II SO/Wa 33/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W.S. o wymierzenie grzywny Prezesowi Sądu Rejonowego w [...] za nieprzekazanie sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych w sprawie ze skargi W. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...]w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 3 grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia 1. wymierzyć Prezesowi Sądu Rejonowego w [...] grzywnę w wysokości 300 zł (trzysta złotych), 2. zasądzić na rzecz W.S. od Prezesa Sądu Rejonowego w [...] kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 10 maja 2013 r. W. S. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa Sądu Rejonowego w [...], z wnioskiem o wymierzenie Prezesowi tego Sądu grzywny za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), tj. nieudzielenie w terminie odpowiedzi na skargę i nieprzekazanie jej Sądowi Administracyjnemu wraz ze skargą i aktami sprawy. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że skargą z dnia 3 lutego 2013 r. wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa Sądu Rejonowego w [...], zarzucił temu organowi bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej. Następnie skarżący podkreślił, że mimo obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 przywołanej ustawy, Prezesa SR w [...] obowiązek ten wykonał z przekroczeniem piętnastodniowego terminu na co wskazuje już data sporządzenia odpowiedzi na skargę, tj. dzień 15 kwietnia 2013 r. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, Prezes SR w [...], wskazał, że skargę, której nieterminowe przekazanie zarzuca W. S., przekazał do WSA w Warszawie przy piśmie z dnia 15 kwietnia 2013 r. nr [...] . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Przy czym mając na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego (art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) ustawodawca art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi termin do 15 dni. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w sprawie dostępu do informacji publicznej, a więc ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy dokonać mając na względzie termin piętnastodniowy. W myśl zaś art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Oznacza to, że przewidziany w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma charakter bezwzględny. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów Sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. Musi przy tym przekazać dokładnie te dokumenty, które wymieniono zarówno w treści art. 54 § 2 powyższej ustawy, jak i w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z akt sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 3 grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej, sygn. akt II SAB/Wa 182/13, wynika, że organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę i odpowiedź na skargę wraz z aktami administracyjnymi w dniu 19 kwietnia 2013 r. (v. k.8 akt sprawy II SAB/Wa 182/13). Zestawiając zatem powyższą datę z datą wpływu skargi do organu, która to data przypadła na 4 lutego 2013 r. (potwierdzenie odbioru z pieczęcią SR w [...] – w kopii - na k. 4 akt niniejszej sprawy) stwierdzić należy, że organ nałożony na niego obowiązek wykonał z przekroczeniem terminu piętnastu dni, a opóźnienie wyniosło dwa miesiące, bowiem ostatni dzień terminu przypadał na dzień 19 lutego 2013 r. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 ustawy sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Niemniej jednak, co należy podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 powołanej ustawy (czy w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej - z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany: dyscyplinująco - restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, nr 6 z 2006, poz. 156). Do jej wymierzenia wystarcza niewykonanie obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jakkolwiek w niniejszej sprawie organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, ostatecznie przekazał określone w art. 54 § 2 ustawy dokumenty, to mając na względzie szczególną regulację art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, należy zarazem zaznaczyć, że przekazanie to nastąpiło z prawie czterokrotnym opóźnieniem. Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter represyjny, co jest zgodne także z ratio legis uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej, w której tak ustalono terminy postępowania w sprawach prawa dostępu do informacji publicznej oraz jego ochrony sądowej, aby jej udzielenie, odmowa, czy też kontrola sądowa następowała stosunkowo szybko, a tym samym, aby utrzymany był jej prawno –podmiotowy, gwarancyjny charakter. Stąd też w sytuacji, gdy skarga oraz odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy, została przekazana do Sądu ze wskazanym powyżej opóźnieniem, odstąpienie od wymierzenia grzywny przeczyłoby przypisanej tej instytucji funkcji. Jednocześnie Sąd wymierzając grzywnę wziął pod uwagę, że przekazane przez organ dokumenty umożliwiały Sądowi podjęcie bezpośrednich czynności do skierowania sprawy na rozprawę – wezwanie skarżącego do uiszczenia wpisu. Tym samym ustalone w sprawie okoliczności odpowiadają dyspozycji przepisu art. 55 ustawy i z tej przyczyny Sąd uznał wniosek W. S. za uzasadniony. Z tych tez powodów Sąd wymierzył grzywnę w wysokości 300 zł. Dodać należy, że jednokrotność przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim (Obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2012 r. i w drugim półroczu 2012 r., M.P. z 2013 r. poz. 107) wyniosła 3.080,84 zł (art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania, w pkt 2 sentencji, orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1, oraz art. 210 § 2 w zw. z art. 64 § 3 wyżej wymienionej ustawy.