II SO/Wa 56/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. B. o wymierzenie grzywny Polskiemu Związkowi [...] za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia [...] września 2025 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w przedmiocie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. wymierzyć Polskiemu Związkowi [...] grzywnę w wysokości 500 (słownie: pięćset) złotych; 2. zasądzić od Polskiego Związku [...] na rzecz G. B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. G. B. (dalej: "wnioskodawca") pismem z dnia 6 października 2025 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie grzywny Polskiemu Związkowi [...] (dalej: "organ", "Związek") za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia [...] września 2025 r. na bezczynność Związku w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz odpowiedzią na skargę i kompletnymi aktami sprawy. W treści wniosku wskazał, że nieprzekazanie jego skargi nie jest incydentalne, ale stanowi utrwaloną praktykę Polskiego Związku [...]. Podniósł, że organ świadomie nie wykonuje obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a., a jego zachowanie ma charakter "systematyczny i powtarzalny". W związku z tym wniósł o podjęcie przez Sąd "czynności służbowych w związku z powtarzającym się naruszeniem obowiązku". Wnioskodawca wskazał, że brak reakcji organu dotyczył wszystkich złożonych przez niego skarg na bezczynność w zakresie wniosków o dostęp do informacji publicznej. Organ, w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] listopada 2025 r., wskazał, że w dniu [...] lutego 2025 r. nie wpłynął do Związku wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Natomiast po otrzymaniu korespondencji z dnia [...] września 2025 r., udzielił odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia [...] września 2025 r., uznając go za nowe zapytanie. Stwierdził też, że wnioskodawca składa wnioski o udostępnienie informacji publicznej nie z troski o dobro publiczne, lecz w celu wywołania dolegliwości w pracy Związku. Wnioskodawca w odpowiedzi na powyższe pismo, w piśmie z dnia [...] grudnia 2025 r. wskazał, że organ sam przyznał, iż nie przekazał jego skargi z dnia [...] września 2025 r., uznając ją za "nowe zapytanie". Podniósł również, że merytoryczne zarzuty organu, dotyczące wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, są poza zakresem niniejszej sprawy, która dotyczy nieprzekazania przez Związek do Sądu jego skargi z dnia [...] września 2025 r. na bezczynność organu. W związku z powyższym wniósł o wymierzenie grzywny organowi w maksymalnej wysokości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Z kolei w myśl art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej: "u.d.i.p."), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Jak stanowi zaś art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, 2006 r., Nr 6, poz. 156). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 p.p.s.a., "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Ponadto, w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 (ONSAiWSA 2010/1/2) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 lutego 2024 r. (M. P. z 2025 r. poz. 148), przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2024 r. wyniosło 7.140,52 zł, zatem górna granica grzywny, wymierzanej na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., wynosi 71.405,20 zł. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. Powinien przy tym przekazać dokładnie te dokumenty, które wymieniono zarówno w treści art. 54 § 2 p.p.s.a., jak i w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Jak wskazano wyżej, w przypadku spraw dotyczących informacji publicznej podmiot, do którego wpłynęła skarga skierowana do Sądu administracyjnego, obowiązany jest przekazać ją wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania. Natomiast w niniejszej sprawie organ do chwili rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny nie przesłał do Sądu skargi G. B. z dnia [...] września 2025 r. w przedmiocie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zatem w ocenie Sądu, przedmiotowy wniosek o wymierzenie Związkowi grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt sprawy, organ wskazał, że nie otrzymał wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, a skargę z dnia [...] września 2025 r., która wpłynęła do organu w dniu [...] września 2025 r., uznał za "nowe zapytanie" i pismem z dnia [...] września 2025 r. udzielił odpowiedzi na wniosek. Zgodnie natomiast ze wskazanymi wyżej przepisami, skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu [...] września 2025 r., tj. z upływem 15 - dniowego terminu od dnia wpływu skargi do organu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 u.d.i.p., który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. Termin ten nie został zachowany, bowiem przedmiotowa skarga nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do daty rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny. Oznacza to, że w sprawie wystąpiły przesłanki formalne (nieprzekazanie skargi wraz z aktami administracyjnymi, złożenie wniosku o wymierzenie grzywny) i okoliczności uzasadniające wymierzenie organowi grzywny. Sąd stwierdził zatem, że wniosek o wymierzenie grzywny jest uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. W ocenie Sądu, wysokość grzywny jest adekwatna do stopnia uchybienia obowiązkowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. i pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Wymierzając grzywnę Sąd wziął pod uwagę komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 16 lutego 2024 r., charakter sprawy, fakt, że skarga oraz wymagane dokumenty nie zostały do Sądu przekazane, okres uchybienia terminowi, a także charakter prawny podmiotu, do którego złożono wniosek o udostępnienie informacji publicznej, niebędącego organem władzy publicznej. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że taka wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, przy uwzględnieniu okoliczności, w jakich nastąpiło uchybienie obowiązkom zapisanym w art. 54 § 2 p.p.s.a., w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w punkcie 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących kwotę wpisu sądowego od wniosku, orzeczono w punkcie 2 sentencji, na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a.