III SA 1918/03

WyrokWSA w Warszawie2004-10-15

Skład orzekający: Bogdan Lubiński, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo skarżącego, w którym domaga się zmiany decyzji i zwrotu podatku, może być potraktowane jako odwołanie od decyzji, jeśli zostało złożone po terminie?
Ratio decidendi
Organ podatkowy, który otrzymał pismo skarżącego domagające się zmiany decyzji i zwrotu podatku, powinien wezwać stronę do sprecyzowania, czy pismo to stanowi odwołanie, czy też ma na celu zmianę decyzji w innym trybie. Dopiero po uzyskaniu wypowiedzi strony, a w przypadku braku przesłanek do pozostawienia podania bez rozpatrzenia, organ może wydać rozstrzygnięcie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania i prawa materialnego, ponieważ Izba Skarbowa arbitralnie uznała pismo za odwołanie, nie wzywając strony do jego sprecyzowania.
Stan faktyczny
Izba Skarbowa w W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003 r. pozostawiła bez rozpatrzenia odwołanie Z. J. od decyzji Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].01.2002 r. w sprawie podatku od spadków i darowizn, uznając, że odwołanie zostało wniesione po upływie czternastodniowego terminu. Skarżący wniósł skargę, podnosząc, że nie wiedział o niesłusznie pobranym podatku i dowiedział się o tym przypadkiem rok po decyzji Urzędu Skarbowego. W złożonym piśmie domagał się zmiany decyzji i zwrotu podatku.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Izby Skarbowej w W.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Bogdan Lubiński ( spr.), Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Anna Zientara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2004 r. sprawy ze skargi Z. J. na postanowienie Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania odwołania w sprawie o podatek od spadków i darowizn uchyla zaskarżone postanowienie Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...]. Izba Skarbowa w W. postanowiła pozostawić bez rozpatrzenia odwołanie Z. J. od decyzji Urzędu Skarbowego W. nr [...] z dnia [...].01.2002 r. i nr [...] z dnia [...].01.2002 w sprawie wymiarów podatku od spadków i darowizn w kwotach 2 420 zł i 5.606,60 zł W jego uzasadnieniu stwierdziła, że ww. decyzje zostały osobiście odebrane przez strony w dniu [...].01.2002 r. Ostatnim zatem dniem do wniesienia odwołania był dzień [...].02.2002 r. Tymczasem odwołanie od decyzji, zostało wniesione [...].05.2003 r. (pieczęć kancelarii Urzędu Skarbowego z datą wpływu), a zatem po upływie czternastodniowego terminu wskazanego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W treści decyzji organu podatkowego I instancji strona została poinformowana o przysługującym jej prawie do wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Strona nie dotrzymała tego terminu, w związku z czym decyzja Urzędu Skarbowego stała się ostateczna. W złożonej skardze na wymienione postanowienie skarżący stwierdził, że w dniu [...] maja 2003r. złożył w Urzędzie Skarbowym pismo w sprawie niesłusznie pobranego podatku z tytułu zamiany mieszkań lokatorskich spółdzielczych. Natomiast w odpowiedzi Izba Skarbowa w dniu [...] czerwca 2003r. wydała postanowienie, w którym został poinformowany, że sprawa w ogóle nie była rozpatrywana z uwagi na fakt upłynięcia terminu, w ciągu którego należałoby się odwołać od wcześniejszej decyzji Podniósł, że wcześniej nie odwoływał się od decyzji, ponieważ nie wiedział, że Urząd Skarbowy W. pobrał podatek niesłusznie. Kierował się pełnym zaufaniem do "dobrze przeszkolonych" i "kompetentnych" pracowników tegoż Urzędu. Rok po decyzji Urzędu Skarbowego W., zupełnie przypadkiem dowiedział się, że w tej samej sprawie dwa inne Urzędy (X, Y) mają odmienne zdanie na ten temat. Na zakończenie zwrócił uwagę na sytuację materialną swoją i syna. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należało przypomnieć, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność wydanych aktów - w tym wypadku postanowień administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Oceniając zaskarżone postanowienie z tego punktu widzenia stwierdzić należy, iż zostało ono wydane z naruszeniem przepisów postępowania i prawa materialnego i to w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie mając na uwadze akta zgromadzone w sprawie, Izba Skarbowa zbyt arbitralnie uznała, że pismo z dnia [...] maja 2003r., którego brak w aktach sprawy, a kopia którego została przesłana przy skardze może stanowić odwołanie od decyzji. W piśmie tym nazwanym podaniem skarżący wskazując na fakt zamiany mieszkań spółdzielczych lokatorskich stwierdził błędne, jego zdaniem, zakwalifikowani transakcji zamiany lokali i wniósł o zmianę decyzji i zwrot niesłusznie pobranego podatku. A więc analiza treści ww. pisma w żadnym wypadku w sposób jednoznaczny nie wskazywała, że należy je potraktować jako odwołanie od decyzji. Nie sposób również pominąć faktu, iż decyzje, od których zdaniem Izby zostało wniesione odwołanie zostały wydane [...] stycznia 2002r., a więc 15 miesięcy wcześniej. Przypomnieć wypada, że stosownie do treści art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej jeżeli postępowanie zostało wszczęte na żądanie strony, to ona zakreśla przedmiot tego postępowania. Natomiast organ podatkowy jest związany zakresem tego żądania. Z kolei w myśl art. 169 § 1 tej ustawy jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy, biorąc pod uwagę treść pisma skarżącego, organ podatkowy celem jego załatwienia, miał obowiązek wezwać stronę do sprecyzowania zakresu żądania. A więc przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy wezwać stronę do wypowiedzenia się, czy pismo to stanowi odwołanie czy też ma na celu zmianę decyzji i w jakim trybie. Dopiero po uzyskaniu wypowiedzi strony - chyba, że zostanie spełniona przesłanka do pozostawienia podania bez rozpatrzenia - będzie mogło zapaść rozstrzygnięcie w sprawie. A zatem nie przesądzając o ostatecznym rozstrzygnięciu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło