III SA/Wa 1182/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Sobocha, Sędziowie sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), sędzia WSA Aneta Lemiesz, Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi J.W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości. Minister Finansów po rozpoznaniu zażalenia z dnia 18 września 2012 r. wniesionego przez J. W. (zwanego dalej "Skarżącym") na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego, postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] lutego 2013 r. Minister Finansów wskazał, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Wójta Gminy G. o nr [...] do [...]. nr [...] do [...], oraz na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrza Miasta G. o nr [...], [...], [...], [...]. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za lata 2006-2011. W toku prowadzonego postępowania, zawiadomieniem z dnia 24 maja 2012 r. nr [...], organ egzekucyjny dokonał próby zajęcia rachunku bankowego należącego do Skarżącego prowadzonego przez [...] w B. Natomiast zawiadomieniem z tego samego dnia o nr [...], organ egzekucyjny dokonał próby zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego w [...] w G.. Zajęcia powyższe okazały się nieskuteczne, ze względu na fakt, że wskazane banki nie prowadzą rachunków bankowych na rzecz zobowiązanego. Zawiadomienia te wraz z odpisami nie doręczonych wcześniej tytułów wykonawczych, doręczone zostały również w dniu 14 czerwca 2012 r. skarżącemu J. W.. Z uzasadnienia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2013 r. wynika również, iż pismem z dnia 20 czerwca 2012 r. uzupełnionym pismem z dnia 5 lipca 2012 r., Skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. o wstrzymanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, zaś wskazany przy piśmie z dnia 16 lipca 2012 r. przekazał otrzymany wniosek Dyrektorowi Izby Skarbowej w K., jako organowi właściwemu do jego rozpoznania. Z kolei organ nadzoru pismami z dnia 25 lipca 2012 r. nr [...] i [...] zwrócił się do Burmistrza Miasta G. oraz Wójta Gminy G. o zajęcie stanowiska w sprawie ewentualnej zgody na wstrzymanie egzekucji. W odpowiedzi na powyższe wystąpienie, Burmistrz Miasta G. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] nie wyraził zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnych podjętych wobec Skarżącego. Wójt Gminy G. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] również odmówił zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnych. W tym stanie rzeczy, w związku z uzyskanymi stanowiskami wierzycieli, Dyrektor Izby Skarbowej w K., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Skarżącego. Z uzasadnienia postanowienia Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2013 r. wynika również, iż pismem z dnia 18 września 2012 r. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], wnosząc ponownie o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu przedmiotowego zażalenia Skarżący wskazał, że złożył wniosek do organu podatkowego o umorzenie egzekwowanych należności, a także że należności te zostały w części zapłacone, na dowód czego przedłożył kserokopie potwierdzeń wpłat dokonanych w latach 2005 i 2006. Minister Finansów w W. po analizie akt sprawy oraz zarzutów zawartych w zażaleniu Skarżącego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Przytaczając motywy swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na wstępie, iż materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy art. 23 § 6 i § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 z późn. zm.) – zwanej dalej: "u.p.e.a.", zgodnie z którymi organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ, z tym że czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych, dyrektor izby skarbowej może wstrzymać wyłącznie za zgodą wierzyciela. Organ odwoławczy zauważył, iż w rozpatrywanej sprawie postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego prowadzone jest na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Wójta Gminy G. oraz Burmistrza Miasta G. Tym samym pozytywne dla Skarżącego rozstrzygnięcie uzależnione było zdaniem organu odwoławczego od stanowiska powyższych organów w przedmiotowej sprawie. Jednakże oba te organy nie wyraziły zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Organ nadzoru był zatem zobligowany, w myśl art. 23 § 7 u.p.e.a., do wydania rozstrzygnięcia zgodnego z wolą wierzycieli, zaś uwzględnienie przedmiotowego wniosku Skarżącego w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego w świetle obowiązującego stanu prawnego i wobec jednoznacznego stanowiska wierzycieli stanowiłoby zdaniem organu odwoławczego naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przytaczając motywy swojego rozstrzygnięcia Minister Finansów odniósł się również do podniesionej przez Skarżącego w jego odwołaniu kwestii wystąpienia do organu podatkowego z wnioskiem o umorzenie egzekwowanych należności, wskazując, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. umorzył na podstawie art. 59 § 3 w związku z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] ze względu na umorzenie przez wierzyciela należności objętych tymi tytułami wykonawczymi. Natomiast fakt złożenia do wierzyciela wniosku o zastosowanie ulgi podatkowej pozostaje zdaniem organu odwoławczego bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy wyjaśnił w tym zakresie, iż dysponentem postępowania egzekucyjnego jest wierzyciel i w jego kompetencji leży poinformowanie organu egzekucyjnego o ewentualnych zmianach w wysokości egzekwowanych należności, czy też zastosowanych ulgach podatkowych. Natomiast ani organ egzekucyjny, ani też organ nadzoru nie są uprawnione do oceny zasadności prowadzonego postępowania egzekucyjnego, gdyż tą kwestię Skarżący winien wyjaśnić z wierzycielami. Skarżący zaskarżył postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w piśmie z dnia 8 kwietnia 2013 r., w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, wskazując w uzasadnieniu iż Burmistrz Miasta G. umorzył Skarżącemu jego zaległości podatkowe na podstawie decyzji z dnia [...] października 2012 r. nr [...], natomiast Wójt Gminy G. umorzył zaległości podatkowe Skarżącego decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]. Umorzenie zaległości podatkowych spowodowało umorzenie postępowania egzekucyjnego, które było prowadzone w niniejszej sprawie przeciwko Skarżącemu. W sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wydał trzy postanowienia: z dnia [...] sierpnia, z dnia [...] października i z dnia [...] października 2012 r. (karty 139, 154-155 9i 166 akt administracyjnych). Zdaniem Skarżącego postępowanie w niniejszej sprawie powinno zostać także umorzone przez Ministra Finansów. W piśmie z dnia 13 maja 2013 r. stanowiącym odpowiedź na powyższą skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie zaprezentowane wcześniej stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. W rozpoznanej sprawie przed wydaniem zaskarżonego postanowienia postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do Skarżącego, którego dotyczyło zaskarżone postępowanie, zostało umorzone z powodu umorzenia zaległości podatkowych będących przedmiotem postępowania egzekucyjnego. W sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wydał trzy postanowienia: z dnia [...] sierpnia, z dnia [...] października i z dnia [...] października 2012 r. (karty 139, 154-155 9i 166 akt administracyjnych). W takiej sytuacji przestał istnieć przedmiot postępowania prowadzonego z wniosku Skarżącego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Po umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie można było rozstrzygnąć merytorycznie wniosku Skarżącego o wstrzymanie tego postępowania, gdyż wobec braku postępowania egzekucyjnego uprawnienie Skarżącego do wstrzymania tego postępowania nie mogło zostać zrealizowane. Z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania Minister Finansów powinien był na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) dalej powoływanej, jako k.p.a. i w zw. z art. 18 u.p.e.a. Minister Finansów wydając w niniejszej sprawie postanowienie utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 i art. 18 u.p.e.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Finansów będzie obowiązany na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a. umorzyć postępowanie prowadzone na podstawie zażalenia wniesionego na postanowienie organu pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.