III SA/Wa 1093/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-07-08

Skład orzekający: Agnieszka Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna, która wykaże, że nie posiada środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osoba prawna może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na ich pełne poniesienie. W takim przypadku sąd może zwolnić ją z części opłat sądowych, uwzględniając jej aktualną kondycję finansową i wysokość kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uzasadniając to znacznymi stratami finansowymi spowodowanymi utratą kontrahentów i egzekucjami administracyjnymi. Spółka wykazała brak środków na rachunkach bankowych i stratę bilansową za 2012 rok. Sąd, analizując przedstawione dokumenty i oświadczenia, uznał, że spółka nie jest w stanie uiścić pełnej kwoty wpisu sądowego, ale może pokryć jego część.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi w kwocie powyżej 1.000 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty różnicy oraz kwoty podatku do zapłaty w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 roku postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi w kwocie powyżej 1.000 zł (słownie: tysiąc zł) S. Sp. z o.o z siedzibą w W. – dalej "Skarżąca" lub "Spółka", wniosła do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazała, że w związku z przeprowadzaną od prawie trzech lat kontrolą skarbową i przeprowadzanymi w związku z tym krzyżowymi kontrolami znacząca część kontrahentów Spółki odstąpiła lub nie kontynuowała współpracy ze Spółką. Ponadto kryzys w budownictwie spowodował, że deweloperzy będący kontrahentami Spółki zaprzestali współpracy. Te przyczyny spowodowały straty bilansowe za 2012 r. Skarżąca oświadczyła, że na początku 2013 r. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Zostały wszczęte egzekucje administracyjne, które spowodowały zajęcia rachunków bankowych, co faktycznie sparaliżowało działalność spółki. Skarżąca wskazała, że nie posiada środków finansowych umożliwiających zapłatę kosztów sądowych. Prezes Zarządu Spółki Z. M. oświadczył ponadto, że zarówno jego jak i drugiego udziałowca tj. A. Sp. z o.o. nie stać na dopłatę do kapitału. Wobec A. Sp. z o.o. organy kontroli skarbowej również wydały decyzję określającą zaległości w podatku VAT. W oświadczeniu o majątku i dochodach Skarżąca wskazała kapitał zakładowy w wysokości [...] zł. Skarżąca wskazała, że nie posiada środków trwałych, a rok 2012 zakończyła stratą 107.609 zł. Skarżąca oświadczyła, że posiada dwa rachunki bankowe: w [...] SA nie posiada żadnych środków, a w banku [...] posiada zadłużenie na kwotę 29,20 zł. Skarżąca oświadczyła również, że posiada niewykazujące obrotu [...] na kwotę 10.931,82 zł, materiały [...] – 6.388,09 zł oraz udział w [...] na kwotę 4.330,60 zł. Natomiast rachunki bankowe zostały zajęte przez organ egzekucyjny. Wykonując wezwanie referendarza sądowego WSA w Warszawie Skarżąca przedłożyła deklaracje VAT-7 za miesiące od stycznia do maja 2013 r., zeznanie podatkowe CIT-8 za okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r., wyciągi z rachunków bankowych, potwierdzenie zamknięcia rachunku bankowego, bilanse za lata 2011, 2012 i do 31 maja 2013 r. oraz tytuły wykonawcze. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od skargi w wysokości 2.767 zł oraz stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy dla pozytywnego załatwienia wniosku strony w części. Skarżąca prowadzi działalność jednakże jak wynika z przedstawionych dokumentów i oświadczeń obecnie boryka się z problemami finansowymi. Na rachunkach bankowych Skarżąca nie posiada środków finansowych. W stosunku do Skarżącej prowadzona jest egzekucja na kwotę 453.713,06 zł. Z bilansu na 31 maja 2013 r. wynika, że Skarżąca poniosła stratę 15.843,52 zł. Przedstawione deklaracje VAT -7 wskazują natomiast, że Skarżąca dokonała dostawy towarów oraz świadczenia usług, na terytorium kraju zwolnionych od podatku na kwoty: w styczniu: 2.143 zł, w lutym: 2.764 zł, w marcu: 1.583 zł, w kwietniu: 4.149 zł i w maju: 1.501 zł. Zatem stwierdzić należy, że Skarżąca wykazała, że nie jest obecnie w stanie zgromadzić środków na poniesienie kosztów sądowych / wpisu należnego od skargi w pełnej wysokości. Jednakże z uwagi na fakt, że Skarżąca pomimo trudności prowadzi jednak działalność gospodarczą należało przyjąć, że nie jest Ona w stanie uiścić jedynie części wpisu sądowego tj. w kwocie powyżej 1.000 zł. Jednocześnie wskazać należy, że na obecnym etapie postępowania kwota wpisu sądowego jest jedynym kosztem, do którego uiszczenia zobowiązana jest Skarżąca. Przyszłe ewentualne koszty postępowania mogą być przedmiotem rozpoznania kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć bowiem należy, że sytuacja materialna Skarżącej, która pomimo kłopotów finansowych nie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej - do tego czasu może ulec poprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło