II SO/Wa 403/05

PostanowienieWSA w Warszawie2005-07-20

Skład orzekający: Referendarz sądowy - Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie dotyczącej decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku jest zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i czy przysługuje jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie dotyczącej decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku jest zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 e) PPSA. Ponadto, E. K. wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
E. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2005 r. w przedmiocie odmowy świadczenia w drodze wyjątku. Skarżąca podała, że uzyskuje niski dochód, a we wspólnym gospodarstwie domowym z nią mieszka pięć osób, w tym córka z własnym, niskim dochodem. E. K. oświadczyła również, że nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych, ustanowić dla E. K. adwokata z urzędu, zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. o wyznaczenie adwokata dla E. K. oraz odmówić ustanowienia dla E. K. radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Referendarz sądowy - Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2005 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy świadczenia w drodze wyjątku postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych, 2. ustanowić dla E. K. adwokata z urzędu, 3. zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. o wyznaczenie adwokata dla E. K. zam. [...] 4. odmówić ustanowienia dla E. K. radcy prawnego Stosownie do art. 239 pkt 1 e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi E. K. jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. W sprawie tej skarżąca z mocy ustawy zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie w przedmiotowym zakresie jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu i Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku art. 239 pkt 1 e) ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 postanowienia. Odnośnie wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 262 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 cyt. ustawy). Skarżąca podała we wniosku o przyznanie prawa pomocy, że uzyskuje łączny dochód w wysokości ok. 600 zł, natomiast pozostająca z wnioskodawczynią we wspólnym gospodarstwie domowym córka uzyskuje dochód w wysokości 213 zł miesięcznie. Z oświadczenia wynika ponadto, ze E. K. nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Oprócz córki, we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostają cztery osoby. Sąd uznał, że E. K. wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny i dlatego uznał, że przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jest uzasadnione. W świetle powyższego Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 ustawy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 2 i pkt 3 postanowienia. Ustanowienie adwokata dla E. K. na zasadzie prawa pomocy czyni niezasadnym przyznawanie wnioskodawczyni radcy prawnego. Dlatego Sąd orzekł, jak w pkt 4 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło