III SA/Wa 1018/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-09
Skład orzekający: Joanna Tarno, Małgorzata Długosz-Szyjko, Jerzy Płusa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, działając jako wierzyciel, jest uprawniony do samodzielnego rozpatrywania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, gdy nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym?Ratio decidendi
Prezes Zarządu PFRON, działając jedynie jako wierzyciel, nie jest uprawniony do samodzielnego rozpatrywania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. W przypadku otrzymania pisma zawierającego zarzuty, powinien je przekazać właściwemu organowi egzekucyjnemu. Wydane przez niego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, bez zwrócenia się o nie przez organ egzekucyjny, naruszają zasady prowadzenia postępowania egzekucyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Prezesa Zarządu PFRON w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca podnosiła, że egzekucja została wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia oraz na podstawie nieprawomocnej decyzji. Prezes Zarządu PFRON wydał postanowienie o niedopuszczalności zarzutu, uznając je za wniesione po terminie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa Zarządu PFRON z dnia 16 stycznia 2007 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 8 stycznia 2007 r., stwierdzając jednocześnie, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędzia WSA Jerzy Płusa (spr.), Protokolant A.A., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2007 r. sprawy ze skargi H. z siedzibą w M. na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia "[...]" stycznia 2007 r. nr "[...]" w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia "[...]" stycznia 2007 r. nr "[...]", 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości.
Pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. skierowanym do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych H. z siedzibą w M. – Skarżąca w rozpatrywanej sprawie, wniosła zarzuty w sprawie wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] podnosząc, iż złożyła odwołanie od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej – "Prezes Zarządu PFRON), które zostało przekazane do Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Skarżąca wskazując na art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.), powoływanej dalej jako "u.p.e.a.", zwróciła się o wyjaśnienie podstaw prawnych wszczęcia egzekucji, bowiem decyzja, na podstawie której została wszczęta egzekucja, nie była jeszcze prawomocna.
Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2007 r. zatytułowanym "Postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela" Prezes Zarządu PFRON na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a., art. 124 i art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm. ), powoływanej dalej jako "k.p.a.", oraz art. 49 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.), powoływanej dalej jako "u.r.z.s.z.o.n", po rozpatrzeniu zarzutów Skarżącej z dnia 12 grudnia 2006 r., zajmując stanowisko w sprawie zgłoszonych zarzutów nie uznał zarzutu Skarżącej dotyczącego wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie nieprawomocnej decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że w dniu [...] grudnia 2005 r. Prezes Zarządu PFRON wydał decyzję, w której określił Skarżącej zobowiązania i zaległości z tytułu obowiązkowych wpłat na PFRON za okres od stycznia 2002 r. do października 2005 r. Decyzja ta, od której Skarżąca złożyła odwołanie, została następnie utrzymana w mocy przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. W dniu [...] lipca Skarżąca zwróciła się do PFRON o rozłożenie na raty płatności zaległych zobowiązań oraz o umorzenie należnych od nich odsetek. Decyzją z dnia [...] października 2006 r. Prezes Zarządu PFRON odmówił Skarżącej zarówno rozłożenia na raty zaległości, jak i umorzenia odsetek. Złożone przez Skarżącą odwołanie od tej decyzji nie zostało dotychczas rozpatrzone przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej.
Odnosząc się do kwestii wszczęcia egzekucji Prezes Zarządu PFRON wyjaśnił, że tytuł wykonawczy został wystawiony w oparciu o decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] grudnia 2005 r. określającą zobowiązania i zaległości Skarżącej we wpłatach na PFRON, a nie jak sugeruje Skarżąca, na podstawie decyzji z dnia [...] października 2006 r. odmawiającej rozłożenia na raty zaległych wpłat i umorzenia odsetek. Jednocześnie Prezes Zarządu PFRON wskazał, iż zgodnie z dyspozycją art. 224 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.), wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje jej wykonania.
Postanowienie zawierało pouczenie, iż przysługuje na nie zażalenie, które należy wnieść do Prezesa Zarządu PFRON w terminie 7 dni od dnia otrzymania postanowienia.
W piśmie z dnia 22 stycznia 2007 r. skierowanym do Prezesa Zarządu PFRON i zatytułowanym "zażalenie na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela" Skarżąca stwierdziła, iż składa zażalenie na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela i zarzuca wszczęcie egzekucji bez tytułu prawnego, tj. z pominięciem art. 15 § 1 "przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji". W uzasadnieniu pisma Skarżąca przyznała, że nie odwoływała się od decyzji w sprawie wymierzenia zaległych składek na PFRON oraz nie kwestionowała wysokości odsetek natomiast kilkakrotnie wnosiła o rozłożenie na raty powstałych zaległości i umorzenie odsetek motywując to zawsze trudną sytuacją finansową. Skarżąca wskazała także, iż wszczęcie egzekucji bez uprzedniego wezwania do wykonania zobowiązania stanowi naruszenie art. 15 § 1 "przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji", który to przepis stanowi, że egzekucja administracyjna może być wszczęta jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Skarżąca podniosła także, iż w wyniku wszczętej nieformalnie egzekucji została narażona na koszty egzekucyjne w kwocie ponad 10.000 zł, co stanowi dla niej bardzo duży i zbędny wydatek. Powołała się także na wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 2001 r., sygn. akt I SA 794/01, zgodnie z którym brak przesłania upomnienia stanowi istotne uchybienie i daje podstawę do złożenia zarzutów i w konsekwencji prowadzi do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym, Skarżąca stwierdziła, iż wszczęcie egzekucji było bezpodstawne oraz że powinny jej zostać zwrócone koszty egzekucyjne.
Postanowieniem opatrzonym datą "16 stycznia 2007 r." i zatytułowanym "postanowienie w sprawie ostatecznego stanowiska wierzyciela" Prezes Zarządu PFRON powołując się na art. 34 § 1a w związku z art. 18 u.p.e.a., art. 124 i art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 49 ust. 1 i 3 u.r.z.s.z.o.n., po rozpatrzeniu zarzutów Skarżącej z dnia 22 stycznia 2007 r., postanowił stwierdzić niedopuszczalność zgłoszonego zarzutu. W uzasadnieniu postanowienia Prezes Zarządu PFRON wskazał, iż w dniu 22 stycznia 2007 r. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie PFRON z dnia 8 stycznia 2007 r. w sprawie egzekucyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] listopada 2006 r. Prezesa Zarządu PFRON podnosząc nowy zarzut, że egzekucja została wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Uzasadniając rozstrzygnięcie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu Prezes Zarządu PFRON powołał się na art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., z którego to przepisu wynika, że tytuł wykonawczy zawiera pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Prezes Zarządu PFRON wyjaśnił, iż pouczenie to jest skuteczne w dniu doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, w związku z czym od tego dnia liczy się upływ ww. terminu, zaś uchybienie temu terminowi czyni czynność zobowiązanego prawnie nieskuteczną. Prezes Zarządu PFRON powołał się także na wyrok NSA z dnia 3 grudnia 1997 r., sygn. akt I SA/Lu 1246/96, w którym stwierdzono, iż zobowiązany nie może po upływie siedmiodniowego terminu do wniesienia zarzutów uzupełnić zarzutów oraz wnosić nowych zarzutów, gdyż zarzuty złożone po terminie są spóźnione i nie powinny być rozpatrzone.
Postanowienie zawierało pouczenie, iż nie przysługuje na nie zażalenie, jednakże strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może zwrócić się ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu, który wydał postanowienie.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższe postanowienie Skarżąca wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie zarzutów podniosła, iż wydane ono zostało z naruszeniem art. 34 § 1a i art. 18 u.p.e.a. W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, iż PFRON na podstawie prawomocnej decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r. wydał tytuł wykonawczy i wszczął egzekucję, w wyniku której zajęto rachunek Skarżącej i pobrano środki finansowe oraz koszty egzekucyjne w kwocie 10.000 zł. Skarżąca powołując się na art. 15 § 1 u.p.e.a. stwierdziła, iż przed wszczęciem egzekucji nie zostało jej doręczone upomnienie, o którym mowa w powyższym przepisie. Skarżąca nie zgodziła się także z rozstrzygnięciem Prezesa Zarządu PFRON o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu podnosząc, iż nie otrzymała żadnego powiadomienia o wszczęciu egzekucji od wierzyciela, zatem nie otrzymała tym samym pouczenia o wniesieniu zarzutów, a wcześniejsze jej pismo dotyczyło wyjaśnienia na jakiej podstawie została wszczęta egzekucja, bowiem Skarżąca nie wiedziała kto i na jakiej podstawie wszczął egzekucję. Skarżąca zwróciła ponadto uwagę, że jej pierwsze pismo potraktowane zostało jako zarzut, a faktycznie złożony przez nią zarzut został odrzucony jako niedopuszczalny.
W odpowiedzi na skargę Prezes Zarządu PFRON wniósł o oddalenie skargi. Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania wyjaśnił m.in., że w dniu [...] listopada 2005 r. wystawił tytuł wykonawczy na kwotę 109.603 zł i skierował go do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. Ustosunkowując się natomiast do zawartego w skardze stanowiska Skarżącej podkreślił, iż art. 33 u.p.e.a. wskazuje podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji, jednakże wniesienie zarzutów ograniczone jest terminem, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. W związku z powyższym, w ocenie Prezesa Zarządu PFRON, postanowienie z dnia 8 stycznia 2007 r. w sprawie stanowiska wierzyciela stało się ostateczne, natomiast wniesione przez Skarżącą zażalenie z dnia 22 stycznia 2007 r. obarczone jest wadą skutkującą jego niedopuszczalność.
Odnośnie zarzutu dotyczącego niewykonania przez organ obowiązku określonego w art. 15 u.p.e.a., a więc obowiązku przesłania zobowiązanemu upomnienia, Prezes Zarządu PFRON powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541, z późn. zm.) wyjaśnił, iż w rozpatrywanej wierzyciel nie był zobowiązany do doręczenia Skarżącej upomnienia, albowiem miała ona ustawowy obowiązek obliczenia i uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania, co wyklucza konieczność przesłania jej upomnienia przed wszczęciem egzekucji. Natomiast jeżeli chodzi o zarzut prowadzenia egzekucji na podstawie decyzji nieostatecznej, Prezes Zarządu PFRON powołał się na art. 224 ust. 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym to przepisem wniesienie odwołania od decyzji nie wstrzymuje jej wykonania, wyjaśniając jednocześnie, że i tak sytuacja taka w rozpatrywanej sprawie nie miała miejsca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uwzględnić poprzez uchylenie obu wydanych w rozpatrywanej sprawie postanowień. Podejmując takie rozstrzygnięcie Sąd oparł się jednakże na powodach innych niż wskazane w skardze. Działanie takie umożliwia Sądowi art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu (w tym przypadku postanowienia) ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę.
Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.
Jeżeli wierzyciel nie wyraził stanowiska w terminie 14 dni od dnia powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach, organ egzekucyjny wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego do czasu wydania postanowienia, o którym mowa w § 4 ( art. 34 § 3 u.p.e.a.).
Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 34 § 4 u.p.e.a.).
Z kolei w myśl art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., tytuł wykonawczy zawiera pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Z powyższych regulacji wynika w sposób jednoznaczny, iż organem właściwym do prowadzenia postępowania w sprawie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów jest organ egzekucyjny. Natomiast w ramach tego postępowania w sytuacji, gdy wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym, z jednym wyjątkiem dotyczącym zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego przy egzekucji należności pieniężnych, konieczne jest przeprowadzenie szczególnego rodzaju "postępowania wpadkowego", polegającego na uzyskaniu przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów. To ostatnie postępowanie nie ma więc charakteru samodzielnego, co oznacza, że wierzyciel nie jest ani zobowiązany, ani uprawniony do zajmowania stanowiska w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, jeżeli o przedstawienia takiego stanowiska nie zwróci się do niego organ egzekucyjny.
W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, iż Prezes Zarządu PFRON nie posiadając statusu organu egzekucyjnego działał jedynie w charakterze wierzyciela co do należności z tytułu wpłat na PFRON. Działając w tym charakterze, stosownie do art. 49 ust. 3 u.r.z.s.z.o.n., wystawił w dniu [...] listopada 2005 r. wobec Skarżącej tytuł wykonawczy i jak wynika z odpowiedzi na skargę tytuł ten skierował do realizacji przez organ egzekucyjny, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. Z załączonych akt egzekucyjnych wynika, iż tytuł ten wpłynął do organu egzekucyjnego w dniu [...] listopada 2005 r. i został zarejestrowany przez ten organ w prowadzonej przez niego ewidencji tytułów wykonawczych w dniu "[...]" listopada 2005 r.
Biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, iż Prezes Zarządu PFRON jako wierzyciel nie był uprawniony do samodzielnego prowadzenia postępowania w sprawie zgłoszonych przez Skarżącą zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i wydania postanowień zawierających stanowisko wierzyciela w sytuacji, gdy o przedstawienie takiego stanowiska nie zwrócił się do niego właściwy organ egzekucyjny. W przypadku zatem, gdy Prezes Zarządu PFRON otrzymał adresowane do niego pismo Skarżącej z dnia [...] grudnia 2006 r., które zgodnie z jego treścią można było zinterpretować jako pismo zawierające zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, nie powinien on we własnym zakresie rozpatrywać tego pisma, natomiast był zobowiązany na zasadzie art. 65 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. do przekazania tego pisma zgodnie z właściwością organowi egzekucyjnemu, tj. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Ś. Natomiast z akt sprawy nie wynika, aby Prezes Zarządu PFRON prowadząc w sposób nieuprawniony samodzielnie postępowanie w sprawie zgłoszonych przez Skarżącą zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym informował organ egzekucyjny, iż takie postępowanie ma miejsce.
Prezes Zarządu PFRON w drugim wydanym przez siebie postanowieniu, tj. z dnia 16 stycznia 2007 r. oraz w odpowiedzi na skargę słusznie dużą wagę przywiązuje do konieczności przestrzegania przez zobowiązanego siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. na zgłoszenie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Wskazać więc trzeba, iż z akt sprawy nie wynika, aby Prezes Zarządu PFRON wydając swoje pierwsze postanowienie w sprawie, tj. z dnia 8 stycznia 2007 r. zawierające stanowisko w sprawie zarzutów zgłoszonych przez Skarżącą w piśmie z dnia "[...]" grudnia 2006 r., posiadał wiedzę, czy zarzuty te zgłoszone były w wymaganym ustawą terminie. W aktach sprawy brak jest bowiem jakiegokolwiek dokumentu, z którego można byłoby wnosić o terminie doręczenia tytułu wykonawczego Skarżącej. Jak już była bowiem o tym mowa, rola wierzyciela nie będącego organem egzekucyjnym ogranicza się w tej fazie postępowania do wystawienia tytułu wykonawczego i przekazania go do realizacji przez organ egzekucyjny. Natomiast to ten ostatni organ wszczyna postępowanie egzekucyjne poprzez doręczenie zobowiązanemu tytułu wykonawczego lub poprzez doręczenie dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a.). W tym ostatnim przypadku wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego organ egzekucyjny doręcza zobowiązanemu tytuł wykonawczy.
Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności oraz sformułowaną na ich tle ocenę prawną stwierdzić należy, iż wydane przez Prezesa Zarządu PFRON postanowienia naruszały zasady prowadzenia postępowania w sprawie zarzutów w egzekucji administracyjnej, w tym zwłaszcza art. 34 § 1 u.p.e.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Już ta okoliczność stanowi wystarczającą podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych w rozpatrywanej sprawie postanowień.
Trzeba jednak zwrócić uwagę na inne jeszcze uchybienia, które miały miejsce w postępowaniu prowadzonym przez Prezesa Zarządu PFRON.
Jak wynika z akt sprawy, postanowienie Prezesa Zarządu PFRON z dnia 8 stycznia 2007 r. w sprawie stanowiska wierzyciela, zawierające pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia w terminie 7 dni o daty otrzymania, zostało doręczone Skarżącej w dniu 15 stycznia 2007 r. Pismo Skarżącej z dnia 22 stycznia 2007 r. zatytułowane jako "zażalenie na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela" nadane zostało w tym samym dniu w placówce pocztowej, a więc z zachowaniem terminu do jego wniesienia.
W tej sytuacji, nie negując zawartego w uzasadnieniu postanowienia Prezesa Zarządu PFRON z dnia 16 stycznia 2007 r. wywodu dotyczącego konieczności dochowania terminu przewidzianego w przepisach u.p.e.a. na wnoszenie zarzutów, stwierdzić jednak trzeba, że Prezes Zarządu PFRON nie miał wystarczających podstaw, aby arbitralnie uznać, iż pismo to w istocie rzeczy nie jest zażaleniem, a tylko i jedynie nowym zarzutem. Konsekwencją takiego stanowiska, co wynika z odpowiedzi na skargę było uznanie, iż postanowienie z dnia 8 stycznia 2007 r. stało się ostateczne, pomimo tego, iż Skarżąca w terminie wniosła pismo zatytułowane przez nią "zażalenie". Poza tym, analizując treść postanowienia Prezesa Zarządu PFRON z dnia 16 stycznia 2007 r. nasuwają się wątpliwości, czy postanowienie to należy traktować jako postanowienie wydane przez wierzyciela w pierwszej instancji, czy też jako postanowienie wydane przez Prezesa Zarządu PFRON działającego w charakterze organu odwoławczego w wyniku rozpatrzenia złożonego przez Skarżącą zażalenia na postanowienie tegoż organu z dnia 8 stycznia 2007 r. Wątpliwości te są tym bardziej uzasadnione, iż w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2007 r. z jednej strony w jego podstawie prawnej powołano się na przepis art. 127 § 3 k.p.a., do którego to przepisu odsyła z kolei art. 17 § 1a u.p.e.a. dotyczący kwestii organu właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie, o którym mowa w art. 34 § 2 u.p.e.a. (czyli postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela), a z drugiej strony w pouczeniu o środkach prawnych stwierdzono, iż postanowienie to jest ostateczne i służy na nie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, z której to możliwości Skarżąca skorzystała. Niezrozumiałe są przy tym te wywody zawarte w odpowiedzi na skargę, w których pełnomocnik Prezesa Zarządu PFRON twierdzi, iż postanowienie z dnia 8 stycznia 2007 r. stało się ostateczne, a zażalenie z dnia 22 stycznia 2007 r. obarczone jest wadą skutkującą jego niedopuszczalność. Z twierdzenia tego zdaje się jednak wynikać, iż Prezes Zarządu PFRON błędnie utożsamia niedopuszczalność zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym z powodu uchybienia terminu do ich wniesienia z niedopuszczalnością zażalenia na postanowienie zawierające stanowiska wierzyciela.
Dla ścisłości należy także wskazać, iż jako podstawa prawna rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu z dnia 16 stycznia 2007 r. "stwierdzającego niedopuszczalność zgłoszonego zarzutu" wskazany został art. 34 § 1a u.p.e.a., natomiast jako uzasadnienie takiego rozstrzygnięcia Prezes Zarządu PFRON wskazał okoliczność polegającą wniesieniu zarzutu po terminie. Przepis ten stanowi, iż jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zarzutu.
Jak więc wynika z brzmienia powyższego przepisu, dotyczy on zupełnie innych kwestii, niż ta wskazana w uzasadnieniu postanowienia Prezesa Zarządu PFRON i nie obejmuje swoim zakresem przypadku wniesienia zarzutu z uchybieniem terminu. Tak więc, skoro Prezes Zarządu PFRON w ogóle nie wskazywał, iż rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki określone w powyższym przepisie, to przepis ten nie mógł stanowić podstawy prawnej wydanego postanowienia i rozstrzygnięcia o takiej treści.
Na zakończenie wskazać jeszcze trzeba, iż zaskarżone do Sądu postanowienie zawiera nie sprostowaną przez Prezesa Zarządu PFRON oczywistą omyłkę w dacie jego wydania. Postanowienie to opatrzone zostało mianowicie datą "16 stycznia 2007 r." podczas, gdy wydane ono zostało w wyniku rozpatrzenia pisma Skarżącej z dnia 22 stycznia 2007 r.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 i 152 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Sąd nie orzekł o zwrocie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, albowiem ta będąc pouczona o treści art. 210 § 1 P.p.s.a. w prawidłowo doręczonym zawiadomieniu o rozprawie, nie złożyła w tym zakresie stosownego wniosku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło