II SO/Wa 7/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-02
Skład orzekający: Maciej Majewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest bezrobotna, pozostaje na utrzymaniu emerytowanego ojca i otrzymuje jedynie świadczenia z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest od wielu lat bezrobotna bez prawa do zasiłku, pozostaje na utrzymaniu emerytowanego ojca, otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej i nie posiada oszczędności, spełnia przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, zgodnie z którą nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
R. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca jest bezrobotny, pozostaje na utrzymaniu 88-letniego ojca emeryta, otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej i świadczenie pielęgnacyjne. Posiada mieszkanie spółdzielcze, nie ma majątku ani oszczędności. Wnioskodawca argumentował, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i ojca. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Przyznano R. J. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z wniosku R. J. o wymierzenie Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym dla [...] w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 29 lutego 2016 r., wraz z aktami administracyjnymi o odpowiedzi na skargę postanawia : przyznać R. J. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Sygn, akt II SO/Wa 7/17
U Z A S A D N I E N I E
R. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem emerytem, który ma 88 lat. Wnioskodawca jest od wielu lat osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu ojca emeryta, który uzyskuje świadczenie emerytalne w wysokości 2.100 zł. Wnioskodawca otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej oraz świadczenie pielęgnacyjne w wysokości 481 zł. i 153 zł. Ujawnił, że wraz z ojcem posiada mieszkanie spółdzielcze o powierzchni 49 m2, a ponadto nie ma majątku ani oszczędności. Podniósł, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Do wniosku dołączył kserokopie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu za 2015 r. – PIT-36, kserokopie zaświadczenia o stanie zdrowia, kserokopie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], kserokopie decyzji przyznających zasiłki z pomocy społecznej.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny.
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady.
W ocenie referendarza sądowego w przedstawionej przez skarżącego sytuacji stwierdzić należy, iż spełnia on przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Skoro wnioskodawca od wielu lat jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku – pozostaje na utrzymaniu ojca emeryta, samemu otrzymując jedynie świadczenia z pomocy społecznej, nie wykazał oszczędności, stwierdzić należy, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i ojca.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło