III SA/Wa 1021/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-25
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która wnioskuje o zwolnienie od kosztów sądowych, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże, że jej sytuacja finansowa, osobista (np. samotne wychowywanie dziecka, choroba dziecka) i majątkowa uniemożliwia jej poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. W przypadku skarżącej, jej niskie dochody, samotność, problemy z regulowaniem zobowiązań (czynsz, leczenie dziecka) uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca B.R. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. Skarżąca wykazała, że jej miesięczny dochód wynosi 662,20 zł, jest osobą samotną, dorabia okazjonalnie, mieszka w mieszkaniu spółdzielczym, minimalizuje wydatki i ma problemy z terminowym regulowaniem zobowiązań, w tym czynszu i kosztów leczenia dziecka. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów, referendarz sądowy uznał, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 25/05/2015 r po rozpoznaniu wniosku B. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] /02/2015 r Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w sprawie
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500,- zł, B.R. , dalej jako skarżąca, zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że: - dochód miesięczny strony wynosi 662, 20 zł; - nie posiada innych dochodów; - jest osobą samotną.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego wyjaśniła, że: - dorabia sobie pomagając osobom nieporadnym (ok 250-300 zł miesięcznie); - "zamieszkuje w mieszkaniu spółdzielczym"; - nie składa zeznań podatkowych, robi to za nią ZUS; - minimalizuje wydatki na wszystkie sfery życia, w tym na lekarstwa; - "musi kalkulować, aby wystarczyło i dlatego prosi o ulgę". Załączyła dowód wypłaty z rachunku bankowego.
W ocenie referendarza sądowego wniosek Skarżącej zasługuje na uwzględnienie.
Referendarz sądowy zauważa, ze sytuacja finansowa była już niegdyś badana przez Sąd. Wyniki tego badania nie maja jednak wpływu na sposób rozpoznania niniejszej sprawy.
Mając pod uwagę treść oświadczeń strony z formularza z 8/05/2015 r składanych pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz oświadczenie z 19/05/2015 r, referendarz sądowy zadecydował o braku podstaw do uzupełniania, w drodze kolejnych wezwań, informacji o kondycji finansowej skarżącej.
Podejmując decyzję o zwolnieniu od kosztów sądowych w całości referendarz sądowy ma na względzie tak sygnalizowaną kondycję finansową skarżącej , jak i obecną jej sytuację osobistą (osoba samotna) oraz to, że nie może ona liczyć na pomoc członków rodziny. Stan ten nie ulega zmianie od wielu lat, co jest przyczyna zwolnienia od kosztów sądowych w ogóle. Kondycja finansowa strony wynika też z akt administracyjnych: ma ona rozkładany na raty czynsz za mieszkanie, ponosiła obciążenia związane z ponoszeniem kosztów (nierefundowanych) leczenia chorego dziecka, poniosła koszty (zobowiązania) będące następstwem choroby syna.
Skoro skarżąca ma problemy z terminowym regulowaniem zobowiązań (też mieszkaniowych –co wynika z akt administracyjnych), poniosła znaczne wydatki na ratowanie (zdrowia) swojego dziecka, osiąga przychody we wskazanej powyżej, niewielkiej, wysokości, to należało uznać, że nie jest ona w stanie ponieść wymagalnych kosztów sądowych. Z uwagi na wiek ([...] ) strona ma znikome szanse na zwiększenie uzyskiwanych dochodów: z tego powodu referendarz sądowy zadecydował o zwiększeniu ochrony strony z uwzględnieniem możliwych dopiero kosztów (ew. opłaty kancelaryjne, wpis od skargi kasacyjnej) – ściśle zgodnie z wnioskiem strony.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło