II SO/Wa 43/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Mateusz Rogala po rozpoznaniu w dniu 2 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G.B. o wymierzenie Ministrowi Zdrowia grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia 1. wymierzyć Ministrowi Zdrowia grzywnę w wysokości 300 (słownie: trzysta) złotych, 2. zasądzić od Ministra Zdrowia na rzecz G. B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2025 r. G. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Ministrowi Zdrowia za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W uzasadnieniu wniosku podał, że w dniu 12 maja 2025 r. skierował do tut. Sądu za pośrednictwem organu skargę na bezczynność w przedmiocie wniosku z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Do dnia złożenia wniosku skarga ta nie została jednak przekazana do Sądu. W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego oddalenie, podnosząc, że w dniu 10 lipca 2025 r. przekazał do Sądu skargę G. B. z dnia 12 maja 2025 r. Organ wyjaśnił, że przyczyną niedochowania terminu była konieczność udzielania odpowiedzi na liczne wnioski i skargi składane przez wnioskodawcę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Z kolei w myśl art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., powoływanej dalej jako u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Jak stanowi zaś art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 p.p.s.a. "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Ponadto w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSAiWSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W ocenie Sądu, wniosek G. B. o wymierzenie grzywny Ministrowi Zdrowia za nieprzekazanie skargi wniesionej w dniu 12 maja 2025 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie. Nie budzi wątpliwości, że skarga wpłynęła do organu za pośrednictwem ePUAP w dniu 12 maja 2025 r. Termin do wykonania obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej upływał zatem w dniu 19 maja 2025 r. (poniedziałek). Tymczasem organ przesłał skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w dniu 10 lipca 2025 r. (k. 3 akt sądowych sprawy sygn. II SAB/Wa 616/25). Opóźnienie wyniosło zatem niespełna 2 miesiące. Ponadto należy zauważyć, że powoływane przez organ okoliczności związane z wielością spraw prowadzonych z wniosków skarżącego o udostępnienie informacji publicznej nie zwalniały organu z obowiązku przesłania Sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w terminie wskazanym w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Podnieść bowiem należy, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi w terminie ogranicza stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Wobec powyższego Sąd uznał za zasadne wymierzenie organowi grzywny w wysokości 300 zł. Wymierzając grzywnę w tej wysokości, Sąd wziął przede wszystkim pod uwagę skalę opóźnienia (niespełna 2 miesiące) w przekazaniu skargi wraz odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, a także powoływane przez organ okoliczności związane z koniecznością rozpatrywania licznych spraw inicjowanych przez skarżącego, które – zdaniem Sądu – świadczą o braku rażącego i celowego zlekceważenia przez organ obowiązków wynikających z przytoczonych wyżej przepisów. Grzywna w tym przypadku charakter restrykcyjny, a także prewencyjny. Nie jest bowiem pożądane, aby zaniedbania, których dopuścił się organ, występowały w przyszłości. Wskazać należy, że wysokość przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim wynosi 8181,72 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2025 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2024 r. M.P. z 2025 r., poz. 125), co oznacza, że maksymalna wysokość grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., wynosi 81817,20 zł. Sąd wymierzył zatem grzywnę w dolnych granicach przewidzianych przez ustawodawcę. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji, które stanowił wpis od wniosku w wysokości 100 zł, postanowiono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.