III SA 987/03

WyrokWSA w Warszawie2004-02-13

Skład orzekający: W. Kubiak, H. Kamińska, J. Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług jest uzasadniona, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną podatnika oraz brak doświadczenia w prowadzeniu firmy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo oceniły, iż nie zachodzą przesłanki do umorzenia zaległości podatkowej. Umorzenie zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług, ze względu na jego konstrukcję jako odprowadzenia pobranych kwot, nie może być traktowane jako forma dotowania działalności gospodarczej podatnika. Dodatkowo, organy prawidłowo uwzględniły przepisy dotyczące pomocy publicznej dla przedsiębiorców.
Stan faktyczny
Skarżący A. C. złożył skargę na decyzję Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego P. o odmowie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za lata 1999-2000. Skarżący powoływał się na trudną sytuację materialną rodziny i brak doświadczenia w prowadzeniu firmy. Organy uznały, że brak jest podstaw do umorzenia, wskazując na konstrukcję podatku VAT oraz przepisy o pomocy publicznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) W. Kubiak, Sędziowie WSA H. Kamińska (spr.), Asesor sądowy J. Sokołowska, Protokolant A. Zientara, po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2004 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług oddala skargę a.z. Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego P. z dnia [...] grudnia 2002r. Nr [...] w sprawie odmowy umorzenia zaległości podatkowych A. C. w podatku od towarów i usług za miesiące I-XII 1999r. i I-IV,XII 2000r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowa zaległość w podatku od towarów i usług dotyczy okresu prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej w formie spółki cywilnej Centrala [...] "E." - B. C. i s-ka. Na podatniku prowadzącym działalność gospodarczą ciąży obowiązek składania deklaracji VAT-7 i wpłacie do Urzędu podatku w obowiązujących terminach, czego spółka nie dokonywała. Zdaniem Izby, organ I instancji w pełni ocenił okoliczności uzasadniające podjęcie negatywnej decyzji, wyjaśniając sytuację materialną i życiową podatnika oraz zbadał okoliczności, które spowodowały nie regulowanie zaległości i zobowiązań podatkowych. Izba podkreśliła, że brak doświadczenia w prowadzeniu firmy, a także powierzenie usług księgowych osobie spoza firmy np. biurom rachunkowym nie może być argumentem przemawiającym za umorzeniem zaległości podatkowych. Ponadto zapłata podatku od towarów i usług jest przy jego konstrukcji w gruncie rzeczy odprowadzeniem, rozliczeniem pobranych kwot z tego tytułu i wydatkowanie tych kwot przez podatnika nie może decydować o istnieniu po jego stronie ważnego interesu uzasadniającego umorzenie zaległości podatkowych i odsetek. Strona w okresie prowadzenia działalności handlowej nie dążyła do zmniejszenia przedmiotowych zaległości i w tej sytuacji umorzenie zaległości byłoby w gruncie rzeczy dotowaniem przez budżet państwa działalności gospodarczej podatnika, a takiej możliwości ustawodawca nie przewidział. Organ odwoławczy zauważył, że na podstawie art. 67 par. 1 Ordynacji podatkowej - umarzanie zaległości podatkowych lub odsetek za zwłokę przedsiębiorcom następuje zgodnie z przepisami o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Powyższe oznacza, że organy przy wydawaniu decyzji zobowiązane są do uwzględnienia nie tylko procedur i kryteriów udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych określonych w ustawie Ordynacja podatkowa, lecz także dodatkowo procedur przyznawania pomocy publicznej przewidzianych w ustawie warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców oraz wydanych na podstawie tej ustawy przepisów wykonawczych. Izba Skarbowa w W. rozpatrując odwołanie stwierdziła, że na dzień wydania decyzji przez organ II instancji podatnik posiadał zaległości w podatku od towarów i usług za wskazane miesiące oraz w podatku dochodowym PIT-5. Te wszystkie okoliczności stanowiły podstawę do wydania decyzji negatywnej. W skardze na powyższą decyzję wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnik wniósł o uchylenie tej decyzji. Swoje stanowisko uzasadnił trudną sytuacją materialną rodziny, szczegółowo opisaną w uzasadnieniu skargi. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie stwierdzając, że organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa, bowiem zostały wszechstronnie rozpatrzone przesłanki wynikające z art. 67 par. 1 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przepis art. 67 par. 1 ustawy Ordynacja podatkowa oparty jest na konstrukcji uznania administracyjnego, co oznacza, że pozostawia on do uznania organu podatkowego istnienie lub nieistnienie w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających umorzenie zaległości lub odsetek, jak też zakres ewentualnego umorzenia. Nie oznacz to jednak dowolności rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji musi być poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie przesłanek i ich analizą, z zachowaniem wymogów proceduralnych, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Kontroli sądu administracyjnego podlega wyłącznie poprawność postępowania dowodowo-wyjaśniającego i wynikająca zeń konkluzja. Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy / wyrok NSA 23.09.1996r. sygn. Akt SA /KA 1418/95 /. W niniejszej sprawie, co wynika z uzasadnienia decyzji organów obu instancji, dokonane zostało wszechstronne i wnikliwe rozważenie całokształtu materiału dowodowego, poprzedzone wyczerpującym zebraniem tego materiału dowodowego oraz dokładne wyjaśnienie i rozważenie wszystkich okoliczności faktycznych. Organy ustaliły majątkową sytuację strony skarżącej, przyczyny powstania zaległości podatkowych i oceniły, że nie jest uzasadnione w tej konkretnej sprawie uszczuplenie należności budżetu Państwa w tym celu, by poprawić kondycję finansową podatnika. Organy podatkowe oceniły, zatem osobistą sytuację majątkową podatnika oraz rozważyły brak zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 67 par. 1 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U Nr 153, poz. 1270 / w zw. z art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło