III SA 3131/02

WyrokWSA w Warszawie2004-05-05

Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Krystyna Chustecka, Hanna Kamińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu podatkowego o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowej, wraz z odsetkami, jest prawidłowe, jeśli podatnik kwestionuje sposób obliczenia odsetek i wysokość nadpłaty?
Ratio decidendi
Postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowej jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją merytoryczną. Kwestionowanie sposobu obliczenia odsetek i wysokości nadpłaty powinno być kierowane do organu w celu wydania decyzji określającej te kwoty, a nie w skardze na postanowienie o zaliczeniu. Sąd ocenia legalność postanowienia na podstawie stanu prawnego i faktycznego z chwili jego wydania, a późniejsze uchylenie decyzji podatkowych nie wpływa na ocenę legalności postanowienia o zaliczeniu.
Stan faktyczny
Podatniczka L. W. wniosła skargę na postanowienie Izby Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego o zaliczeniu nadpłaty podatku dochodowego za 1998 r. wraz z odsetkami na poczet zaległości w podatku dochodowym za 1997 r. Podatniczka zarzuciła błędne obliczenie odsetek od nadpłaty oraz nieprawidłową wysokość nadpłaty i błędne ustalenie daty jej powstania. Organy podatkowe uznały zaliczenie za prawidłowe, wskazując, że postanowienie o zaliczeniu jest czynnością materialno-techniczną, a kwestionowanie wysokości nadpłaty i odsetek powinno być przedmiotem odrębnego postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), Sędziowie NSA Krystyna Chustecka, WSA Hanna Kamińska, Protokolant T. Iwaćkowska, po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi L. W. na postanowienie Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z [...] października 2002 r. Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w sprawie zaliczenia nadpłaty powstałej w dniu 29.04.1999 r. w kwocie 869,01 zł wraz z należnymi od niej odsetkami w kwocie 1.036,50 zł, na poczet zaległości w podatku dochodowym za 1997 r. w kwocie 724,80 zł oraz na naliczone od tej zaległości odsetki za zwłokę w kwocie 1.180,71 zł. Urząd Skarbowy W. postanowieniem z [...] czerwca 2002 r. Nr [...] powiadomił Panią L. W. o zaliczeniu nadpłaty powstałej w dniu 29.04.1999 r. w kwocie 869,01 zł wraz z należnymi od dniej odsetkami w kwocie 1.036,50 zł, na poczet zaległości w podatku dochodowym za 1997 r. oraz na naliczone od tej zaległości odsetki za zwłokę, w następujący sposób: - kwotę 724,80 zł na należność główną za 1997 r., - - kwotę 1.180,71 zł na odsetki za zwłokę za 1997 r. Na powyższe postanowienie Strona w dniu [...] czerwca 2002 r. wniosła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie przepisu art. 76 i art. 77 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędne obliczenie odsetek od kwoty nadpłaty 869,01 zł. Izba Skarbowa w W., po rozpatrzeniu zażalenia strony wydała zaskarżone postanowienie w którym argumentowała, iż w wyniku złożenia przez stronę w dniu [...] kwietnia 1999 r. w Urzędzie Skarbowym W. korekty zeznania o wysokości dochodu osiągniętego w 1998 r. PIT-30 powstała - zgodnie z przepisem art. 74 § 2 Ordynacji podatkowej - nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 rok w kwocie 1.876,76 zł. Urząd Skarbowy zakwestionował wysokość wykazanej nadpłaty i postanowieniem z dnia [...] czerwca 1999 r. wszczął postępowanie podatkowe w celu określenia należnego podatku dochodowego za 1998 r. Jego zakończenie nastąpiło dopiero w dniu [...] października 2000r. wydaniem przez Urząd Skarbowy decyzji Nr [...] (utrzymanej w mocy przez Izbę Skarbową w W. decyzją z dnia [...].11.2001 r. Nr [...], w której potwierdzono wystąpienie nadpłaty choć w wysokości niższej, tj. 869,01 zł, od wykazanej w zeznaniu. Przed datą zwrotu przedmiotowej nadpłaty na karcie kontowej Pani L. W. powstała - w wyniku wydania w dniu [...] sierpnia 2000 r. przez Urząd Skarbowy W. decyzji Nr [...] - zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997 r. W związku z tym, iż Strona złożyła do Izby Skarbowej odwołanie od w/w decyzji Izba Skarbowa w W. wydała w dniu [...] listopada 2000 r. decyzję Nr [...]a następnie w dniu [...] maja 2001 r. decyzję Nr [...] (utrzymaną w mocy decyzją Ministra Finansów Nr [...]z [...] listopada 2001 r.) określającą wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. w kwocie 38.327,40 zł oraz zaległość na dzień sierpnia 2000 r. w kwocie 1.722,80 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. W związku z powyższym Urząd Skarbowy postanowieniem z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] poinformował podatnika, iż zgodnie z art. 75 § 1 i art. 273 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej z dniem 10.06.2002 r. dokonał czynności materialno-technicznej rozliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r., wraz z należnym od tej nadpłaty oprocentowaniem, na zaległość za 1997 r. w tym samym podatku oraz na należne od tej zaległości odsetki za zwłokę. Jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia: - oprocentowanie od nadpłaty, w kwocie 1.036,50 zł naliczone zostało od dnia 29.04.1999 r. (dzień złożenia zeznania rocznego za 1998 r.) do dnia [...].06.2002 r., tj. do dnia wydania postanowienia w sprawie zarachowania. Odsetki za zwłokę należne od zaległości w kwocie 1.180,71 zł Urząd Skarbowy naliczył od dnia 30.04.1998 r. (dzień złożenia zeznania rocznego za 1997 r.) do dnia [...].06.2002 r., tj. do dnia wydania postanowienia w sprawie zarachowania. W świetle powyższego Izba Skarbowa stwierdziła, iż Urząd Skarbowy W. prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami zaliczył nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. wraz z oprocentowaniem w łącznej kwocie 1.905,51 zł, na zaległość w tym samym podatku za 1997 r.: na należność główną w kwocie 724,80 zł oraz na odsetki za zwłokę w kwocie 1.180,71 zł. W ocenie Izby Skarbowej, jeżeli Strona kwestionowała wysokość oprocentowania od kwoty nadpłaty naliczonego przez Urząd Skarbowy, to przysługiwało jej prawo wystąpienia z wnioskiem do Urzędu Skarbowego o wydanie decyzji określającej wysokość tego oprocentowania. Jednocześnie Izba zauważa, iż decyzja z dnia [...] maja 2001 r. Izby Skarbowej w W. Nr [...] (utrzymana w mocy decyzją Ministra Finansów z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...]) nie określa wysokości nadpłaty za 1998 r., tylko jest decyzją określającą wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. i zaległość z tego tytułu wraz z odsetkami za zwłokę. W związku z tym. iż na dzień [...].05.2001 r., tj. na dzień wydania decyzji przez Izbę Skarbową Urząd Skarbowy nie posiadał potwierdzenia odbioru prawomocnej decyzji Urzędu Skarbowego z [...] października 2000 r. Nr [...], określającej wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. i stwierdzającej nadpłatę za ten rok w wysokości 869,01 zł, Izba Skarbowa w w/w decyzji z [...] maja 2001 r. informacyjnie wskazała, iż w rozliczeniu zaległości za 1997 r. należy uwzględnić nadpłatę za 1998 r. w wysokości 1.876,76 zł wykazaną przez skarżącą w korekcie zeznania PIT-30 za 1998 r. Natomiast kwota nadpłaty za 1998 r. w prawidłowej wysokości, tj. 869,01 zł wynikała z decyzji Urzędu z [...] października 2000 r. i w takiej wysokości kwota nadpłaty została zaliczona na zaległości podatkowe za 1997 r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego strona zarzuciła, że zaskarżone rozstrzygnięcie narusza słuszny interes podatnika i przepisy prawa; podniosła, iż Izba Skarbowa podała wysokość oprocentowania nadpłaty i wysokość nadpłaty w błędnych kwotach, nie wynikających z dokumentów (wcześniej wydanych decyzji) dotyczących podatku dochodowego za 1998 r., a ponadto błędnie ustaliła datę powstania nadpłaty. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia. Podniosła, iż zarzut Skarżącej podania przez Izbę Skarbową innej kwoty nadpłaty, niż podana przez Urząd Skarbowy w postanowieniu jest niezasadny i jest efektem błędnego zrozumienia treści tej części uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który stał się właściwy do rozpoznania tej sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył co następuje: Skarga jest nieuzasadniona, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Stosownie do art. 75. § 1. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) nadpłaty podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych organ podatkowy wydaje postanowienie ( art.273 §1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w 2002r.). Postanowienie to stanowi potwierdzenie materialno- technicznej czynności zaliczenia nadpłaty na konkretną zaległość; nie określa ono ani wysokości nadpłaty, ani wysokości zaległości, ani wysokości oprocentowania i odsetek, te bowiem określa się w decyzjach wydanych na podstawie art. 21 §3, art. 73, art. 79 §2, art.77 i art.55 §4 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym w 2002r.). Z tego względu niezasadne są zarzuty podatniczki dotyczące tych kwestii zgłoszone w skardze na postanowienie w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na zaległość. Przedmiotem badania w rozpoznawanej sprawie mógłby być wyłącznie sposób zaliczenia nadpłaty, tzn. np. czy zachowano proporcje zaliczenia nadpłaty na zaległość i odsetki wynikające z art.55 §2 cyt. ustawy. Niezależnie od tego zaznaczyć należy całkowity brak zasadności przekonania skarżącej, iż w przypadku określenia wysokości nadpłaty na podstawie art. 21 §3 Ordynacji podatkowej oprocentowanie liczy od kwoty nadpłaty określonej przez organ podatkowy dopiero po doręczeniu decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i nadpłaty w innej wysokości niż wynikająca z zeznania, natomiast za okres od złożenia zeznania do dnia doręczenia decyzji oprocentowanie liczy się od kwoty nadpłaty wynikającej z zeznania. Równie niezasadne jest przeświadczenie skarżącej, iż w przypadku sporu z organem podatkowym i zmian w trakcie trwającego postępowania postanowień decyzji dot. określenia kwoty nadpłaty, do obliczenia wysokości oprocentowania przyjmuje się wysokości kwot nadpłaty wynikające ze zmienianych decyzji podatkowych. Decyzja w przedmiocie nadpłaty nie ma konstytutywnego charakteru, jest to decyzja o charakterze deklaratoryjnym. Nadpłata od momentu powstania (p. art.74 Ordynacji podatkowej) do wygaśnięcia (art. 78 cyt. ustawy) istnieje obiektywnie, niezależnie od tego, czy zostanie stwierdzona w decyzji organu podatkowego. W przypadku podatniczki nadpłata powstała w dniu złożenia zeznania. Nie można zarzucić wadliwości zaskarżonemu postanowieniu, w którym do zaliczenia na zaległość- w podatku dochodowym od osób fizycznych - określoną decyzją, przyjęto kwotę nadpłaty wynikającą z wiążącej wówczas organ podatkowy decyzji podatkowej za rok 1998 (art.212 cyt. ustawy). Z postanowienia Urzędu Skarbowego z dnia [...].06.2002r. nr[...] wynika, iż nadpłatę za rok 1998 w kwocie 869,01 zł wraz z oprocentowaniem w kwocie 1036,50 zł tj. razem 1.905,51 zł, zaliczono odpowiednio: 724,80 zł na zaległość za rok 1997 i 1.180,71 zł na odsetki od tej zaległości. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Izbę Skarbową w W. Sąd ocenia zgodność z prawem zaskarżonego orzeczenia uwzględniając stan prawny i okoliczności faktyczne istniejące w chwili jego wydania. Z tego względu bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia jest późniejsze uchylenie decyzji podatkowych na podstawie, których przyjęto do zaliczenia kwoty nadpłaty i zaległości. Okoliczność, ta winna być uwzględniona przez Urząd Skarbowy, który obowiązany będzie powtórnie rozliczyć kwotę nadpłaty po określeniu jej w ponownie wydanej decyzji określającej wysokość zobowiązania i stwierdzającej nadpłatę za rok 1998. Fakt, iż w uzasadnieniu postanowienia organu odwoławczego znalazły się sformułowania, które mogły być przez Skarżącą opatrznie zrozumiane także nie może zostać uwzględniony przez Sąd jako podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia, np. przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a lub c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Ta wada uzasadnienia organu odwoławczego wpływu na wynik sprawy nie miała. Sąd w niniejszej sprawie nie stwierdził naruszenia prawa, z tego względu stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło