II SO/Wa 69/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2014 r. sygn. akt II SO/Wa 34/14 postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 28 sierpnia 2014 r. K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem z 29 lipca 2014 r., sygn. akt II SO/Wa 34/14. Powyższym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Komendantowi Głównemu Policji grzywnę w wysokości 500 zł za nieprzekazanie w ustawowym terminie akt administracyjnych w sprawie ze skargi K. J. na decyzję Komendanta Głównego Policji z [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Skarżący jako podstawę prawną swojego żądania podał art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") wskazując, że 27 sierpnia 2014r. uzyskał dostęp do akt administracyjnych, które zostały zwrócone do Komendy Powiatowej Policji w [...]. Z akt tych wynikało, że zostały one wysłane dopiero po wezwaniach Sądu. W ocenie skarżącego daje to podstawę do wnioskowania, że grzywna powinna być wymierzona w znacznie wyższym wymiarze finansowym. Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z 23 października 2014 r. skarżący został wezwany do wskazania, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, ustawowej podstawy wznowienia postępowania oraz jej uzasadnienia, a także wskazania okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w piśmie z 30 października 2014r. oświadczył, że ustawową podstawę do wniesienia przedmiotowej skargi stanowi art. 273 § 2 P.p.s.a. wobec wykrycia – otrzymania z Komendy Powiatowej Policji w [...] dokumentów świadczących, że pomimo wezwania Sądu do przedłożenia kompletnych akt administracyjnych skarżony organ nie przekazał kompletnych akt administracyjnych. W ocenie skarżącego powyższe uniemożliwiło skuteczne i właściwe rozpoznanie sprawy w postępowaniu w zakresie merytorycznym. Odnosząc się do terminu wniesienia skargi skarżący wyjaśnił, że o okolicznościach powyższych dowiedział się 26 sierpnia 2014 r., a skargę nadał w urzędzie pocztowym 28 sierpnia 2014 r., co zdaniem skarżącego oznacza, że termin do wniesienia skargi został zachowany. W kolejnym piśmie z 16 grudnia 2014 r. skarżący wskazał, że wniesienie niniejszej skargi jest zasadne, a przy ponownym rozpoznaniu sprawy orzeczenie w przedmiocie wymierzonej grzywny powinno zostać zmienione, z określeniem jej wysokości zbliżonej do maksymalnej prawem przewidzianej. Stwierdził, że okoliczność, iż skarżony organ był trzykrotnie wzywany do przedłożenia kompletnych akt administracyjnych i ostatecznie przekazał "szczątkowe dokumenty, pozostałe zwracając do Komendy Wojewódzkiej w [...]" świadczy o celowym zatajaniu istotnych dla postępowania dokumentów dowodowych, w tym również w celu uniemożliwienia przeprowadzenia sądowi skutecznej kontroli sprawy i jej rozstrzygnięcia zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 279 P.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. Stosownie zaś do treści art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Zgodnie z przepisami art. 271 – 274 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania (art. 271). Stosownie do treści art. 272 § 1 P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Można także żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Wskazać również należy, że zgodnie z treścią art. 273 P.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Ponadto można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273). Termin na wniesienie skargi został wskazany w art. 277 P.p.s.a., zgodnie z którym skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. W ocenie Sądu o ile przedmiotowa skarga o wznowienie została wniesiona z zachowaniem tego terminu, to jednak podlega odrzuceniu z tego powodu, że w istocie nie została oparta o żadną ze wskazanych wyżej przesłanek wznowieniowych. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że brak ustawowych podstaw wznowienia nie wynika wyłącznie z braku przytoczenia określonego przepisu, ale również z braku okoliczności pozwalających na ustalenie, że w konkretnej sprawie określona podstawa wznowienia postępowania istnieje. Jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa wznowienia postępowania nie zachodzi, taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2010, str. 633). W przedmiotowej skardze o wznowienie postępowania, jak też w pismach uzupełniających tę skargę skarżący w istocie nie powołał podstawy wznowienia z art. 273 § 2 P.p.s.a., wskazując jedynie okoliczności, które w ocenie Sądu nie stanowią przesłanek wznowienia określonych w tym przepisie. Zauważyć bowiem należy, że w postępowaniu o wymierzenie grzywny Sąd bada jedynie czy organ wypełnił obowiązki wynikające z art. 54 § 2 P.p.s.a. tj. czy w terminie przewidzianym w tym przepisie przekazał do Sądu skargę i odpowiedź na skargę wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Zgodnie z art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania przez organ się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Grzywna ta ma charakter mieszany: dyscyplinująco-represyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a. Wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W postępowaniu w sprawie wymierzenia grzywny Sąd nie bada jednak kompletności akt administracyjnych nadesłanych przez organ do Sądu. Taka kontrola ma miejsce w postępowaniu dotyczącym skargi odnoszącej się do merytorycznego rozstrzygnięcia organu. Powyższe oznacza, że art. 273 § 2 P.p.s.a. nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem o wymierzeniu grzywny organowi za nieprzekazanie akt. W związku z powyższym należy stwierdzić, że skarżący nie oparł skargi o wznowienie postępowania na ustawowej przesłance, gdyż podstawą skargi o wznowienie postępowania sądowego uczynił okoliczność nie przesłania przez organ kompletnych akt administracyjnych. Jednocześnie należy podkreślić, że Sąd nie może doszukiwać się samodzielnie przesłanek wznowienia, abstrahując od sformułowań zawartych w skardze wniesionej przez stronę. Zasada niezwiązania sądu granicami środka zaskarżenia w kształcie, w jakim obowiązuje ona w postępowaniu zwykłym toczącym się przed sądem pierwszej instancji, nie znajduje w takim przypadku zastosowania (por. wyroku NSA z 13 marca 2008 r., sygn. akt II FSK 11/07). Skoro więc wniesiona skarga nie zawiera wszystkich elementów o jakich mowa w art. 279 P.p.s.a., to na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.