II SO/Wa 3/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o wymierzenie Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w Federacji [...] z siedzibą w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy postanawia: 1. wymierzyć Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w Federacji [...] z siedzibą w [...] grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych, 2. zasądzić od Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Federacji [...] z siedzibą w [...] na rzecz M. L. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 21 stycznia 2025 r. (data złożenia za pośrednictwem platformy ePUAP) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek M. L. (zwany dalej: skarżący), o wymierzenie Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w Federacji [...] z siedzibą w [...] (zwana dalej: organ) grzywny za nieprzekazanie do Sądu w ustawowym terminie jego skargi z dnia 31 grudnia 2024 r. (dotyczącej bezczynności organu w zakresie wniosku o udostępnienie informacji publicznej) wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Wpis sądowy od wniosku w kwocie 100 zł został uiszczony w dniu 18 lutego 2025 r. (k. 111 akt sądowych). W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o odstąpienie od wymierzenia grzywny podnosząc, że rzeczony wniosek jest przedwczesny, bowiem w przypadku skargi na bezczynność termin na przekazanie do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę wynosi 30 dni. Termin ten w niniejszej sprawie upływał w dniu 10 lutego 2025 r. Wskazał nadto, że złożona w dniu 31 grudnia 2024 r. skarga, została omyłkowo błędnie zakwalifikowana jako pismo nieprocesowe. Wraz z odpowiedzią na wniosek o wymierzenie grzywny organ przesłał skargę wraz z odpowiedzią na skargę skarżącego z dnia 31 grudnia 2024 r. (na bezczynność organu). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 54 § 1 i 2 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwana dalej: P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od daty jej otrzymania. Natomiast zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, zwana dalej: u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że: 1) przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, 2) skargę rozpatruje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. W razie niezastosowania się przez organ administracji publicznej do wskazanego obowiązku, sąd na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Zawarte w art. 55 § 1 P.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny" oznacza, że wyłączną przesłanką materialnoprawną takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków wymienionych w art. 54 § 2 P.p.s.a., czyli nieprzekazanie przez organ skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz przekroczenie ustawowego terminu przekazania sądowi tych wszystkich dokumentów, a termin ten liczony jest od dnia doręczenia skargi organowi. Datą wszczęcia postępowania sądowo-administracyjnego jest dzień doręczenia skargi organowi, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy. Wprawdzie skargi nie ma jeszcze w tym momencie w sądzie, ale z tym faktem należy wiązać określone skutki prawne. Wniesienie skargi nakłada na organ administracyjny obowiązek udzielenia odpowiedzi oraz przesłania do sądu akt sprawy, a ponadto uprawnia organ do dokonania autokontroli zaskarżonego aktu lub czynności. W związku z tym rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności jest zobowiązany ustalić, czy skarga została wniesiona za pośrednictwem organu, a jeśli tak - czy organ ten przekazał skargę do sądu administracyjnego. Podkreślić w tym miejscu trzeba, iż błędne jest stanowisko organu dotyczące terminu przekazania do Sądu skargi na bezczynność. Z treści art. 21 pkt 1 u.d.i.p. wyraźnie wynika, iż organ zobowiązany jest do przekazania do Sądu skargi dotyczącej udostępnienia informacji publicznej – w tym także skargi dotyczącej bezczynności organu w tym przedmiocie, w terminie 15 dni (por. postanowienie NSA z 19 listopada 2021 r. sygn. III OZ 1070/21). Wskazać należy, iż jak wynika z dokumentów niniejszej sprawy, skarga skarżącego na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, złożona została za pośrednictwem platformy ePUAP w dniu 31 grudnia 2024 r. Tym samym 15-dniowy termin na jej przekazanie do Sądu (wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy) upływał w dniu 15 stycznia 2025 r. Bezsporną jest także okoliczność, iż obowiązek w zakresie przekazania skargi do Sądu organ wykonał w dniu 24 lutego 2025 r., a więc z uchybieniem powyższego terminu. Wymaga podkreślenia, że grzywna wymierzana organowi, o jakiej mowa w przepisie art. 55 § 1 P.p.s.a., ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Ma ona bowiem na celu, oprócz dyscyplinowania organu stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki. Ponadto wymierzenie grzywny pełni funkcję prewencyjną i ma służyć zapobieganiu naruszania przez organ administracji przepisu art. 54 § 2 P.p.s.a. w przyszłości. W zakresie wymiaru grzywny, którą można orzec za niewypełnienie przez organ administracji publicznej obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. unormowanie art. 55 § 2 P.p.s.a. odsyła do przepisu art. 154 § 6 P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2024 r. wyniosło 8.181,72 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2025 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2025 r. (...), M.P. z 2025 r. poz. 125). Rozstrzygając o wymiarze grzywny ze względu na użycie przez ustawodawcę w art. 55 § 1 P.p.s.a. sformułowania "sąd może orzec o wymierzeniu grzywny", Sąd brał pod uwagę wszystkie okoliczności mniejszej sprawy, a mianowicie przyczynę niewypełnienia obowiązku, czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczności, że organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Biorąc jednak pod uwagę okoliczność, iż złożona przez skarżącego skarga została przez organ przekazana do Sądu z uchybieniem 15-dniowego terminu, Sąd stoi na stanowisku, że orzeczona kwota grzywny 1.000 zł jest adekwatna do stwierdzonego uchybienia i jednocześnie zapobiegnie w przyszłości nie wywiązywaniu się organu z obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a. Uwzględnienie wniosku o wymierzenie grzywny, uzasadniało zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu poniesionych kosztów postępowania (wpis w kwocie 100 zł) zgodnie z art. 200 P.p.s.a. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd na podstawie art. 55 § 1 oraz art. 200 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.