III SA/Wa 1036/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-09-19

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie wywiązała się z obowiązku przedstawienia dodatkowych informacji majątkowych i dochodowych na wezwanie sądu, może skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mimo wezwania sądu, strona nie przedstawiła wymaganych dodatkowych informacji dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, co uniemożliwiło ocenę jej sytuacji finansowej i spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe. Skarżący powołał się na zajęcie egzekucyjne i brak środków na opłacenie wpisów sądowych w wielu sprawach. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Po wniesieniu sprzeciwu przez skarżącego, sąd wezwał go do przedstawienia dodatkowych informacji majątkowych i dochodowych, jednak skarżący się z tego obowiązku nie wywiązał.
Rozstrzygnięcie
Postanowił odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, , po rozpoznaniu w dniu 19 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 r. postanowił odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie W związku ze złożoną skargą do Sądu na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości, G. Z. (dalej: "Skarżący") na formularzu PPF z dnia 22 marca 2013 r. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Poinformował o zajęciu egzekucyjnym na kwotę około 500.000 zł. Podniósł, iż nie jest w stanie opłacić wpisów sądowych od 14 skarg złożonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, gdyż koszty w tych sprawach pochłaniają jego całe oszczędności. Ponadto ze złożonego wniosku wynikało, iż Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i dwiema córkami, posiada mieszkanie o powierzchni 170 m² i uzyskuje dochód miesięczny brutto w wysokości 5.000 zł, natomiast dochód żony wynosi 3.000 zł. Zarządzeniem z 3 czerwca 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Pismem z 4 czerwca 2013 r. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. zarządzenia. Podniósł, iż referendarz sądowy bezpodstawnie pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w związku z nienadesłaniem wypełnionego formularza PPF. W aktach sprawy znajduje się bowiem wniosek Skarżącego złożony na właściwym formularzu. Skarżący wniósł o merytoryczne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W wykonaniu zarządzenia z 21 sierpnia 2013 r., pismem z dnia 22 sierpnia 2013 r. wezwano Skarżącego do nadesłania, w terminie 7 dni, dodatkowych informacji dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów jego i osób pozostających w nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Pomimo otrzymania przez pełnomocnika pisma w dniu 23 sierpnia 2013 r., z obowiązku nadesłania informacji Skarżący nie wywiązał się. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie przez Skarżącego sprzeciwu skutkowało zatem usunięciem z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. zarządzenia z 3 czerwca 2013 r. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast - w myśl art. 245 § 3 p.p.s.a - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, którymi w niniejszej sprawie jest kwota wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł. Badając zasadność złożonego wniosku nie uszło jednak uwadze Sądu, iż na Skarżącym ciążyły również obowiązki uiszczenia wpisów sądowych w pozostałych sprawach zawisłych przed tutejszym sądem. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (tj. zgodnie z ww. żądaniem) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z użytego w tym przepisie zwrotu "gdy wykaże" wynika, iż ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli zawarte w nim oświadczenie strony okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć - na wezwanie - dodatkowe informacje lub dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Możliwość wezwania daje Sądowi przepis art. 255 p.p.s.a. W niniejszej sprawie z możliwości tej Sąd skorzystał uznając, że dane zawarte w formularzu PPF nie są wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia. Wezwanie z 22 sierpnia 2013 r. precyzyjnie określało jakich oświadczeń Sąd oczekuje i jakie dokumenty powinny zostać przedstawione. Do dnia wydania niniejszego postanowienia Skarżący nie uczynił zadość wezwaniu Sądu. Brak reakcji na wspomniane wezwanie oznacza natomiast, że nie można w pełni ocenić sytuacji majątkowej Skarżącego. Tym samym nie można stwierdzić czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest bowiem przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05). Skoro zatem Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności, z powodu których nie jest w stanie wygospodarować z sumy 8.000 zł, którą dysponuje wraz z osobą pozostająca z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, należnej kwoty wpisu od skargi w niniejszej sprawie, to uznać należało, że Skarżący nie wykazał w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania, jak tego wymaga art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Za odmową przyznania prawa pomocy dodatkowo przemawia fakt, że Skarżący w pozostałych sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem, uiścił należny wpis od wniesionych skarg. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło