III SA 3057/03
WyrokWSA w Warszawie2004-11-04
Skład orzekający: Dariusz Dudra, Bożena Dziełak, Bogdan Lubiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, jeśli organ pierwszej instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego, a w aktach sprawy brakowało kluczowych dokumentów prawa miejscowego?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze miało prawo uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ organ pierwszej instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego, a w aktach sprawy brakowało kluczowych dokumentów prawa miejscowego, co uniemożliwiało prawidłowe ustalenie wysokości opłaty targowej i nadpłaty. Działanie to było uzasadnione koniecznością przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, zgodnie z art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Skarżący M. P. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Prezydenta W. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za okres od sierpnia 1999 r. do października 2002 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym błędne zastosowanie art. 233 § 2 i art. 70, a także nieustosunkowanie się do jego zarzutów i dowolną ocenę materiału dowodowego. SKO podtrzymało swoje stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Dudra, Sędziowie sędzia WSA Bożena Dziełak, sędzia NSA Bogdan Lubiński ( spr. ), Protokolant Teresa Iwaćkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2004 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] września 2003r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpoznaniu odwołania Pana M. P. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za okres od 26 sierpnia 1999 r. do dnia 31 października 2002 r. z tytułu dokonywanie sprzedaży na targowisku "[...]", uchyliło ww. decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że z przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. nr 9, poz. 31 z p. zm.) wynika jednoznacznie, że opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach. Targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, w szczególności z ręki, koszów, stoisk, wozów konnych, przyczep, pojazdów samochodowych, a także sprzedaż zwierząt, środków transportowych i części do środków transportowych. Opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko. Opłatę targową należy uiszczać niezależnie od faktu, czy sprzedający są związani osobnymi umowami najmu lub dzierżawy stoisk z właścicielem lub użytkownikami nieruchomości.
W ocenie SKO analiza zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie prowadziła do wniosku, iż zasadne jest wydanie decyzji kasacyjnej. Opłata targowa stanowi dochód gminy i obowiązujące w tym przedmiocie przepisy prawa nie zwalniają od wnoszenia opłaty targowej. Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że uchwała Rady Gminy W. z dnia [...] stycznia 1997 r. Nr [...] ze zm. w sprawie ustalenia dziennych stawek opłaty targowej, terminów płatności oraz sposobu jej poboru, jak również Zarządzenia Nr [...] Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 1999 r. w sprawie opublikowania tekstu jednolitego uchwały nr [...] ze zm. stanowiły podstawę do odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej wnioskodawcy w niniejszej sprawie. W aktach sprawy brak jest wskazanych powyżej dokumentów, co nie pozwala na odniesienie się do zarzutów podniesionych w złożonym w sprawie odwołaniu. Organ pierwszej instancji powołując się na uchwałę Nr [...] nie podał w jakiej wysokości została ustalona opłata targowa dzienna w rozbiciu na poszczególne okresy, a co pozwoli na prawidłowe naliczenie nadpłaty. Wymóg konieczności dokonania tych ustaleń w sprawie skutkuje uchyleniem
decyzji w rozpoznawanej sprawie i przekazaniem jej do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. SKO dodało, że nadesłana
w sprawie dokumentacja jest niekompletna i nieprawidłowa.
W złożonej skardze na wymienioną decyzję skarżący wnosząc o jej uchylenie zarzucił naruszenie:
1) art. 120, 121 § 1, 122, 123 § 1, 125 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa,
2) naruszenie treści przepisu art. 233 § 2 w związku z treścią przepisu art. 120 Ordynacji podatkowej, co polegało na "bezzasadnym przyjęciu przez organ podatkowy drugiego stopnia, iż w sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części czy tym bardziej w całości, gdy jednocześnie z uzasadnienia skarżonej decyzji wynika niezbicie, iż w aktach sprawy brak jest jedynie dwóch aktów prawa miejscowego, które z racji sprawowanego urzędu winny być organowi znane";
3) naruszenie art. 210 w związku z treścią art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu swojej decyzji do zarzutów skarżącego odnośnie decyzji pierwszoinstanycjnej uchylając się tym samym od merytorycznej oceny sprawy;
4) rażące naruszenie przepisu art. 70 Ordynacji podatkowej poprzez jego całkowicie błędne zastosowanie w sprawie o zwrot nadpłaty podatku;
5) naruszenie przepisu art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nienależytą i dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna. Na wstępie należy zauważyć, że chodzi o decyzję kasacyjną wydaną na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, mocą której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło w całości decyzję Prezydenta W. w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za okres od 26.08.1999r. do 31.10.2002r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Mając na uwadze powyższe oraz treść skargi zasadniczego znaczenia nabiera interpretacja art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ II instancji może uchylić w całości decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Zabieg taki dopuszczalny jest wyłącznie wtedy, gdy spełnione zostaną wymagania określone w art. 233 § 2 Ordynacji. Z treści wspomnianego przepisu wynika, że może to nastąpić wyłącznie wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ odwoławczy może przy tym wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Brzmienie art. 233 § 2 ustawy nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że możliwość wydania decyzji kasacyjnej ograniczona została określonymi w nim przesłankami. Poza sporem przy tym jest, że zasadnicze znaczenie ma w tych ramach konieczność poprzedzenia wydania rozstrzygnięcia przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Nie ulega wątpliwości, że zwrot "w znacznej części" jest niedookreślony. Tego rodzaju stan rzeczy sprawia, że odpowiedź na pytanie o to, czy spełnione zostały przesłanki z art. 233 § 2 Ordynacji możliwa jest jedynie na tle okoliczności konkretnego przypadku. Organ odwoławczy może wydać decyzję przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia wtedy, gdy organ I instancji przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo, co prawda, postępowanie takie przeprowadzono, ale w rażący naruszono w nim przepisy procesowe. Wynika to i z treści art. 229 OrdPU, zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe (por. C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla, Ustawa Ordynacja Podatkowa, Dom Wydawniczy ABC, 2000, s. 5777. Właśnie taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.
Mylne jest stanowisko skarżącego, iż przyczyną uchylenia decyzji organu pierwszoinstancyjnego było wyłącznie brak dokumentów tj. uchwały Rady Gminy W. z [...].01.1997r. w sprawie ustalenia dziennych stawek opłaty targowej, terminów płatności oraz sposobu jej poboru, a także Zarządzenia nr [...] Prezydenta W. z [...].04.1999r. Z treści uzasadnienia decyzji wynika, że Prezydent w swojej decyzji nie podniósł, w jakiej wysokości ustalona została opłata targowa dzienna w rozbiciu na poszczególne dni, miesiące, lata objęte wnioskiem z dnia 26 listopada 2002r. Ustalenie, zdaniem SKO, opłaty dziennej za poszczególne dni, w których prowadzony był przez wnoszącego odwołanie handel na targowisku, pozwoli na prawidłowe naliczenie nadpłaty w opłacie targowej.
A zatem bez przeprowadzenia stosownego postępowania dowodowego bez udziału strony w obu instancjach, stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności, o której mowa w art. 127 Ordynacji podatkowej.
Oznacza powyższe, że organ odwoławczy w świetle zgromadzonych w sprawie materiałów nie mógł wydać innej decyzji od tej jaka została wydana.
Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło