III SA/Wa 1100/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-03

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która nie prowadzi działalności operacyjnej, ma zajęte rachunki bankowe i poniosła stratę, ale uzyskała zwrot podatku VAT, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Spółka nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli mimo trudnej sytuacji finansowej i postępowania egzekucyjnego, uzyskała środki (np. zwrot VAT), które mogły zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych, a nie zostały w tym celu wykorzystane. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Spółka W. sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą podatku VAT. Spółka argumentowała, że nie prowadzi działalności, ma zajęte rachunki bankowe i poniosła stratę. Mimo to, sąd odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując, że spółka uzyskała znaczną kwotę zwrotu VAT, która nie została zajęta w postępowaniu egzekucyjnym i mogła zostać przeznaczona na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 3 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. sp. z o.o. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2003 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie 1. Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPPr W. . sp. z o.o. (dalej jako: Skarżący) zwróciło się o zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek Skarżący wskazał, że spółka nie prowadzi działalności operacyjnej. Podniósł że doszło do egzekucji komorniczej na kwotę ponad [...] zł, a nadto do zajęcia rachunków bankowych spółki na łączną kwotę ponad [...] zł. W efekcie Skarżący nie posiada żadnego majątku, środków trwałych, ani środków finansowych. Zajęcie komornicze trwa do chwili obecnej, co oznacza że każda trafiająca do spółki kwota jest przekazywana na konto komornika. Wartość kapitału zakładowego wynosi [...] zł. Za ubiegły rok Skarżący poniósł stratę w wysokości [...] zł. Na rachunkach bankowych Skarżący posiada salda debetowe ([...] zł i [...] USD). Do formularza Skarżący dołączył zaświadczenie o dokonanych wpłatach, zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, zajęcie wierzytelności. 2. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Skarżący wniósł o wydłużenie terminu do przedłożenia dodatkowych informacji do dnia 12 sierpnia 2009 r. z uwagi na przerwę urlopową w biurze księgowym. Jednocześnie poinformował że część wnioskowanych dokumentów wymaga kontaktu z komornikiem, ten zaś przebywa na zwolnieniu lekarskim do dnia 31 sierpnia 2009 r. 3. Pismem z 10 sierpnia 2009 r. Skarżący wyjaśnił że spółka nie posiada udziałów w innych jednostkach. Aktualnie zatrudnieni w niej są: prezes oraz członek zarządu. Do chwili obecnej wyegzekwowano kwotę [...] zł, w tym z rachunków bankowych kwotę [...] zł. Do pisma Skarżący dołączył zeznanie podatkowe za 2008 r., bilans i rachunek zysków i strat za lata 2007-2008, deklaracje VAT-7 za okres od stycznia do maja 2009 r., zestawienie przychodów i kosztów ich uzyskania od stycznia do czerwca 2009 r., informację o wierzytelnościach i zobowiązaniach na dzień 30 czerwca 2009 r., wyciągi z rachunku bankowego, informację o wpłatach w postępowaniu egzekucyjnym w okresie od lutego do lipca 2009 r., informację o wyegzekwowanej kwocie, zaświadczenie o dokonanych wpłatach, zajęcie wierzytelności. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: 4. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 5. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z § 2 pkt 2 tego artykułu osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. 6. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy wynika z wzajemnej oceny dwóch elementów: wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia jest zobowiązana na danym etapie postępowania (por. postanowienie NSA z 30 listopada 2005 r., II FZ 781/05). 7. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Ocena przytoczonych przez niego okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z 14 lutego 2005 r., FZ 760/04). 8. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Należny w niniejszej sprawie wpis – jedyny wymagany na tym etapie postępowania koszt sądowy – wynosi 25.901 zł. Skarżący przedstawił szereg dokumentów, z których jednak nie wynika, by kwoty tej nie był w stanie uiścić. Istotnie wobec Skarżącego toczy się postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego wyegzekwowano od niego łącznie kwotę ponad [...] zł. Stan zaległości na dzień 5 sierpnia 2009 r. wynosi natomiast: tytułem należności głównej ponad [...] zł oraz tytułem odsetek [...] zł. Okoliczność ta nie może jednak przesądzać o przyznaniu Skarżącemu prawa pomocy. Nie można bowiem tracić z pola widzenia faktu że (jak to wynika z wyciągów bankowych oraz zestawienia przychodów i kosztów) w czerwcu 2009 r. Skarżący uzyskał kwotę ponad [...] zł tytułem zwrotu podatku VAT. Z nadesłanych dokumentów nie wynika by kwota ta była przedmiotem zajęcia. Przeciwnie sam Skarżący wyjaśnił, że w okresie od lutego do lipca 2009 r. ostatnia wpłata w postępowaniu egzekucyjnym miała miejsce w marcu 2009 r. Ponadto z uzyskanej kwoty Skarżący sfinansował m. in. wypłatę zaległych wynagrodzeń na rzecz członków zarządu (łącznie ponad [...] zł). W świetle tych danych uprawniona jest teza, iż Skarżący miał możliwość zabezpieczenia odpowiednich kwot na pokrycie kosztów prowadzonego przez siebie postępowania sądowego, w tym na opłacenie wpisu od skargi. Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło