III SA/Wa 1117/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi w sprawie ze skargi F. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. postanawia zwolnić skarżącą od wpisu od skargi F. sp. z o.o. wniosła o zwolnienie od wpisu od skargi, wskazując, iż jej działalność polega na prowadzeniu [...], co generuje wysokie koszty funkcjonowania (m. in. dzierżawa, media, podatek od nieruchomości). Dodatkowo realizuje na rzecz szkół zajęcia w-f, współpracuje z samorządami organizując zajęcia sportowo-ruchowe w ramach przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym. Podała, że przychód wynosi średnio [...] zł, zaś koszty [...] zł. Skarżąca ponosi także koszty spłaty kredytu w wysokości [...] zł. Kapitał zakładowy spółki wynosi [...] zł, a wartość środków trwałych [...] zł. Skarżąca zadeklarowała stratę z prowadzonej działalności gospodarczej (za ostatni rok obrotowy) w wysokości [...] zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Skarżąca oświadczyła, że wspólnik nie ma możliwości finansowych, aby pokryć koszty sądowe. Dodała, że spółka realizuje spłatę w zakresie składek ZUS, ponadto okres letni jest czasem obniżonego użytkowania obiektu sportowego. Skarżąca przesłała umowę o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek, zestawienie przychodów i kosztów, wyciąg bankowy, deklaracje VAT-7, sprawozdania finansowe, zestawienie należności i zobowiązań, harmonogram kredytu. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do Sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). W przypadku osoby prawnej, a także innej jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, przesłankami tymi są: brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Stanowi o tym art. 246 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Jednocześnie w orzecznictwie podkreśla się, że w przypadku wskazanych wyżej podmiotów rozstrzygnięcie Sądu w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, Sąd nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać prawo pomocy, jeżeli uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do Sądu (zob. postanowienie NSA z 14 maja 2015 r., I FZ 67/15). W niniejszej sprawie Skarżąca wniosła o zwolnienie od wpisu od skargi. Rozpoznając ten wniosek referendarz sądowy miał na względzie to, że zobowiązana jest ona także do opłacenia trzech innych spraw (III SA/Wa 1117-1120/18). Łączna suma wpisów należnych w tych sprawach wynosi 2.431 zł. Jakkolwiek suma ta znacznie przewyższa poziom osiąganych przez Skarżącą przychodów (w samym tylko okresie styczeń-kwiecień br. przychód wyniósł ponad [...] zł), to jednak oceniając jej zdolność do poniesienia tych wpisów referendarz sądowy uwzględnił szczególną sytuację, w jakiej Skarżąca się znajduje. Jak sama przyznała jej działalność polega na prowadzeniu [...]. Nadto udostępnia halę sportową pobliskim szkołom niemającym własnej infrastruktury, współpracuje z okolicznymi samorządami organizując dla mieszkańców wiele zajęć sportowych w ramach przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym. Z nadesłanych materiałów wynika natomiast, że Skarżąca realizuje aktualnie układ ratalny jaki zawarła z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych na spłatę należności z tytułu składek. Spłaca także pożyczkę udzieloną jej przez [...] m. in. na zakup wyposażenia w hali sportowej. Na Skarżącej spoczywa również obowiązek spłaty kredytu w kwocie [...]zł – według sprawozdania finansowego spłaty w 2018 r. mają wynieść ogółem ponad [...]zł. Obciążają ją ponadto pożyczki od osób fizycznych (z terminem spłaty na 2020 r.) oraz kredyt w rachunku bieżącym. Mając zatem na uwadze prowadzoną przez Skarżącą działalność społecznie użyteczną referendarz sądowy zdecydował o zwolnieniu jej od wpisu od skargi. Jednocześnie musi mieć ona świadomość, że niniejsze rozstrzygnięcie nie oznacza, iż na dalszym etapie postępowania zostanie ono automatycznie powielone. W orzecznictwie kładzie się bowiem nacisk na to, że każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą powinien wkalkulować w ryzyko z nią związane konieczność ponoszenia kosztów sądowych i zabezpieczyć środki na ten cel. Normalnym następstwem wykonywania tej działalności jest prowadzenie sporów sądowych, zatem koszty sądowe powinny być traktowane jako koszt bieżącego funkcjonowania firmy i spełnione przed innymi świadczeniami (por. postanowienie WSA w Warszawie z 27 lipca 2017 r., III SA/Wa 326/17). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.