III SA 1687/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Jan Rudowski, asesor WSA Sylwester Golec, asesor WSA Jolanta Sokołowska ( spr. ), Protokolant Teresa Iwaćkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi N. S. na postanowienie Izby Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w R. z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w sprawie wygaśnięcia decyzji dotyczącej ustalenia wysokości karty podatkowej. oddala skargę # SWYROK Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...] Izba Skarbowa w W. stwierdziła, że odwołanie złożone przez pełnomocnika N. S. od decyzji [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2003r. Nr [...], orzekającej o wygaśnięciu decyzji własnej z dnia [...] marca 2002r. Nr [...] w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok 2002, zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania i pozostawiła je bez rozpatrzenia. Z motywów postanowienia wynika, iż decyzja [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] została doręczona N. S. w dniu [...] marca 2003r., a odwołanie od niej zostało złożone w urzędzie pocztowym w dniu [...] kwietnia 2003r.. Izba Skarbowa powołując się na postanowienia art. 223 § 2 pkt 1 i art. 228 Ordynacji podatkowej pozostawiła odwołanie od tej decyzji bez rozpoznania ze względu na wniesienie go z uchybieniem terminu. W skardze pełnomocnik N. S. zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania podatkowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, a polegające na zastosowaniu art. 228 Ordynacji podatkowej pomimo braku ku temu podstaw. Uznał je za niesłuszne, gdyż w dniu, w którym upłynął termin do wniesienia odwołania, strona nie ustanowiła pełnomocnika. Nastąpiło to dopiero w dniu [...] kwietnia 2003r.. Skarżący był przekonany, że ustanowienie pełnomocnika spowoduje konieczność ponownego doręczenia mu decyzji i bieg terminów będzie liczony dopiero od tego momentu. Powołał się na zasady "szeroko pojętej sprawiedliwości", które nakazywały uwzględnienie odwołania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Ponadto wyraził pogląd, według którego termin do wniesienia odwołania zakreślony został dla dokonania czynności bez względu na to, czy czynność ta będzie dokonana przez stronę, czy jej pełnomocnika. Ustanowienie pełnomocnika już po upływie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność podjętych przez niego czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie bezspornym pozostaje, iż odwołanie od decyzji [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu, określonego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, iż odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Ww. decyzja Urzędu Skarbowego została doręczona N. S. w dniu 28 marca 2003r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia jej odbioru, a odwołanie zostało złożone w urzędzie pocztowym w dniu 23 kwietnia 2003r. (data stempla na kopercie). Do rozważenia pozostaje natomiast, ze względu na zarzuty skargi, czy pomimo wniesienia odwołania po terminie Izba Skarbowa prawidłowo postąpiła pozostawiając je bez rozpatrzenia. Punktem wyjścia do tych rozważań jest art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Przepis ten, w sposób nie budzący wątpliwości, zakreśla granice działania organu odwoławczego w przypadku przekroczenia terminu do wniesienia odwołania i z pewnością nie można dopatrzyć się w nim uprawnienia do zdecydowania o rozpatrzeniu odwołania np. ze względu na okoliczności stanowiące przyczynę przekroczenia terminu. Postanowienia tego przepisu nakładają wręcz na organ odwoławczy obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi. Rygoryzm normy przywołanego art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej łagodzi przepis art. 162 tej ustawy, który daje możliwość przywrócenia terminu, jednakże pod warunkiem spełnienia przesłanek nim ustanowionych. Skarżący nie skorzystał z dobrodziejstwa działania tego przepisu. Skoro termin do wniesienia odwołania został przekroczony i nie uległ on przywróceniu, Izba Skarbowa nie mogła rozpatrzyć odwołania merytorycznie. Wprawdzie pozostawiła ona odwołanie bez rozpatrzenia po uprzednim stwierdzeniu, iż zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, czyli nie dostosowała rozstrzygnięcia do brzmienia art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jednakże błąd ten nie stanowi naruszenia przepisów postępowania w sposób na tyle istotny, by miał wpływ na wynik sprawy, a zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) tylko wówczas decyzja podlega uchyleniu przez sąd. Jak już bowiem wykazano, odwołanie nie mogło być rozpatrzone merytorycznie, więc w tej sytuacji formuła zawarta w rozstrzygnięciu postanowienia w żaden sposób nie rzutuje na prawa strony. W świetle przytoczonych przepisów argumenty skargi należy uznać za bezzasadne. Skarżący prawidłowo został pouczony o terminie wniesienia odwołania od decyzji. Niedostosowanie się do reguł postępowania podatkowego wyznaczonych przepisami Ordynacji podatkowej pociąga za sobą konsekwencje określone w tej ustawie. Nie znajdujące uzasadnienia prawnego przekonanie skarżącego o obowiązku organów podatkowych ponownego doręczenia decyzji pełnomocnikowi ustanowionemu po upływie terminu do wniesienia odwołania pozostaje bez znaczenia, zważywszy na regulacje zawarte w przypisach Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 145 § 1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się stronie, pełnomocnikowi zaś wówczas, gdy został on ustanowiony przez stronę (art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej). Jednak oczywistym warunkiem doręczenia pisma pełnomocnikowi jest jego ustanowienie i poinformowanie o tym fakcie właściwych organów, zanim dokonają one konkretnej czynności, np. wysyłki decyzji. W niniejszej sprawie N. S. występował w sprawie osobiście, dlatego decyzja Urzędu Skarbowego prawidłowo i skutecznie została doręczona jemu. Nie można zgodzić się też ze stanowiskiem pełnomocnika, iż w imię zasad sprawiedliwości społecznej odwołanie powinno być uwzględnione. Po pierwsze, o uwzględnieniu bądź nieuwzględnieniu odwołania można mówić tylko wówczas, gdy było ono poddane merytorycznemu rozpatrzeniu, a do takiej sytuacji w niniejszej sprawie nie doszło ze względów formalnych. Po drugie organy podatkowe są zobowiązane do stosowania obowiązujących przepisów prawa podatkowego, a te z woli ustawodawcy, nie zezwalają na rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie. Wszyscy uczestnicy postępowania podatkowego są traktowani w takich sytuacjach identycznie, trudno więc mówić o niesprawiedliwym potraktowaniu skarżącego. Zarzut braku podstawy do zastosowania art. 228 Ordynacji podatkowej nie został poparty żadną argumentacją, dlatego trudno się do niego odnieść, szczególnie, że w rozpatrywanej sprawie był jedynym przepisem, który mógł i powinien być zastosowany. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), postanowiono jak w sentencji.