III SA 1785/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Antoni Hanusz (spr.), Sędziowie NSA (del.) Krystyna Chustecka, asesor sądowy WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Grażyna Cikowska, po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2004 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia należności pieniężnych 1/ uchyla zaskarżoną decyzję 2/ zasądza od Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].06.2002r. Nr [...] po rozpoznaniu odwołania A. T. od decyzji [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...].02.2002r., Nr [...] w sprawie zabezpieczenia przez ustanowienie hipoteki przymusowej, Izba Skarbowa w W. umorzyła postępowanie odwoławcze jako bezprzedmiotowe. Jak wynika z motywów powyższej decyzji w toku przeprowadzonego postępowania podatkowego, organ I instancji, z uwagi na znaczną kwotę uszczuplenia, wydał decyzję o zabezpieczeniu na majątku podatnika zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku od towarów i usług w formie hipoteki przymusowej. W odwołaniu wniesionym od decyzji organu I instancji strona zarzuciła jej ograniczenie możliwości wykonywania działalności gospodarczej poprzez uniemożliwienie np. pobrania kredytu. Odwołujący się zwraca uwagę, iż systematycznie dokonuje wpłat na poczet zadłużenia oraz obecnych zobowiązań. Natomiast w piśmie z dnia 28.03.2002r. zarzucił niezgodne ze stanem faktycznym ustalenie przypisu w podatku od towarów i usług. Z uwagi na to, że odwołujący się otrzymał jednocześnie decyzję o zabezpieczeniu oraz zawiadomienie sądowe o wpisie hipoteki przymusowej, pozbawiono go ochrony swoich interesów. 2. Izba Skarbowa w W. nie znalazła podstaw do uwzględnienia odwołania i wskazała, iż z uwagi na doręczenie przez [...] Urząd Skarbowy w R. decyzji w dniu [...].05.2002r. Nr [...] określającej A. T. za okres od stycznia do grudnia 2000r. oraz od marca do listopada 2001r. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, zaległość podatkową w tym podatku oraz odsetki za zwłokę, spowodowało wygaśnięcie decyzji w przedmiocie zabezpieczenia przez ustanowienie hipoteki przymusowej. Wobec powyższego Izba Skarbowa w W. umorzyła postępowanie odwoławcze. 3. Na powyższą decyzję A. T. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc w niej o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuca jej, iż zabezpieczenia hipotecznego dokonano przed doręczeniem mu decyzji o zabezpieczeniu. Zdaniem skarżącego powinno być odwrotnie. Mógłby on wówczas od decyzji tej złożyć odwołanie. Dopiero w razie jego nieuwzględnienia możnaby dokonać zabezpieczenia. 4. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie, bowiem jej zarzuty uznała za bezzasadne i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji z przytoczoną tam argumentacją. 5. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Skarga zasługuje więc na uwzględnienie. Celem instytucji zabezpieczenia ustanowionego przepisem art. 33 Ordynacji podatkowej jest ochrona interesów Skarbu Państwa, a w szczególności zapewnienie warunków koniecznych do skutecznego prowadzenia przewidywanego postępowania egzekucyjnego. Natomiast postępowanie w sprawie zabezpieczenia jest odrębnym postępowaniem w stosunku do postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości. Wobec tego postępowanie w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego na majątku podatnika musi być objęte, jak każde postępowanie, kontrolą instancyjną. Umorzenie przez Izbę Skarbową postępowania odwoławczego w tej sprawie, z powodu jej bezprzedmiotowości, pozbawia stronę kontroli decyzji zabezpieczającej przez organ II instancji. Organ odwoławczy obowiązany jest tymczasem do zbadania zaskarżonej decyzji według stanu sprawy jaki istniał w chwili wydania decyzji zabezpieczającej objętej następnie odwołaniem. Wygaśnięcie decyzji zabezpieczającej w trybie art. 33 ust. 4 Ordynacji podatkowej nie może więc prowadzić do orzeczenia o bezprzedmiotowości odwołania. Kontrola instancyjna decyzji o zabezpieczeniu będzie polegała przede wszystkim na zbadaniu czy istniały przesłanki do wydania takiej decyzji co może mieć znaczenie dla egzekwowania należności podatkowych. Umarzając postępowanie w przedmiotowej sprawie uchybiono przepisowi art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Powyższe okoliczności w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczą o naruszeniu przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, jak przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało zaskarżoną decyzję uchylić i orzec o kosztach na podstawie art. 200 powołanej ustawy.