II SO/Wa 31/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 26 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o wymierzenie grzywny Ministrowi Spraw Zagranicznych za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywnę w wysokości 200 (dwieście) złotych; 2. zasądzić od Ministra Spraw Zagranicznych na rzecz S. P. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 15 lipca 2018 r. S. P. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Ministrowi Spraw Zagranicznych w maksymalnej wysokości za nieprzekazanie skargi z dnia 26 czerwca 2018 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W uzasadnieniu wniosku podał, że w dniu 26 czerwca 2018 r. wniósł do Sądu, za pośrednictwem Ministra Spraw Zagranicznych, skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostepnienie informacji publicznej. Wskazał, że mimo upływ 15- dniowego terminu, określonego w ustawie o dostępie do informacji publicznej skarga ta nie została przekazana do Sądu. Taką informację uzyskał telefonicznie z sekretariatu Sądu w dniu 13 lipca 2018 r. Podniósł, że brak reakcji ze strony organu uniemożliwia rozpoznanie sprawy przez Sąd. W odpowiedzi na wniosek pełnomocnik organu przyznał, że skarga nie została przekazana do Sądu w ustawowym terminie. Wyjaśnił, że powodem tego był fakt, iż pełnomocnik organu wyznaczony do tej sprawy z uwagi na ilość przydzielonych spraw, a także problemy zdrowotne związane z ciążą, która jest ciążą wysokiego ryzyka, nie sporządził odpowiedzi w terminie. Wskazał, że działanie to nie było działaniem świadomym i zawinionym. Jednocześnie pełnomocnik organu podał, że do odpowiedzi na wniosek dołącza skargę wraz z odpowiedzią skargę i aktami sprawy oraz wniósł o nieuwzględnienie wniosku o wymierzenie grzywny. Pełnomocnik organu wskazał, że obowiązek organu został spełniony i tym samym cel regulacji zawartej w art. 55 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został osiągnięty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330) do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Art. 55 § 1 P.p.s.a. stanowi zaś, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 P.p.s.a. "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSA/WSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W ocenie Sądu wniosek S. P. o wymierzenie grzywny Ministrowi Spraw Zagranicznych za nieprzekazanie skargi z dnia 26 czerwca 2018 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Skarga ta została zarejestrowana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pod sygnaturą akt II SAB/Wa 490/18. Z akt tej sprawy wynika, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 27 czerwca 2018 r. Termin do wykonania obowiązku określonego w art. 54 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej upływał w tej sytuacji w dniu 12 lipca 2018 r. Skarga została natomiast przekazana do Sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w dniu 8 sierpnia 2018 r. Opóźnienie wyniosło zatem 27 dni. W ocenie Sądu podnoszone przez pełnomocnika organu okoliczności usprawiedliwiające, jego zdaniem, zaistniałe opóźnienie, nie zasługują na uwzględnienie. Usprawiedliwieniem tym nie może bowiem być duże obciążenie pracą pełnomocnika organu oraz stan jego zdrowia. Okoliczności te stanowią wewnętrzne problemy organizacyjne urzędu obsługującego organ i nie powinny mieć wpływu na możliwość przekazania skargi do Sądu. Podnieść bowiem należy, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi w terminie ogranicza stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Wobec powyższego Sąd uznał za zasadne wymierzenie organowi grzywny w wysokości 200 zł. Wymierzając grzywnę w tej wysokości Sąd wziął przede wszystkim pod uwagę skalę opóźnienia w przekazaniu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz fakt, iż skarga ta została przekazana do Sądu przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny. Grzywna w tym przypadku ma przede wszystkim charakter restrykcyjny, a także prewencyjny. Nie jest bowiem pożądanym, aby tego typu zaniedbania, jakich dopuścił się organ, występowały w przyszłości. Wskazać należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2017 r., według obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2018 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2017 r. i w drugim półroczu 2017 r. (M. P. z 2018 r. poz. 197) wynosiło 3731,13 zł. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 210 § 2 w związku z art. 64 § 3 P.p.s.a.