III SA/Wa 1146/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec O. Polska S.A. w W. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] grudnia 2014 r., wystawionego przez Prezydenta Miasta K. , którym wierzyciel objął należności z tytułu podatku od nieruchomości za okres od stycznia do grudnia 2009 r. Celem wyegzekwowania przedmiotowych należności Organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku H. w W. S.A. Skarżąca zgłosiła, na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej "ustawa" lub "u.p.e.a.") zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wskazała, że przedmiotowa egzekucja została podjęta w sytuacji, w której egzekwowane zobowiązanie zostało już wcześniej wykonane (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Podkreśliła, że egzekucja dotyczy obowiązku nieistniejącego, gdyż do podjęcia czynności egzekucyjnych nie doręczono Skarżącej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r. Ponadto decyzji Prezydenta Miasta K. nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, więc obowiązek wynikający ze wskazanego w tytule wykonawczym orzeczenia nie był wymagalny. Prezydent Miasta K., postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r., zajął stanowisko w sprawie zarzutów zobowiązanego uznając je za niedopuszczalne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej "SKO"), postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymało w mocy ww. postanowienie Prezydenta. Następnie Naczelnik Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W., postanowieniem z dnia [...] października 2016 r., uznał zarzuty złożone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, pkt 2 u.p.e.a. za niedopuszczalne, natomiast zarzuty złożone na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 10 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Skarżąca złożyła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W. , wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie jej zarzutów. Wskazała, że rozpatrzenie zarzutów było przedwczesne, bowiem Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na postanowienie SKO z [...] kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej "Dyrektor" lub "DIS") postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy postanowienie NUS z dnia [...] października 2016 r. W ocenie DIS Naczelnik Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W. prawidłowo uznał zarzut zgłoszony w trybie art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.e.a. za niedopuszczalne, zaś zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 pkt 10 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. DIS nie podzielił zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w związku z brakiem wymagalności egzekwowanego obowiązku. Podkreślił, że podstawy wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, określone w art. 33 u.p.e.a., są w stosunku do siebie niekonkurencyjne, tzn. nie mogą być stosowane zamiennie, ponieważ każdy z nich ma na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości toczącego się postępowania egzekucyjnego. W związku z tym nie można kwestionować skutków prawnych wywieranych przez decyzję będącą podstawą prowadzenia egzekucji w drodze zarzutu niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.). Brak wymagalności obowiązku nie może więc być utożsamiany z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej, bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty. Skarżąca nie wskazała jakichkolwiek okoliczności uzasadniających stwierdzenie niedopuszczalności toczącej się egzekucji. DIS wyjaśnił, że w niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 23 grudnia 2014 r., obejmujący zaległości w podatku od nieruchomości za 2009 r. Obowiązek ten podlegał więc egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Skarżąca złożyła skargę na postanowienie DIS. Zdaniem Spółki postanowienie DIS narusza art. 34 § 4 w związku z art. 33 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. DIS nie uwzględnił bowiem, że postanowienie SKO z dnia [...] kwietnia 2015 r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Nie można było zatem przyjąć, że ostateczne stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów nie ulegnie zmianie. Wobec powyższego rozpatrzenie zarzutów przez Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w W. i utrzymanie w mocy jego postanowienia przez DIS było przedwczesne. Ponadto Skarżąca podkreśliła, że nie było podstaw do uznania za niedopuszczalny zarzut nieistnienia obowiązku (gdyż egzekucję podjęto w sytuacji, w której do momentu jej podjęcia nie doręczono decyzji, z której wynikał egzekwowany obowiązek) oraz braku wymagalności (gdyż egzekucję podjęto w sytuacji, w której do momentu jej podjęcia nie doręczono ani decyzji, z której wynikał egzekwowany obowiązek, ani postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności). DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym kończących postępowanie lub podlegających zaskarżeniu zażaleniem postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym lub egzekucyjnym, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieistotnym dla sprawy). Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Dla możliwości wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w przedmiocie zarzutów zobowiązanego nie ma znaczenia okoliczność, że ostateczne postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela zostało zaskarżone do sądu administracyjnego. Art. 34 § 1 u.p.e.a. stanowi bowiem jednoznacznie, że organ egzekucyjny wydaje swoje postanowienie po uzyskaniu stanowiska wierzyciela – nie ma tu wymogu, aby to stanowisko zostało poddane kontroli sądowej, a tym bardziej, aby sąd wydał prawomocne orzeczenie w tej sprawie. W ocenie Sądu wszystkie wniesione zarzuty Skarżącej powinny zostać uznane za niedopuszczalne. Tak też ocenił je – należy przypomnieć – wierzyciel (Prezydent Krosna), SKO w K., a nadto WSA w Rzeszowie oddalając skargę Spółki na postanowienie SKO z dnia 7 kwietnia 2015 r. (wyrok o sygn. I SA/Rz 558/15 z dnia 25 sierpnia 2015 r.). Poza sporem jest bowiem fakt, że od decyzji wymiarowej z dnia [...] grudnia 2014 r. Spółka wniosła odwołanie, a na postanowienie w sprawie rygoru - zażalenie. Zatem w tych właśnie postępowaniach zostanie rozstrzygnięte, niejako "przy okazji", czy istotnie te rozstrzygnięcia procesowe zostały doręczone. Jeśli nie – Ordynacja podatkowa w art. 228 § 1 pkt 1 przewiduje obowiązek wydania przez organ II instancji postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania (zażalenia), jeśli natomiast wspomniane rozstrzygnięcia zostały skutecznie doręczone – zostanie wydana decyzja organu II instancji oraz jego postanowienie. Owszem – w zainicjowanych wniesionymi środkami (odwołaniem i zażaleniem) postępowaniach nie będzie wprost rozstrzygana kwestia np. wymagalności zobowiązania albo spełnienia przez tytuł wykonawczy wymagań art. 27 u.p.e.a., ale to sama Skarżąca wywiodła swoje zarzuty z konkretnej okoliczności faktycznej – niedoręczenia decyzji i postanowienia (w skardze zaprezentowano pogląd, że decyzja została doręczona dopiero w dniu 13 stycznia 2015 r.). Ta okoliczność będzie natomiast, siłą rzeczy, rozstrzygnięta, i to jako wstępna i pierwotna, w postępowaniu odwoławczym i zażaleniowym. Z tego względu zarzuty Spółki, które przecież koncentrują się wokół podnoszonej okoliczności ewentualnego niedoręczenia decyzji wymiarowej oraz postanowienia nadającego tej decyzji rygor wykonalności, powinny być przez wierzyciela, a dalej - także przez Naczelnika i Dyrektora – uznane, na podstawie art. 34 § 1a ustawy, za niedopuszczalne. Naczelnik, a następnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. , w takim zakresie, w jakim nie pozostawali związani stanowiskiem wierzyciela, zmienili to stanowisko uznając, że zarzuty Spółki z art. 33 § 1 pkt 10 są niezasadne, a nie niedopuszczalne. Taką oceną należy uznać za błędną. Niemniej, mając na uwadze cel instytucji procesowej zarzutów, tj. umorzenie postępowania egzekucyjnego jako konsekwencja uznania zarzutów za zasadne (art. 34 § 4 u.p.e.a.), błąd ten nie miał wpływu na prawidłowe rozstrzygnięcie Organów. Wniesione zarzuty nie mogły bowiem w żadnym razie doprowadzić do założonego celu Skarżącej, gdyż postepowanie egzekucyjne powinno nadal trwać (chyba że Spółka wykaże - w odrębnym postępowaniu – iż nie doręczono jej na czas decyzji i postanowienia, co zyska znaczenie przy ewentualnym żądaniu umorzenia postępowania). W niniejszym postępowaniu sądowym niecelowe byłoby uchylenie przez Sąd zaskarżonych postanowień Naczelnika i Dyrektora tylko po to, aby zarzuty Spółki i tak rozpatrzeć ponownie negatywnie, czyli i tak oddalić żądanie uznania tych zarzutów za zasadne i umorzenia postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę. Podstawą rozpoznania skargi w trybie uproszczonym był art. 119 pkt 3 P.p.s.a.