III SA/Wa 1103/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-30

Skład orzekający: Małgorzata Długosz Szyjko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stanowi ograniczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jeśli strona uiściła już należny wpis od skargi i nie przedłożyła dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie stanowi ograniczenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jeśli strona uiściła już należny wpis od skargi, a tym samym nie istnieją już koszty do uiszczenia, oraz nie przedłożyła wymaganych dokumentów obrazujących jej sytuację materialną, co uniemożliwia ocenę przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, który ostatecznie ustalono na 500 zł, Skarżący wpis uiścił. Mimo wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną, Skarżący ich nie nadesłał. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a Skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc, że czuje się pozbawiony prawa do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Długosz Szyjko po rozpoznaniu w dniu 30 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące w latach 1994-2005 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie 1. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 2.283 zł Skarżący W. S. wniósł na formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych, motywując wniosek swoją trudną sytuacją materialną. Podniósł, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 924 zł, kwotę 393 zł pobiera ZUS na poczet zaległości. Dodatkowo Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, która jednak przynosi straty. Żona Skarżącego otrzymuje emeryturę w kwocie 400 zł. Dochody te nie wystarczają na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych czy kosztów leczenia. Do majątku Skarżący zaliczył udział (1/6) we własności działki zabudowanej o powierzchni 2.012m2, który jest obciążony hipoteką. 2. Referendarz sądowy wezwał Skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji na temat jego sytuacji materialnej, których jednakże Skarżący nie nadesłał. 3. Zarządzeniem z 5 sierpnia 2009 r. (doręczonym Skarżącemu w dniu 11 sierpnia 2009 r.) skorygowano wysokość należnego w sprawie wpisu i określono go w kwocie 500 zł, którą to kwotę Skarżący uiścił w dniu 18 sierpnia 2009 r. 3. Postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych 4. Na postanowienie referendarza sądowego Skarżący wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu podniósł, że jest rozżalony i ma wrażenie, że wskutek czyjegoś błędu utracił prawo do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 5. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 6. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Ocena przytoczonych przez niego okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z 14 lutego 2005 r., FZ 760/04). 7. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynym kosztem sądowym, do którego poniesienia był On dotychczas zobowiązany był wpis od skargi w wysokości 500 zł. Skarżący wpis uiścił w dniu 18 sierpnia 2009 r., a zatem obecnie w sprawie nie istnieją żadne koszty do uiszczenia których Skarżący byłby zobowiązany. 8. Wskazać również należy, że Skarżący był zobowiązany do przedłożenia dokumentów obrazujących jego sytuację materialną. Skoro tego nie uczynił i wymaganych dokumentów nie przedłożył, to ocena sytuacji materialnej Skarżącego stała się niemożliwa. 9. Reasumując należy stwierdzić, iż - w niniejszej sprawie - odmowa przyznania stronie skarżącej prawa pomocy nie stanowi ograniczenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1 oraz art. 245, a także art. 246 § 1 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło