III SA 2967/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Hanna Kamińska, Sędziowie WSA Dariusz Dudra (spr.), Bożena Dziełak, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2004 r. sprawy ze skargi T. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2003 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 7 października 2003 r. T. M. złożył odwołanie od decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...]. W przedmiotowym odwołaniu strona wniosła o uznanie za termin doręczenia decyzji dzień 23 września 2003 r., w którym pokwitowała osobiście odbiór kopii decyzji w siedzibie Izby Skarbowej. T. M. wyjaśnił, iż w okresie od wysłania decyzji przez organ podatkowy do czasu pokwitowania odbioru był chory i nie miał żadnej możliwości, aby odebrać decyzję. Podatnik załączył do odwołania dwa zwolnienia lekarskie i wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że decyzja Izby Skarbowej w W. z dnia [...].07.2003 r. nr [...] wysłana została pocztą na adres T. M. wraz z załączonym potwierdzeniem odbioru. Wobec niemożności doręczenia decyzji w sposób wskazany w art. 148 lub art. 149 ustawy - Ordynacja podatkowa, w dniu 28.07.2003 r. pozostawiono awizo w skrzynce na listy. Przesyłka nie została przez stronę odebrana w placówce pocztowej i w związku z tym po ustawowym terminie siedmiu dni określonym w art. 150 § 1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa została zwrócona do Izby Skarbowej. Wobec nie podjęcia w terminie przesyłki pozostawionej w urzędzie pocztowym, zgodnie z przepisem art. 150 § 2 w/w ustawy przedmiotową decyzję uznano za doręczoną w dniu 4 sierpnia 2003 r. w trybie art. 150 § 1 pkt 1 ustawy. Ponadto, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie stanowiło przeszkody do odbioru decyzji, a tym samym do wniesienia odwołania w terminie określonym w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa. W związku z tym załączone zwolnienia lekarskie, z których wynika, że T. M. mógł chodzić nie uprawdopodobniają, iż uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez winy strony i nie stanowią podstawy do uznania dnia 23 września 2003 r. jako daty doręczenia decyzji. W skardze z dnia 20 października 2003 r. skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż od 29 maja 2003 r. jest chory z rozpoznaniem choroby wieńcowej i stanu przedzawałowego serca. Skarżący podkreśla, iż zapis na zwolnieniach lekarskich "może chodzić" oznacza w jego przypadku przejazdy z domu do Oddziału Kardiologicznego na badania EKG oraz analizy krwi. Z kolei w dniu 28 lipca 2003 r. tj. w dniu "rzekomego" doręczenia decyzji przebywał na badaniach w szpitalu. Ponadto skarżący wskazał, iż mieszka w starej kamienicy, w której skrzynki pocztowe są notorycznie niszczone i otwierane przez wandali. Dlatego też, w związku z uszkodzeniem skrzynki pocztowej nie dotarło do skarżącego zawiadomienie o przesyłce z Izby Skarbowej pozostawione przez listonosza. W takiej sytuacji twierdzenie Izby Skarbowej o braku przeszkód do odbioru decyzji, skarżący uważa za chybione. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odnosząc się do zarzutów skargi, stwierdził, iż nie wnosi ona nowych okoliczności do sprawy. Odnośnie bowiem argumentu skarżącego, iż w związku z uszkodzeniem skrzynki pocztowej nie dotarło do niego zawiadomienie o odbiorze przesyłki Izby Skarbowej - należało zauważyć, że z zaświadczenia z urzędu pocztowego wynika, iż dopiero w dniu 29.09.2003 r. została zgłoszoną do naprawy skrzynka pocztowa. A zatem brak jest, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, dowodów potwierdzających, iż w czasie, gdy wysłana była przedmiotowa decyzją, skrzynka pocztowa skarżącego była uszkodzona. Ponadto organ odwoławczy stwierdza, iż w świetle obowiązujących przepisów zarzuty skarżącego w kwestionowanej sprawie są nieuzasadnione i dlatego podtrzymuje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przewidując 14-dniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji (art. 233 § 2), ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) nakłada jednocześnie na organ odwoławczy obowiązek badania, czy termin ten został dochowany oraz obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy odwołanie wniesione zostało po tym terminie (art. 228 § 1 pkt 2). Z powyższych regulacji wynika, iż warunkiem koniecznym skutecznego dokonania czynności procesowej polegającej na wniesieniu odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie temu terminowi powoduje, że odwołanie jest bezskuteczne, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu pierwszej instancji. Sąd wskazuje, iż zgodnie z treścią art. 162 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jednocześnie z wniesieniem podania należy zgodnie z treścią § 2 art. 162 powołanej ustawy dopełnić czynności, dla której był określony ten termin. Sąd zauważa, iż pozytywne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu uzależnione jest od spełnienia łącznie następujących przesłanek określonych w w/w przepisach: - wniesienia wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, - uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, - równoczesnego ze złożeniem wniosku dokonania czynności, której strona nie dokonała w terminie. Sąd wskazuje, iż jedną z wyżej wymienionych przesłanek, określoną w art. 162 § 1 cyt. ustawy, jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu. Z kolei o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia (por. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, E. Iserzon, J. Starościak, Warszawa 1970 r., str. 136). Za takie powody uznaje się np. nagłą chorobę, awarię komunikacyjną, pożar, powódź. Zdaniem składu orzekającego, brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dlatego też, w odróżnieniu od nagłej choroby, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej (sporządzenia odwołania) i nadania tego pisma za pośrednictwem poczty - osobiście lub przez domownika (por. wyrok NSA z dnia 19.09.2000 r. sygn. akt I SA 1072/00, wyrok NSA z 01.03.1999 r. sygn. akt II SA 45/99, wyrok NSA z 30.12.1999 r. sygn. akt III SA 1259/98). Dlatego też, okoliczności na które powołuje się skarżący, czyli choroba wieńcowa i stan przedzawałowy serca nie uprawdopodabniają, zdaniem Sądu, braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Ponadto nadmienić należy, iż wniosek o przywrócenie terminu złożony został w dniu 7 października 2003 r., a zwolnienie lekarskie, na które powołuje się skarżący skończyło się w dniu [...] września 2003 r. W tej sytuacji nie spełniona została również przesłanka z art. 162 § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa, tzn. wniosek o przywrócenie terminu nie został złożony w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącego, zgodnie z którym, z uwagi na uszkodzenie skrzynki pocztowej nie dotarło do niego zawiadomienie o przesyłce, wskazać należy, iż skarżący złożył zawiadomienie o uszkodzeniu skrzynki pocztowej dopiero dnia 29 września 2003 r., czyli po kilku dniach od zapoznania się z treścią decyzji w siedzibie Izby Skarbowej. Dlatego też, za zasadne należy uznać stanowisko organu odwoławczego przedstawione w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którym, brak jest dowodów potwierdzających, iż w czasie, gdy wysłana była przedmiotowa decyzja tj. w lipcu 2003 r., skrzynka pocztowa skarżącego była uszkodzona. Zarzut skarżącego jest tym bardziej nieprzekonywujący, gdyż okoliczność ta została powołana dopiero na etapie skargi. Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie, organ podatkowy dokonał poprawnej oceny stanu faktycznego stwierdzając, że skarżący nie wykazał, aby zły stan zdrowia, na który powołał się we wniosku, wykluczał możliwość wniesienia odwołania w ustawowym terminie. Ponadto, należy podkreślić, iż to od strony postępowania należy oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należało ocenić przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Reasumując stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, wobec powyższego nie było podstaw do jego uchylenia. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.