skargi do sądu administracyjnego nie można utożsamiać z tego typu zażaleniem. Sąd to dwa zasadniczo odmienne środki prawne rozpatrywane przez różne organy i w różnym trybie. Jedyny związek między tymi środkami polega na tym, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu winno być poprzedzone wniesieniem zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie skierowanym do organu wyższego stopnia bądź w przypadku braku takiego organu, wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Stąd też skarga S. O. z dnia 5 grudnia 2013 r. nie stanowiła dalszej części korespondencji w związku z wniesionym wcześniej zażaleniem w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Adresatem tej skargi był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i to temu Sądowi skarga winna być przekazana. W związku z tym, że skarga S. O. z dnia 5 grudnia 2013 r. nie została przekazana do Sądu grzywna wymierzona w niniejszej sprawie ma przede wszystkim charakter dyscyplinujący – ma na celu doprowadzenie do wykonania ciążącego na Komendancie [...] Policji obowiązku. Wymierzenie grzywny w tej sytuacji ma również charakter restrykcyjny oraz prewencyjny. Nie jest bowiem pożądanym, aby tego typu zaniedbania, jakich dopuścił się organ, występowały w przyszłości. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał wniosek S. O. za uzasadniony i nałożył na Komendanta [...] Policji grzywnę w wysokości 4 000 zł (cztery tysiące złotych). Wyjaśnić przy tym należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2013 r., według obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 18 lutego 2014 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2013 r. i w drugim półroczu 2013 r. (M. P. z 2013 r. poz. 158) wynosiło 3 191, 93 zł. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak sentencji postanowienia.