II SO/Wa 40/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-09-29

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać umorzony, jeśli strona jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w danej kategorii spraw?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w danej kategorii spraw, zgodnie z art. 249a PPSA. Niemniej jednak, prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
J. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w związku ze skargą na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącą zaległej renty. Skarżący podał, że jego dochód z żoną wynosi 1750 zł miesięcznie, ponosi wysokie koszty leczenia i utrzymania, a małżonkowie nie posiadają majątku ani oszczędności. Sąd uznał, że skarżący jest ustawowo zwolniony z kosztów sądowych w tej sprawie, co skutkuje umorzeniem postępowania w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano J. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. 2. Umorzono postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 29 września 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie skargi J. S. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zaległej renty postanawia: 1. przyznać J. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, w celu wniesienia skargi od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie zaległej renty. Powyższy wniosek uzupełnił składając formularz PPF. We wniosku podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną, jest osobą schorowaną, a na dochód rodziny składają się świadczenia rentowe jego - w wysokości 850 zł oraz jego żony - w kwocie 900 zł. Nadto oświadczył, że wraz z żoną nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Wskazał, że do stałych kosztów utrzymania należą opłaty za energię elektryczną w wysokości 150 zł, opał - 200 zł, gaz - 50 zł miesięcznie. Podniósł, że z uwagi na stan zdrowia na lekarstwa wydaje 300 zł miesięcznie, natomiast pozostałe środki są wydatkowane na codzienne utrzymanie- jedzenie, środki czystości, ubrania. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący, stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżący przedmiotowy wniosek złożył w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, dlatego zgodnie z art. 249a powołanej ustawy, jeżeli (...) rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Skoro zatem skarżący w tej sprawie jest zwolniony z ustawy z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, to postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, należało umorzyć. Natomiast zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron, korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie zaś do art. 245 § 1 i § 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie pełnomocnika - radcy prawnego lub adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika ze złożonego wniosku, skarżący jest osobą schorowaną i na leki wydaje około 300 zł miesięcznie, a na dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego składają się świadczenia rentowe wnioskodawcy i jego żony, w łącznej wysokości 1.750 zł. Nadto małżonkowie nie posiadają majątku ani oszczędności. W konsekwencji oznacza to, że strona wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262, art. 249a w związku z art. 239 § 1 pkt 1 lit. e i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło